Advertise on podcast: De Erfrechtadvocaat

Komt een erfrechtadvocaat pas in beeld als er al ruzie is? En betekent betrokkenheid van een advocaat automatisch procederen? In de laatste aflevering van seizoen 6 van De Erfrechtadvocaat bespreken Joost Diks en Inge Diepman de grootste misverstanden over de rol van de erfrechtadvocaat. Want het beeld dat veel mensen hebben, blijkt in de praktijk vaak niet te kloppen. Zo wordt uitgelegd dat een erfrechtadvocaat ook al vóór overlijden kan meedenken, bijvoorbeeld bij complexe testamenten, en dat mediation juist een belangrijk onderdeel van het werk kan zijn. Ook komt aan bod dat een advocaat geen “olie op het vuur” gooit, maar juist probeert escalatie te voorkomen en tot oplossingen te komen buiten de rechter om. Een aflevering die laat zien dat de erfrechtadvocaat er niet alleen is om geschillen en conflicten op te lossen, maar juist ook om problemen te voorkomen.

Moet u binnen drie maanden beslissen of u een nalatenschap aanvaardt? En als er een termijn verstreken is, is er dan niets meer aan te doen? In aflevering 9 van seizoen 6 van De Erfrechtadvocaat bespreken Joost Diks en Inge Diepman de grootste misverstanden over termijnen in het erfrecht. Want juist hier gaat het vaak mis: termijnen zijn er in alle soorten en maten en worden regelmatig door elkaar gehaald. Zo wordt uitgelegd dat een vordering tot verdeling nooit verjaart, dat bij de legitieme portie een onderscheid geldt tussen een vervaltermijn en een verjaringstermijn, en dat niet elke termijn zomaar kan worden “gestuit”. Een aflevering die duidelijk maakt: wie termijnen niet goed begrijpt, loopt het risico rechten te verliezen of juist kansen te laten liggen.

Betekent een uitsluitingsclausule dat een erfenis nooit bij een schoonkind terechtkomt? En in welke volgorde worden schuldeisers eigenlijk betaald? In aflevering 8 van seizoen 6 van De Erfrechtadvocaat bespreken Joost Diks en Inge Diepman de grootste misverstanden rondom schuldeisers en de vereffening van de nalatenschap. Want juist hier wordt vaak gedacht dat zaken “logisch” zijn, terwijl de regels anders uitpakken. Zo wordt duidelijk dat alle erfgenamen samen vereffenaar zijn bij beneficiaire aanvaarding, dat een vereffenaar niet via een testament wordt benoemd maar door de rechtbank, en dat een legataris geen erfgenaam is maar schuldeiser. Ook komt aan bod dat een legaat juist als laatste wordt betaald. Als er een tekort is, kan de legataris achter het net vissen. Een aflevering die laat zien dat bij de vereffening van een nalatenschap de positie van schuldeisers centraal staat, en dat dat grote gevolgen kan hebben voor wat er uiteindelijk overblijft.

Zijn bankgegevens van vóór overlijden privé? En hoeft een lening niet meer te worden terugbetaald als iemand overlijdt? In aflevering 7 van seizoen 6 van De Erfrechtadvocaat bespreken Joost Diks en Inge Diepman de grootste misverstanden rondom transacties van vóór overlijden. Want juist in de periode vlak voor overlijden kunnen beslissingen grote gevolgen hebben voor de nalatenschap. Zo wordt uitgelegd dat erfgenamen, executeurs en vereffenaars wél inzage kunnen krijgen in financiële gegevens, dat giften onder omstandigheden kunnen worden teruggedraaid en dat ook degene die het financieel beheer voerde verantwoording moet afleggen. Ook wordt duidelijk dat er juist vaak wél moet worden teruggekeken naar wat er vóór overlijden is gebeurd, bijvoorbeeld bij vermoedens van financieel misbruik. Een aflevering die laat zien: wat in leven gebeurt, werkt vaak nog lang door na overlijden.

Kun je een kind eigenlijk wel onterven? En krijgt een onterfd kind dan echt nog “altijd iets”? In aflevering 6 van seizoen 6 van De Erfrechtadvocaat maken Joost Diks en Inge Diepman korte metten met de grootste misverstanden rondom onterven en de legitieme portie. Want wat veel mensen denken, klopt maar deels. Zo wordt duidelijk dat onterven wél kan, maar dat een kind vervolgens nog een beroep kan doen op de legitieme portie. Ook komt aan bod dat dit recht niet automatisch ontstaat, dat termijnen strikt zijn en dat giften uit het verleden gewoon mee kunnen tellen bij de berekening. Een aflevering die laat zien hoe snel aannames tot problemen kunnen leiden en waarom het belangrijk is om dit soort zaken goed en op tijd te regelen.

Vervalt je testament automatisch als je gaat scheiden? En is wat er letterlijk in staat altijd leidend? In aflevering 5 van seizoen 6 van De Erfrechtadvocaat nemen Joost Diks en Inge Diepman een reeks hardnekkige misverstanden onder de loep rondom de geldigheid en uitleg van testamenten. Want juist hier gaat het in de praktijk vaak mis. Zo wordt duidelijk dat een testament niet zomaar vervalt, dat het geen ‘overeenkomst’ is tussen partners en dat zelfs een concepttestament in uitzonderlijke gevallen toch een rol kan spelen. Ook komt aan bod dat een testament niet altijd geldig is en dat rechters verder kijken dan alleen de letterlijke tekst. Wat iemand écht heeft bedoeld, kan minstens zo belangrijk zijn. Een aflevering die laat zien: een goed testament vraagt niet alleen om duidelijke keuzes, maar ook om regelmatig onderhoud.

Is een executeur hetzelfde als een vereffenaar? Mag een executeur zomaar alle spullen uit de nalatenschap verkopen? En krijgt een executeur altijd betaald? In aflevering 4 van seizoen 6 van De Erfrechtadvocaat bespreken Joost Diks en Inge Diepman de grootste misverstanden over de executeur. Want hoewel veel mensen denken dat de rol helder is, blijkt die in de praktijk vaak voor verwarring te zorgen. Zo wordt uitgelegd dat er niet altijd een executeur is, de executeur niet alles mag verkopen en ook niet automatisch recht heeft op 1% van de nalatenschap. Tegelijk wordt duidelijk dat een executeur juist wél een sterke positie heeft bij het beheer van de nalatenschap, mits hij zich aan de regels houdt en de erfgenamen goed informeert.

Moet procederen over een erfenis altijd uitlopen op ruzie? In aflevering 3 van seizoen 6 van De Erfrechtadvocaat bespreken Joost Diks en Inge Diepman de grootste misverstanden rondom procedures in het erfrecht. Want hoewel het vaak als zwaar en conflictgeladen wordt gezien, blijkt de praktijk een stuk genuanceerder. Aan de hand van herkenbare situaties wordt uitgelegd dat er niet één soort procedure of rechter is, dat u ook zonder ruzie bij de rechter kunt uitkomen en dat u soms verplicht betrokken wordt, zelfs als u er liever buiten blijft. Ook komt aan bod hoe het zit met kosten en wie die betaalt. Zo blijkt: procederen is niet altijd een strijd, maar soms juist een manier om duidelijkheid te krijgen.

Kun je een erfenis gewoon verdelen met meerderheid van stemmen? In aflevering 2 van seizoen 6 van De Erfrechtadvocaat bespreken Joost Diks en Inge Diepman de meest hardnekkige misverstanden rondom de verdeling van een nalatenschap. Want hoewel het misschien logisch lijkt dat erfgenamen “er samen wel uitkomen”, zit de werkelijkheid juridisch vaak net anders in elkaar. Aan de hand van herkenbare voorbeelden wordt duidelijk dat iedereen moet instemmen met de verdeling, dat giften niet automatisch worden rechtgetrokken en dat een executeur of vereffenaar de verdeling meestal niet zelf doet. Ook komt aan bod wat er gebeurt als één erfgenaam niet meewerkt. Zo blijkt: verdelen is geen kwestie van optellen en uitdelen, maar van regels, timing en soms ingrijpen van de rechter.

Wanneer heeft u een nalatenschap eigenlijk al aanvaard… zonder dat u het doorheeft? In de eerste aflevering van seizoen 6 van De Erfrechtadvocaat duiken Joost Diks en Inge Diepman in een van de meest onderschatte momenten binnen het erfrecht: de keuze om een nalatenschap te aanvaarden. Wat zijn de verschillen tussen zuiver en beneficiair aanvaarden, en waarom kan een ogenschijnlijk kleine handeling – zoals het meenemen van spullen – al grote juridische gevolgen hebben? Aan de hand van veelvoorkomende misverstanden en herkenbare voorbeelden wordt duidelijk hoe snel het mis kan gaan, en waarom voorzichtigheid in de eerste fase essentieel is. Want eenmaal aanvaard, is terugdraaien vaak geen optie. Zo blijkt weer: wie te snel handelt, kan daar later een hoge prijs voor betalen.

In deze aflevering wordt besproken wat een executeur of vereffenaar eigenlijk mag verkopen uit de nalatenschap – en wanneer. Ook komt de rol van de erfgenamen aan bod. Welke invloed hebben zij? Joost Diks legt uit dat er twee hoofdgronden zijn voor verkoop: het voldoen van schulden en het verantwoord beheren van de nalatenschap. Aan de hand van voorbeelden (zoals een instortend dak) laat hij zien dat verkoop soms noodzakelijk is, ook buiten het betalen van schulden om. Ook wordt duidelijk hoe verschillend het is voor een executeur (vaak zonder overleg) en een vereffenaar (met overlegplicht), en dat erfgenamen bij een vereffenaar zelfs naar de rechter kunnen stappen als ze het oneens zijn.

In deze aflevering staat de vraag centraal: wie krijgt er (eerst) betaald als een erfenis ook schulden bevat? Veel mensen realiseren zich niet dat bij een nalatenschap niet alleen bezittingen, maar ook schulden worden overgedragen. Er wordt uitgebreid uitgelegd welke soorten schulden er zijn – van erfbelasting tot legaten – en hoe deze juridisch geclassificeerd worden. Joost Diks pleit voor modernisering van het erfrecht, waarbij beneficiaire aanvaarding de standaard zou moeten zijn. De aflevering gaat bovendien in op het verschil tussen executele en vereffening in de behandeling van schuldeisers, en hoe de volgorde van schuldeisers wettelijk is geregeld. Alles draait uiteindelijk om de bescherming van erfgenamen én schuldeisers, zonder de menselijke kant uit het oog te verliezen.

In deze aflevering staat de allereerste fase van de afwikkeling centraal: het moment waarop een executeur of vereffenaar zijn of haar taak op zich neemt. Er wordt besproken wat de eerste stappen zijn, welke documenten en informatie nodig zijn en hoe een boedelbeschrijving wordt gemaakt – het overzicht van alle bezittingen en schulden. Praktische aandachtspunten zoals sleutels, verzekeringen, registers en erfbelasting komen aan bod, evenals valkuilen van niet-professionele executeurs. De aflevering biedt een hands-on overzicht van hoe de afwikkelaar gestructureerd en juridisch correct aan de slag gaat, met als doel: een transparante en zorgvuldige afwikkeling van de erfenis.

In deze aflevering wordt de afwikkeling van een nalatenschap benaderd als een proces in vijf duidelijke fasen: van inventarisatie en beheer, via liquidatie en betaling van schulden, tot het ter beschikking stellen van het overschot aan erfgenamen. Er wordt besproken dat niet alle nalatenschappen ingewikkeld zijn en dat erfgenamen ook zelf kunnen afwikkelen, eventueel met hulp van een professional. De rol van de executeur of vereffenaar wordt uitgelegd aan de hand van hun bevoegdheden, met aandacht voor hun juridische én andere verantwoordelijkheden. Ook komt aan bod hoe rekening en verantwoording afgelegd wordt en dat dit – afhankelijk van de situatie – van een simpel verslag tot een uitgebreid dossier kan variëren.

De eerste aflevering van seizoen 5 van ‘De Erfrechtadvocaat’ vormt de aftrap van een serie die volledig in het teken staat van de afwikkeling van nalatenschappen. Er wordt besproken wie de afwikkeling op zich neemt na een overlijden: een executeur (benoemd in het testament) of een vereffenaar (benoemd door de rechtbank). Aan de hand van praktijkvoorbeelden en juridische uitleg wordt inzichtelijk gemaakt wat de verschillen zijn tussen een lichte en zware vereffening, en hoe de taken en verantwoordelijkheden van een executeur variëren afhankelijk van het aantal “sterren” dat hij of zij heeft. Ook wordt besproken wanneer het raadzaam is om een professionele vereffenaar in te schakelen. De aflevering begint feestelijk met een verrassingsbezoek van collega Bregje Boelens, die het team feliciteert met 50.000 luisteraars, en eindigt met een nieuw fenomeen: de “proost van Joost”.