Advertise on podcast: Audio Gadaninka Niezła Hucpa

Duchy, strachy, dybuki - dynie, kościotrupy - tak... tak... to już ten czas! A że Szabat, a jak Szabat to czulent - w dodatku z duchem w roli głównej  - to podrzucamy tu naszą AudioGadaninkę z "mrożącą krew" w żyłach historią z 1933 r. Recz dotyczy czulentu, Mordki Mendla, ducha Pani Mendlowej i garnka Pani Szalitowej. Do tego ważną role odgrywa Rabin i dziesięciu prawowiernych Żydów, czyli minjan. Ale po kolei - zacznijmy od czulentu! Czulent to tradycyjna potrawa kuchni żydowskiej, spożywana w  Szabat. Z powodu czulentu czasami straszyły też duchy! Dlaczego? Posłuchaj niezwykłej historii, którą 8 grudnia 1933 roku opublikowała gazeta "Nowiny Codzienne", pod tajemniczym tytułem: "Za zepsucie czulentu straszyła go po śmierci. Duchy grożą zza grobu!". Spodobała Ci się nasza historia? Już wkrótce będziesz mógł wyruszyć z nami na spacery po dawnej żydowskiej Warszawie. Wypatruj naszych Audioprzewodników! które zabiorą Cię na spacery z wyobraźnią, po nie istniejącym już żydowskim świecie. Zapraszamy! Polecamy! Znajdziesz nas też na: www.feelfreetraveler.pl FB - Feel Free Izrael --- Send in a voice message: https://anchor.fm/feelfreetraveler/message

Izrael w kolorach tęczy - rozmowa z Janem Kirschenbaumem z TelAviJan o tym, czy Izrael jest w kolorach tęczy i czy ma wśród krajów Bliskiego Wschodu najbardziej postępowy stosunek wobec osób LBGTQ? ********************************************************************************** I o tym, jak to jest, że w kraju wyznaniowym, w którym nie można wziąć ślubu cywilnego, a dozwolony ślub to ten u rabina– spotykanym obrazkiem jest widok dwóch mam lub tatusiów z dziećmi? ********************************************************************************** O prawie antydyskryminacyjnym, prawie do dziedziczenia i adopcji dzieci, oraz co ma z tym wspólnego służba wojskowa? ********************************************************************************** Oraz o tym czy społeczeństwo izraelskie jest tolerancyjne wobec osób LGBT i jak to się ma do społeczeństwa w Polsce? I o tym, czy ze względu na brak tolerancji trzeba wyjechać do Izraela, żeby być sobą? A także jak to się stało, że to właśnie w Ziemi Świętej, Tel Aviv Pride Parade jest jedną z największych tego typu parad na świecie?  I o tym, czy w Izraelu można zalegalizować homoseksualne związki partnerskie? A także, czy Bogu nie przeszkadzają praktykujący homoseksualiści i czy gej może zostać rabinem? I czy w społeczności ultraortodoksyjnych Żydów można spotkać geja lub lesbijkę? Oraz czy w Izraelu występuje zjawisko pinkwashingu i co na ten temat myśli nasz gość? A także, czy Tel Awiw jest „bańką” i "oddzielnym" izraelskim światem? I o tym jak i z kim poznać Tel Awiw znany, a przede wszystkim mniej znany! Zapraszamy! Polecamy! Znajdziesz nas też na: www.feelfreetraveler.pl FB - Feel Free Izrael --- Send in a voice message: https://anchor.fm/feelfreetraveler/message

No jak to jak, odpowie większość z nas! Pierwsza myśl to oczywiście postać w długim czarnym chałacie, z długimi pejsami, okalającymi twarz, albo brodą do pasa, z jarmułką, lub czarnym kapeluszem na głowie no i oczywiście... Heloł...! - obowiązkowym dużym i zakrzywionym nosem! Chasyd z pejsem, czy na pewno? Ale, ale... czy na pewno nasze wyobrażenia są zgodne z prawdą? Postać z pejsami w czarnym chałacie, to zapewne chasyd, którego w dodatku kojarzymy z ortodoksją i zamierzchłymi czasami. A tu proszę niespodzianka - ruch chasydzki powstał dopiero w 18 wieku - i na tamte czasy był ruchem bardzo nowatorskim, ba! ruchem, który był zwalczany przez tradycyjnych-religijnych Żydów, ruchem, który skłaniał się ku mistycyzmowi i odrzucał ortodoksję...  18 wiek, sami przyznacie, że jak na długą historię Żydów, to znowu nie tak dawno temu żeby przypisywać Chasydom, jedynie słuszny żydowski wygląd :-))) Więc jak właściwie wygląda Żyd? Kto choć raz w życiu był w Izraelu i widział tam zgromadzonych Żydów, którzy przybyli do tego kraju... z Uwaga! 120 tak...tak.. stu dwudziestu różnych państw, ten wie, że typowo żydowskiej twarzy, budowy ciała ani typowo żydowskiego wyglądu po prostu nie ma. Czarnoskóry, jak Żyd A co powiecie na to, że są Żydzi czarni? tak! czarnoskórzy kompletnie, nie tam jakaś mieszanka, domieszka, czy opcja - mulat! Słyszeliście o Felaszach? i słynnej operacji Mosadu o kryptonimie "Mojżesz".  Nie? to posłuchajcie! Zapraszamy! Polecamy! Znajdziesz nas też na: www.feelfreetraveler.pl FB - Feel Free Izrael --- Send in a voice message: https://anchor.fm/feelfreetraveler/message

Z okazji Dnia Matki, zastanawiamy się - Kto jest Żydem?  Odpowiedź, nie jest oczywiście taka prosta i jednoznaczna, jak mogłoby się z pozoru wydawać, a i sami Żydzi często mają problemy z określeniem kto powinien należeć, lub nie należeć do ich wspólnoty.  Natomiast istnieje jeden niezaprzeczalny fakt - wg judaizmu - Żydem jest ten, kto urodził się z matki Żydówki! Koniec i kropka! Matka - Żydówka Jeśli matka jest Żydówką, a ojciec nie - dziecko z tego związku jest Żydem. Natomiast jeśli ojciec jest Żydem, a matka nie jest Żydówką - no cóż...dziecko Żydem nie jest! Skomplikowane? ale czy na pewno...? A jeśli chcesz poznać zawiłe meandry tego kto jest Żydem? Dowiedzieć się co to jest Jom Miszpacha i jak wygląda Dzień Matki w Izraelu? oraz co ma z tym wspólnego pewna 11-letnia dziewczynka pochodząca z Polski? Posłuchaj naszej Audio Gadaninki: Dzień Matki - czyli kto jest Żydem? Znajdziesz nas też na: www.feelfreetraveler.pl FB - Feel Free Izrael Zapraszamy! Polecamy! --- Send in a voice message: https://anchor.fm/feelfreetraveler/message

Gdyby ktoś z Was myślał, że Ziemia Święta wyczerpała już swój limit cudów, to śpieszymy poinformować, że cuda cudeńka, a właściwie cud najprawdziwszy, i to w dodatku w jednym z przenajświętszych miejsc na świecie, czyli Bazylice Grobu Pańskiego w Jerozolimie, odbywa się już od prawie 1500 lat! Co roku, w samym centrum prawosławnych obchodów wielkanocnych, odprawiana jest jedna z najstarszych i najbardziej tajemniczych ceremonii chrześcijańskich. Co to za ceremonia, co to za cud?  Ano Cud Świętego Ognia!  W tym roku Cudu Świętego Ognia, możemy wypatrywać w sobotę 1 maja, przed rozpoczynającą się 2 maja, prawosławną Wielkanocą. A jeśli chcesz wiedzieć, jak bez zapałek, zapalniczek i innych zapalnych gadżetów powstaje ten cud? Jak przebiega Ceremonia Cudu Świętego Ognia i co mają z tym wspólnego 33 świece?  Zapraszamy do wysłuchania naszej Audio Gadaninki! Znajdziesz nas też na: www.feelfreetraveler.pl FB - Feel Free Izrael Zapraszamy! Polecamy! --- Send in a voice message: https://anchor.fm/feelfreetraveler/message

Miłość, aż po Chupę! Chupa to kluczowy przedmiot w relacjach damsko-męskich! W tradycji żydowskiej, bez Chupy nie ma ślubu! Co to jest, więc ta tajemnicza Chupa? i dlaczego bez swatki, ani rusz! Jaką prowizję pobiera swatka  i dlaczego pan młody musi zerknąć pod welon zanim powie "tak"? Dowiesz się z naszej Audio Gadaninki! Znajdziesz nas też na: www.feelfreetraveler.pl FB - Feel Free Izrael Zapraszamy! Polecamy! --- Send in a voice message: https://anchor.fm/feelfreetraveler/message

Uwaga zakaz pisania na piasku! W Szabat nie można pisać na piasku, na soli też :-)  Żadne tam peace&love i Anka + Kuba = WNM :-) Dlaczego? ano w Szabat, jak wiemy obowiązuje zakaz pracy. Obejmuje on 39 zabronionych prac, po hebrajsku nazywanych melachot. Są to m.in. zakaz rozpalania ognia, darcia tkanin!  Uwaga! obdzierania ze skóry...hmm... zawiązywania i rozwiązywania węzłów, czy na ten przykład wycierania napisów.  Wśród tego "wachlarzyka" zakazów, znajduje się także zakaz pisania! Posłuchaj naszej Audio Gadaninki i poznaj więcej szabatowych ciekawostek! Znajdziesz nas też na: www.feelfreetraveler.pl FB - Feel Free Izrael Zapraszamy! --- Send in a voice message: https://anchor.fm/feelfreetraveler/message

Czy w Szabat wolno dłubać w nosie...? Hm... generalnie to czynność, której raczej nie przystoi wykonywać - wszak zapewne nie jednemu w dzieciństwie już mama mawiała "Nie dłub w nosie.... boś nie prosię" - i nie chodzi tu wcale o to, czy prosię jest koszer, czy też nie :-) Ale w aspekcie Szabatu, czynności ta, z zasady raczej nieprzystojna, nabiera wymiaru religijnego. No co zrobisz, jak nic nie zrobisz.... a już na pewno nie podłubiesz... W Szabat zakazana jest praca, a czynności zakazanych w Szabat jest 39...ale...ale... czy na pewno? Teoretycznie tak :-) Ale jak się dokładniej przyjrzeć, tej jakże istotnej sprawie, to się okaże, że nie wolno robić większości czynności, które wykonuje się w dzień powszedni.  Nie znaczy, to że w dzień powszedni jakby "dłubać" wolno :-) No ale tu o zasadach dobrego wychowania raczej mowa, a my przecież o Szabacie i jego religijnych aspektach :-) Posłuchaj naszej Audio Gadaninki i poznaj kilka szabatowych ciekawostek! Znajdziesz nas też na: www.feelfreetraveler.pl FB - Feel Free Izrael Zapraszamy! --- Send in a voice message: https://anchor.fm/feelfreetraveler/message

Jako, że jaja na horyzoncie, a od roku jakiś "niesforny psikus" robi sobie z nas ewidentne "jaja". Dziś nieco przedświątecznych jaj i lania... wody... oczywiście! A jak "lanie" no to niechybnie pojawia się i papier. To również papier, na początku szaleństwa wirusowego, stał się gwiazdą internetów i "jajcarskich" memów wszelkich. Nie wiedzieć czemu znikał z półek sklepowych, jak dajmy na to, te świeże jaja przed Wielkanocą, choć ewidentnie objawy choroby, dotyczyły, przecież innej niż dolna, części ciała... :-) Na przedświąteczne szaleństwo, polecamy dziś zatem naszą Audio Gadaninkę dla podróżnych - o Zwyczajach toaletowych na świecie! A jako, że jaja, Wielkanoc no i Szabat - to na koniec słów kilka z judaistycznego podwórka... Wiecie, że religijny Żyd w Szabat nie może urwać papieru toaletowego do poczynienia czynności wiadomej? Tak..tak.. ta czynności to Uwaga! praca! A jak wiemy w Szabat - każda praca pobożnemu Żydowi jest zakazana - także tego... urwanie papieru toaletowego jest nie koszer! zabronione - zakazane - koniec i kropka! Bóg widzi wszystko, nawet w toalecie! Jak zatem radzą sobie pobożni Żydzi z tym, jakby nie patrzeć palącym problemem? Aj Waj powiedziałaby Żyd i wielkie mi mecyje... rwą po prostu papier toaletowy w ilości sztuk, potrzebnej do wykonania, czynności tej jakże w szabas kłopotliwej, a kiedy? no przed Szabatem oczywiście! Pogodnych, wesołych i radosnych Świąt dla wszystkich! Tych co kończą Pesach i tych którzy zaczynają Wielkanoc! Szabat Szalom! --- Send in a voice message: https://anchor.fm/feelfreetraveler/message

Chamec Wanted! czyli religijny szał sprzątania i poszukiwania Chamecu! Świąteczne sprzątanie, hmm... któż nie wpada w jego sidła, szczególnie przed Wielkanocą. Dla jednych to przedświąteczny domowy horror dla drugich walka o tytuł perfekcyjnej, czy perfekcyjnego pana domu. Podobnie jest w Izraelu przed Świętem Pesach, tyle że szał sprzątania trwa tam cały przedświąteczny tydzień, i myliłby się ten, kto by myślał, że tej czynności oddają się tylko Ci walczący o tytuł perfekcyjnego, czy perfekcyjnej... W Izraelu sprzątanie jest traktowane śmiertelnie poważnie, a to wszystko z powodu złowrogo brzmiącego "chamecu"... A jeśli chcesz wiedzieć, co to są strefy koszerne na Pesach! Czy w Izraelu w Pesach kupisz pizzę, albo makaron! Dlaczego Żydzi wyrzucają z domu whisky? Co to jest chamec? i dlaczego wszyscy go szukają? Posłuchaj naszej Audio Gadaninki!  Znajdziesz nas też na: www.feelfreetraveler.pl FB - Feel Free Izrael Zapraszamy! --- Send in a voice message: https://anchor.fm/feelfreetraveler/message

Banksy jest na ustach wszystkich zainteresowanych streetartem. Ale także zwykłych śmiertelników, którzy słyszą co jakiś czas, o jego kontrowersyjnych dokonaniach, które lotem błyskawicy obiegają światowe serwisy informacyjne. Jednym z przejawów jego zainteresowań społeczno-politycznych jest seria prac namalowanych na terenie Autonomii Palestyńskiej, a konkretnie w Betlejem - znanym wszystkim, jako miejsce narodzin Jezusa. Betlejem jest oddalone od Jerozolimy zaledwie o osiem kilometrów. Tak blisko...a jednak daleko. Oba miasta dzieli mur, który stał się areną, a właściwie artystycznym manifestem poglądów, na temat konfliktu palestyńsko-izraelskiego.  W takim miejscu nie mogło oczywiście zabraknąć Banksyego... Do jego najsłynniejszych zaprezentowanych na murze prac należy "Dziewczynka przeszukująca żołnierza", czy kultowy już "Gołąbek pokoju, ubrany w kamizelkę kuloodporną". Posłuchaj naszej Audio Gadaninki: Banksy w Betlejem, czyli Make hummus not walls... i dowiedz się więcej! Chcesz zobaczyć prace Banksyego w Betlejem? Zajrzyj tutaj: https://feelfreetraveler.pl/banksy-w-betlejem-czyli-make-hummus-not-walls/ Zapraszamy! --- Send in a voice message: https://anchor.fm/feelfreetraveler/message

Morze Martwe, czyli money...money...money... Salary, czyli money... money... money... jak śpiewała Liza Minnelli - czy jednak na pewno? Co ma wspólnego Liza Minnelli, salary i money z Morzem Martwym? ano okazuje się, że bardzo dużo! Wybierając się do Izraela nad Morze Martwe - warto nieco bliżej przyjrzeć się historii soli! Morze Martwe, czyli najniżej położone miejsce na Ziemi, dobroczynne błoto i największe naturalne SPA - to pierwsze skojarzenia jakie przychodzą nam do głowy na hasło Dead Sea! No i oczywiści sól, dużo soli! Posłuchaj naszej Audio Gadaninki: Morze Martwe, czyli money...money...money... i dowiedz się więcej! Znajdziesz nas też na: www.feelfreetraveler.pl FB - Feel Free Izrael Zapraszamy! --- Send in a voice message: https://anchor.fm/feelfreetraveler/message