Advertise on podcast: Muziek tot Leven - Verhalen van musici in de oorlog

In het Gemeentearchief van Den Haag komen documenten op tafel die voor de huidige directeur van het Residentie Orkest, Sven Arne Tepl, confronterend zijn. Zo zijn er de notulen, de ontslagbrief en het kasboek. Daarin is een streep getrokken onder de laatste betaling, november 1941. De rest van de pagina is leeg. In gesprek met Pauline Micheels, die een boek schreef over orkesten in oorlogstijd, komt het begrip collaboratie ter sprake. Was daar sprake van? Want het orkest speelde door, ook zonder de Joodse musici. En Tepl besluit over te gaan tot de aankoop van het vooroorlogs schilderij van het Haagsche Strijkkwartet, als eerbetoon aan Swaap. Op de Joodsche Begraafplaats in Wassenaar wordt de notenbalk ontcijferd die op zijn grafsteen is ingebeiteld.  Aan het woord komen: * Sam Swaap, in een interview uit 1968 met Willem Strietman (Avro) * Sven Arne Tepl (Residentie Orkest) * Philomeen Lelieveldt (Nederlands Muziek Instituut) * Pauline Micheels (schrijfster van Muziek in de schaduw van het Derde Rijk) * Jan Leuiken (Joodsche Begraafplaats), Deze muziek hoor je in deze tweede aflevering van Het ontslag van de concertmeester: * Rimsky-Korsakov (https://www.npoklassiek.nl/componisten/ba4bcca4-ff62-4461-8d7b-a66dcecd0cb8/rimski-korsakov-nikolaj): Sadko, door Sam Swaap & Paul Frenkel, (London HMV 1927) * Mahler (https://www.npoklassiek.nl/componisten/265915ac-ff12-4470-b0f4-26ffd0c6ad57/mahler-gustav), 4e Symfonie, 3e deel. Door het Residentie Orkest o.l.v. Willem van Otterloo (1959) * Beethoven (https://www.npoklassiek.nl/componisten/14037108-31b5-4b4c-87b2-752b344c3304/beethoven-ludwig-van), Strijkkwartet no. 5, deel III Menuet. Haagsche Strijkkwartet. (Polygoon 1938) * Beethoven, 7e Symfonie, deel II: Allegretto. Door het Residentie Orkest o.l.v. Jaap van Zweden (2014) * Haydn, Symfonie no.45 ‘Afscheid’ - I allegro assai. Door het Residentie Orkest o.l.v. Willem van Otterloo (1963) * Krasa, Passacaglia. Door Het Haagse Strijktrio (1919) * Mendelssohn, 4e Symfonie ‘Italiaanse’ - II Andante con moto. Door het Residentie Orkest o.l.v. Thierry Fischer (2014) * Mendelssohn, 4e Symfonie ‘Italiaanse’ - III Con moto moderato. Door het Residentie Orkest o.l.v. Thierry Fischer (2014) * Mendelssohn (https://www.npoklassiek.nl/componisten/82330a01-c88a-487e-8a33-671d83a3368b/mendelssohn-bartholdy-felix), Vioolconcert - I Allegro molto appassionato. Door Liza Ferschtman, viool & Het Gelders Orkest o.l.v. Kees Bakels (2017)

De bal wordt aan het rollen gebracht door Jan Leuiken, betrokken bij de Joodsche Begraafplaats in Wassenaar. Daar ligt Sam Swaap begraven. Leuiken neemt contact op met het Residentie Orkest: “Zeg, kennen jullie Sam Swaap?” Natuurlijk kennen ze die wel, maar meer 'van horen zeggen'. Bij een bezoek aan de archieven blijkt pas hoe schitterend de carrière van de violist is geweest en hoe belangrijk hij was voor het Residentie Orkest Toevallig is het zo dat juist op dat moment een schilderij te koop wordt aangeboden waarop Sam Swaap te zien is: als primarius van het internationaal befaamde Haagsche Strijkkwartet. Is dit iets voor het orkest? Aan het woord komen:  * Jan Leuiken (Joodsche Begraafplaats), * Sven Arne Tepl (Residentie Orkest) * Philomeen Lelieveldt (Nederlands Muziek Instituut) * Pauline Micheels (schrijfster van Muziek in de schaduw van het Derde Rijk) * Sam Swaap, in een interview uit 1968 met Willem Strietman (Avro) Deze muziek hoor je in de aflevering: In veel gevallen gaat het om historische opnames, van Sam Swaap zelf  * Rimsky-Korsakov (https://www.npoklassiek.nl/componisten/ba4bcca4-ff62-4461-8d7b-a66dcecd0cb8/rimski-korsakov-nikolaj): Sadko, door Sam Swaap & Paul Frenkel, London HMV 1927 * Beethoven (https://www.npoklassiek.nl/componisten/14037108-31b5-4b4c-87b2-752b344c3304/beethoven-ludwig-van), 7e Symfonie, deel II: Allegretto, door het Residentie Orkest o.l.v. Jaap van Zweden * Schumann (https://www.npoklassiek.nl/componisten/5e042b8d-1035-4ad8-b465-4c90d62ec790/schumann-robert), Berceuse. Door Haagsche String Quartet, HMV 1924 * Andriessen, De tijd. Door Asko|Schoenberg o.l.v. Reinbert de Leeuw. Attacca 2024 * Andriessen, Remembering that Sarabande. Orkest van de 18e Eeuw o.l.v. Daniel Reuss * Lully (https://www.npoklassiek.nl/componisten/bc98cdda-e8cb-46dc-8544-178fbc63e803/lully-jean-baptiste), Bourgeois Gentilhomme - Menuet. Door Haagsche String Quartet, HMV 1924 * Dukas, De tovenaarsleerling. Door het Residentie Orkest o.l.v. Arturo Toscanini, Dell Arte, 22 maart 1938 * Beethoven, Strijkkwartet no. 5, deel III Menuet. Haagsche Strijkkwartet. Polygoon                                    * Bach (https://www.npoklassiek.nl/componisten/e99952a5-46c4-49cc-9f79-224cd2765754/bach-johann-sebastian), Ave Maria. Door Sam Swaap, viool & Paul Frenkel, piano. HMV 1927

Marius Flothuis komt terug in Amsterdam, na twee jaar concentratiekampen en de vernietigende Dodenmars. Maar het leven gaat niet meteen verder zoals het voor de oorlog was. Flothuis' moeder pleegt vlak voor zijn terugkomst zelfmoord, het Concertgebouw geeft niet thuis en Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek) komt er ook nog eens achter wie hem verraden heeft. Maar, zoals Flothuis schrijft in zijn dagboek, iemand die terugkomt uit het kamp moet niet een ex-gevangene zijn, maar iemand die bereid is mee te bouwen aan een nieuwe samenleving. Flot! is een vierdelige podcastserie over het leven van componist Marius Flothuis, gemaakt door Margriet Vroomans en Benjamin de Bruijn. Eindredactie: Marielle van Kilsdonk. Flot! is een productie van NPO Klassiek en KRO-NCRV. Muziek in deze aflevering: * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Sonata da Camera, op. 17; * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Fluitconcert, op. 19 (uitgevoerd door Raymond Delnoye); * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Aubade voor fluit, op. 19a (uitgevoerd door Eleonore Pameijer); * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Vioolsonate, op. 23 (uitgevoerd door Giovanni Zonno en Francesco Lotoro); * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Pour le tombeau d’Or, op. 37 (uitgevoerd door Erika Waardenburg); * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Cantus Amoris, op. 78; * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Peasaggi, Une Fantasia Per Pianoforte, op. 92; * Wolfgang Amadeus Mozart (https://www.npoklassiek.nl/componisten/04ba4127-e1af-4d80-9c32-8eb115c62005/mozart-wolfgang-amadeus), Pianosonate No. 10, KV 330, andante. Bronnen: * Een uur Ischa met Marius Flothuis (VPRO); * Een Leven Lang over Marius Flothuis (NOS); * Archief NM Vught, interview met Marius Flothuis; * Interview WO2-muziek van Leo Samama met Marius Flothuis; * OVT over de laatste dagen van Vught (VPRO); * Gezocht Verleden over Marius Flothuis (VPRO); * Fragmenten van NOS, BBC, Radio Oranje, ANP en Nederland Herrijst; * Brigitte de Kok, Nationaal Monument Kamp Vught * Frits Zwart, Nederland Muziek Instituut; * Jan Brester, schoonzoon Marius Flothuis; * Joyce Kiliaan, biograaf Marius Flothuis; * Geert Mak, historicus; * Simon Reinink, directeur Koninklijk Concertgebouworkest; * Horst Seferens, Gedenkstätte Sachsenhausen; * Carmen Lange, Gedenkstätte Sachsenhausen; * Archief Kamp Westerbork; * Archief Gedenkstätte Sachsenhausen; * Archief Nationaal Monument Vught; Stadsarchief Amsterdam; * Nationaal Archief, CABR; * Archief Marius Flothuis, Nederlands Muziek Instituut; philips-kommando.nl (http://www.philips-kommando.nl); * Dagboeken Andries Sternheim.

Marius Flothuis wordt in september '44 vanuit Vught naar Duitsland getransporteerd. De bevrijding leek even dichtbij, maar is ineens weer heel ver weg. In Sachsenhausen lukt het Flothuis opnieuw om verloren composities op te schrijven én hij componeert een nieuw stuk. In het voorjaar van 1945 wordt het kamp ontruimd en beginnen de gevangenen aan dat wat later de geschiedenisboeken in zal gaan als de Dodenmars. Het enige dat Flothuis bij zich draagt is een tas met daarin zijn zelfgemaakte 'Oranienburger Notenbuch'. Flot! is een vierdelige podcastserie over het leven van componist Marius Flothuis, gemaakt door Margriet Vroomans en Benjamin de Bruijn. Eindredactie: Marielle van Kilsdonk. Flot! is een productie van NPO Klassiek en KRO-NCRV. Muziek in deze aflevering: * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Sonata da Camera, op. 17 (uitgevoerd door Eleonore Pameijer); * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Aubade voor fluit, op. 19a (uitgevoerd door Eleonore Pameijer); * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Valses Sentimentales, op. 21 (uitgevoerd door Wyneke Jordans en Leo van Doeselaar; * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Vioolsonate, op. 23 (uitgevoerd door Giovanni Zonno en Francesco Lotoro); * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Pour le tombeau d’Or, op. 37 (uitgevoerd door Erika Waardenburg); * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Cantus Amoris, op. 78; * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Carpiccio, Op. 101; Pooh & Piglet; * Wolfgang Amadeus Mozart (https://www.npoklassiek.nl/componisten/04ba4127-e1af-4d80-9c32-8eb115c62005/mozart-wolfgang-amadeus), Pianosonate No. 10, KV 330, andante. Bronnen: * Een uur Ischa met Marius Flothuis (VPRO); * Een Leven Lang over Marius Flothuis (NOS); * Archief NM Vught, interview met Marius Flothuis; * Interview WO2-muziek van Leo Samama met Marius Flothuis; * OVT over de laatste dagen van Vught (VPRO); * Gezocht Verleden over Marius Flothuis (VPRO); * Fragmenten van NOS, BBC, Radio Oranje, ANP en Nederland Herrijst; * Brigitte de Kok, Nationaal Monument Kamp Vught * Frits Zwart, Nederland Muziek Instituut; * Jan Brester, schoonzoon Marius Flothuis; * Joyce Kiliaan, biograaf Marius Flothuis; * Geert Mak, historicus; * Simon Reinink, directeur Koninklijk Concertgebouworkest; * Horst Seferens, Gedenkstätte Sachsenhausen; * Carmen Lange, Gedenkstätte Sachsenhausen; * Archief Kamp Westerbork; * Archief Gedenkstätte Sachsenhausen; * Archief Nationaal Monument Vught; * Stadsarchief Amsterdam; * Nationaal Archief, CABR; * Archief Marius Flothuis, Nederlands Muziek Instituut; philips-kommando.nl (http://www.philips-kommando.nl); * Dagboeken Andries Sternheim.

De verzetsactiviteiten van Marius Flothuis zijn verraden en hij wordt opgepakt. Flothuis' straf: kriegsdauer, gevangenschap zolang de oorlog duurt. Flothuis komt in Kamp Vught terecht, waar het zware werk hem bijna fataal wordt. Bevriende musici en de muziek in zijn hoofd redden hem. In Vught componeert Flothuis stiekem, maar de dood blijft op de loer liggen. In zijn dagboeken beschrijft Flothuis de misère. Flot! is een vierdelige verhalende podcastserie over het leven van componist Marius Flothuis, gemaakt door Margriet Vroomans en Benjamin de Bruijn. Eindredactie: Marielle van Kilsdonk. Flot! is een productie van NPO Klassiek en KRO-NCRV. Muziek in deze aflevering: * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Sonata da Camera, op. 17 (uitgevoerd door Eleonore Pameijer); * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Aubade voor fluit, op. 19a (uitgevoerd door Eleonore Pameijer); * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Valses Sentimentales, op. 21 (uitgevoerd door Wyneke Jordans en Leo van Doeselaar; * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Vioolsonate, op 23 (uitgevoerd door Giovanni Zonno en Francesco Lotoro); * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Pour le tombeau d’Or, op. 37 (uitgevoerd door Erika Waardenburg); * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Carpiccio, Op. 101; * Franz Schubert (https://www.npoklassiek.nl/componisten/12cc9a33-5e9a-4bd1-9a47-ba0c5acba381/schubert-franz), Ave Maria (uitgevoerd door Raquel Meneses); * Wolfgang Amadeus Mozart (https://www.npoklassiek.nl/componisten/04ba4127-e1af-4d80-9c32-8eb115c62005/mozart-wolfgang-amadeus), Pianosonate No. 10, KV 330, andante. Bronnen: * Een uur Ischa met Marius Flothuis (VPRO); * Een Leven Lang over Marius Flothuis (NOS); * Archief NM Vught, interview met Marius Flothuis; * Interview WO2-muziek van Leo Samama met Marius Flothuis; * OVT over de laatste dagen van Vught (VPRO); * Gezocht Verleden over Marius Flothuis (VPRO); * Fragmenten van NOS, BBC, Radio Oranje, ANP en * Nederland Herrijst; * Brigitte de Kok, Nationaal Monument Kamp Vught; * Frits Zwart, Nederland Muziek Instituut; * Jan Brester, schoonzoon Marius Flothuis; * Joyce Kiliaan, biograaf Marius Flothuis; * Geert Mak, historicus; * Simon Reinink, directeur Koninklijk Concertgebouworkest; * Horst Seferens, Gedenkstätte Sachsenhausen; * Carmen Lange, Gedenkstätte Sachsenhausen; * Archief Kamp Westerbork; * Archief Gedenkstätte Sachsenhausen; * Archief Nationaal Monument Vught; * Stadsarchief Amsterdam; * Nationaal Archief, CABR; * Archief Marius Flothuis, Nederlands Muziek Instituut; philips-kommando.nl (http://www.philips-kommando.nl); * Dagboeken Andries Sternheim.

Marius Flothuis is in de jaren dertig een veelbelovend componist en musicus. Op zijn 24ste wordt hij aangenomen bij het Concertgebouw, maar dan breekt de oorlog uit. Flothuis weigert akkoord te gaan met de eisen van de Nazi's en wordt ontslagen. Samen met zijn vrouw Leentje Sternheim neemt hij onderduikers in huis – tot de politie-inval. Flothuis wordt opgepakt door de Sicherheitsdienst en naar het concentratiekamp in Vught gebracht. Flot! is een vierdelige podcastserie over het leven van componist Marius Flothuis, gemaakt door Margriet Vroomans en Benjamin de Bruijn. Eindredactie: Marielle van Kilsdonk. Flot! is een productie van NPO Klassiek en KRO-NCRV. Muziek in deze aflevering: * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Sonata da Camera, op. 17 (uitgevoerd door Eleonore Pameijer); * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Fluitconcert, op. 19 (uitgevoerd door Raymond Delnoye op fluit); * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Valses Sentimentales, op. 21 (uitgevoerd door Wyneke Jordans en Leo van Doeselaar); * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Pour le tombeau d’Or, op. 37 (uitgevoerd door Erika Waardenburg); * Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Carpiccio, Op. 101; * Wolfgang Amadeus Mozart (https://www.npoklassiek.nl/componisten/04ba4127-e1af-4d80-9c32-8eb115c62005/mozart-wolfgang-amadeus), Pianosonate No. 10, KV 330, andante. Bronnen: * Een uur Ischa met Marius Flothuis (VPRO); * Een Leven Lang over Marius Flothuis (NOS); * Archief NM Vught, interview met Marius Flothuis; * Interview WO2-muziek van Leo Samama met Marius Flothuis; * OVT over de laatste dagen van Vught (VPRO); * Gezocht Verleden over Marius Flothuis (VPRO); * Fragmenten van NOS, BBC, Radio Oranje, ANP en Nederland Herrijst; * Brigitte de Kok, Nationaal Monument Kamp Vught * Frits Zwart, Nederland Muziek Instituut; * Jan Brester, schoonzoon Marius Flothuis; * Joyce Kiliaan, biograaf Marius Flothuis; * Geert Mak, historicus; * Simon Reinink, directeur Koninklijk Concertgebouworkest; * Horst Seferens, Gedenkstätte Sachsenhausen; * Carmen Lange, Gedenkstätte Sachsenhausen; * Archief Kamp Westerbork; * Archief Gedenkstätte Sachsenhausen; * Archief Nationaal Monument Vught; * Stadsarchief Amsterdam; * Nationaal Archief, CABR; * Archief Marius Flothuis, Nederlands Muziek Instituut; philips-kommando.nl (http://www.philips-kommando.nl); * Dagboeken Andries Sternheim.

Componist Marius Flothuis maakt al voor de oorlog carrière en is op weg een bekende naam te worden in de muziekwereld. Als de oorlog uitbreekt gaat hij in het verzet, wordt verraden en komt in concentratiekampen terecht. Daar houdt de muziek hem mentaal overeind. In seizoen 2 van de serie Muziek tot leven, verhalen van musici in de oorlog is Flot! het meeslepende levensverhaal van Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek). In Flot! tekenen Margriet Vroomans en Benjamin de Bruijn het meeslepende levensverhaal op van Marius Flothuis. Vanaf 13 oktober te beluisteren. Muziek: * Sonata da Camera, opus 17 van Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek) * Pianosonate nr. 10 in C majeur, KV 330, van Wolfgang Amadeus Mozart (https://www.npoklassiek.nl/componisten/04ba4127-e1af-4d80-9c32-8eb115c62005/mozart-wolfgang-amadeus)

In deze laatste aflevering van de serie 'Muziek Tot Leven' het verhaal van een man die bijna alles heeft meegemaakt wat je in de oorlog kon meemaken: verzet, verraad, toeval en ternauwernood overleven. Het verhaal van componist Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek). Bronnen: Carine Alders, Leo Smit Stichting; Frits Zwart, NMI; Joyce Kiliaan, biograaf; Benjamin de Bruijn, KRO-NCRV; Muziek in de schaduw van het Derde Rijk, Pauline Micheels; Nederlands Omroepmuseum. www.wo2-muziek.nl www.philips-kommando.nl www.nmkampvught.nl Muziek: Kurt Weil, Tango Ballade; Maurice Ravel (https://www.npoklassiek.nl/componisten/90618414-6c4f-4e4b-9249-500367e647b8/ravel-maurice), valses nobles et sentimentales; Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Morgenstern Lied nr. 4; Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Capriccio; Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Sonate voor fluit en piano, op.17, deel 3 (Lamento); Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Symfonische muziek, op.59, deel 3; Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Fluitconcert op.19, deel 2; Marius Flothuis (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/c8130fd8-3417-4276-ab68-0962aa8c9334/flot-hoe-componist-marius-flothuis-de-oorlog-overleefde-door-muziek), Pour le tombeau d’Or, op. 37. Het NPO Klassiek-programma De Ochtend eert vervolgde musici in 2020, het jaar waarin Nederland 75 jaar bevrijding viert. Daarom maakte Margriet Vroomans deze serie van 17 afleveringen over musici die niet vergeten mogen worden.

In aflevering 16 het verhaal van violist Theo Olof. Hij kwam de oorlog door in onderduik, vierde daarna successen op alle concertpodia en stond aan de wieg van NPO Klassiek. Bronnen: Carine Alders, Leo Smit Stichting; Archief Theo Olof, NMI; VPRO, ‘Vrije geluiden’ met Theo Olof; Flarden, autobiografie Theo Olof; Muziek in de schaduw van het Derde Rijk, Pauline Micheels; Noortje Olof; Allard Olof; Erik Olof; Johan Olof. Muziek: Camille Saint-Saëns (https://www.npoklassiek.nl/componisten/3327f1c7-bc57-4b83-a61a-886334ae4522/saint-saens-camille), vioolconcert nr 3 in B min., 1e en 2e deel; J.S. Bach (https://www.npoklassiek.nl/componisten/e99952a5-46c4-49cc-9f79-224cd2765754/bach-johann-sebastian), dubbelconcert BWV 1043, andante; J.S. Bach (https://www.npoklassiek.nl/componisten/e99952a5-46c4-49cc-9f79-224cd2765754/bach-johann-sebastian), Brandenburg concert nr 1, 2e deel; J.S. Bach (https://www.npoklassiek.nl/componisten/e99952a5-46c4-49cc-9f79-224cd2765754/bach-johann-sebastian), Partita nr 2, chaconne; Henk Badings, concert voor twee violen en orkest, 1e deel. Het NPO Klassiek-programma De Ochtend eert vervolgde musici in 2020, het jaar waarin Nederland 75 jaar bevrijding viert. Daarom maakte Margriet Vroomans deze serie van 17 afleveringen over musici die niet vergeten mogen worden.

Hoofdpersoon in deze aflevering is componist en dirigent Jan van Gilse. Een principiële idealist. Niet Joods, maar solidair met de Joodse bevolking en musici. Verzet is de rode draad in zijn leven. Bronnen: Leo Smit Stichting; Muziek in de schaduw van het Derde Rijk, Pauline Micheels; De Tweede Wereldoorlog in Muziek, http://www.wo2-muziek.nl; Zonder muziek is het leven onnodig, Helen Metzelaar; Een schitterend vergeten leven, Toni Boumans; Ferdinand en Johanna, Elly Kamp. Muziek: Jan van Gilse, Thijl, Ouverture; Jan van Gilse, Nonet, deel 2; Jan van Gilse, Strijkkwartet, adagio molto; Jan van Gilse, Symfonie nr. 4, 4e deel; Jan van Gilse, Trio, molto vivace; Jan van Gilse, Prologus Brevis; Jan van Gilse, Thijl, Treurmuziek; Jan van Gilse, Nonet, deel 4. Het NPO Klassiek-programma De Ochtend eert vervolgde musici in 2020, het jaar waarin Nederland 75 jaar bevrijding viert. Daarom maakte Margriet Vroomans deze serie van 17 afleveringen over musici die niet vergeten mogen worden.

In deze aflevering een muzikaal wonderkind: Mischa Hillesum. Als musicus nog maar net begonnen, maar met een briljant talent. De oorlog ontneemt hem alle kans: een talent dat nooit tot wasdom mocht komen. Bronnen: Leo Smit Stichting; Jan Willem Regenhardt, Mischa’s spel; Philip Mechanicus, In depot; dagboek uit Westerbork; Joods Cultureel Kwartier. Muziek: Frédéric Chopin (https://www.npoklassiek.nl/componisten/8351874a-1755-4361-9ccb-6440faf0e407/chopin-frederic), Polonaise A-dur, door Mischa Hillesum; Bach (https://www.npoklassiek.nl/componisten/e99952a5-46c4-49cc-9f79-224cd2765754/bach-johann-sebastian), chromatische fuga, door Mischa Hillesum; Bach (https://www.npoklassiek.nl/componisten/e99952a5-46c4-49cc-9f79-224cd2765754/bach-johann-sebastian), Engelse suite, door Mischa Hillesum; Mischa Hillesum, pianoprelude no 1, door Marianne Boer; Mischa Hillesum, pianoprelude no 2, door Marianne Boer. Het NPO Klassiek-programma De Ochtend eert vervolgde musici in 2020, het jaar waarin Nederland 75 jaar bevrijding viert. Daarom maakte Margriet Vroomans deze serie van 17 afleveringen over musici die niet vergeten mogen worden.

Hans Lachman, Joods componist, schreef een katholiek Requiem voor een Limburgse pastoor. Uit dankbaarheid: hij had z’n leven aan hem te danken. De pastoor zelf heeft het nooit kunnen horen; hij stierf in Bergen Belsen. Bronnen: Leo Smit Stichting; Carine Alders; Shira Lachmann; Documentaire ‘Requiem’, Rick Roos; Ondergang, J. Presser; www.muziekschatten.nl; forbiddenmusicregained.org. Muziek: Jazz in Berlin, Sid Kay’s Fellow’s; Panzerlied der Wehrmacht; Rapsodie voor twaalf piano’s, Heinz Lachmann; Heel de band is favoriet, Theo Uden Masman; Pour mes amis, Hans Lachman; Fluitsonate, Hans Lachman; Requiem voor pastoor Vullinghs, Hans Lachman. Het NPO Klassiek-programma De Ochtend eert vervolgde musici in 2020, het jaar waarin Nederland 75 jaar bevrijding viert. Daarom maakte Margriet Vroomans deze serie van 17 afleveringen over musici die niet vergeten mogen worden.

‘Ze krijgen mij niet’. Dat was het vaste voornemen van componist Hans Krieg (https://www.npoklassiek.nl/klassiek/75-jaar-bevrijding/055008ca-6f69-4045-90a7-60ca1327f377/het-oorlogsverhaal-van-componist-hans-krieg). Met vrouw en twee dochters overleefde hij Westerbork, Bergen Belsen én ‘ Het verloren transport’. Hier zijn verhaal. Bronnen: Leo Smit Stichting; Carine Alders; In depot, Philip Mechanicus; Ondergang, J. Presser; Gemmeker, commandant van Westerbork, Ad van Liempt. Muziek: Lana Ross, Guitar variations to Hatikvah; Hans Krieg, De Chinese fluitspeler; Johnny en Jones, Westerborkserenade; Zarah Leander, Bei mir bisst du schön; Hans Krieg, Jiskor voor piano; Hans Krieg, A wie Noe; Hans Krieg, Jiskor voor koor, solisten en symfonieorkest; Hans Krieg, Poeme voor viool en piano. Het NPO Klassiek-programma De Ochtend eert vervolgde musici in 2020, het jaar waarin Nederland 75 jaar bevrijding viert. Daarom maakte Margriet Vroomans deze serie van 17 afleveringen over musici die niet vergeten mogen worden.

In aflevering 11 leven en werken van componist Bertus van Lier. Hij wist al ver voor de oorlog wat de nazi’s met de Joden van plan waren en heeft zich nooit willen schikken. Muziek: Bertus van Lier, Symfonie nr. 1; Mozart, Pianoconcert KV 271; Bertus van Lier, Gebed van een ghettojood; Schubert, Winterreise, der Lindenbaum; Bertus van Lier, Katharsis; Bertus van Lier, Hooglied; Ravel, Kaddish. Bronnen: Leo Smit Stichting; Carine Alders; Familie Van Lier; Hans van Lier; Jacqueline Oskamp, Een behoorlijk kabaal, een cultuurgeschiedenis van Nederland in de twintigste eeuw; Ad van Liempt, Aan de Maliebaan; Digitaal vrouwenlexicon van Nederland; https://www.montesquieu-instituut.nl/9353202/d/politieke_spelen.pdf . Het NPO Klassiek-programma De Ochtend eert vervolgde musici in 2020, het jaar waarin Nederland 75 jaar bevrijding viert. Daarom maakte Margriet Vroomans deze serie van 17 afleveringen over musici die niet vergeten mogen worden.

Hij zocht ruimte en veiligheid nadat zijn vaderland Hongarije door opkomend fascisme steeds benauwder en onveiliger werd. Maar ook in Nederland ontkwam hij niet aan vervolging. Zijn concertzaal werd zo klein als zijn huiskamer. In deze aflevering van Muziek tot Leven het verhaal én de muziek van componist en pianist Géza Frid. Muziek: Géza Frid, Tweede strijkkwartet; Géza Frid, Cellosonate in vijf delen; Géza Frid, Trio á cordes; Géza Frid, Twaalf muzikale karikaturen, nr 4 en nr 10; Géza Frid, Podiumsuite; Géza Frid, Concert voor piano en koor; Géza Frid, Sonatina; Géza Frid, Paradou. Bronnen: Leo Smit Stichting; www.gezafrid.eu; Arthur Frid, zoon; Pauline Micheels, Muziek in de schaduw van het Derde Rijk. Het NPO Radio 4-programma De Ochtend van 4 eert vervolgde musici in 2020, het jaar waarin Nederland 75 jaar bevrijding viert. Daarom maakte Margriet Vroomans deze serie van 17 afleveringen over musici die niet vergeten mogen worden.