Advertise on podcast: Antroposen Sohbetler

Uganda’daki şempanze topluluklarının değişen ilişkilerinden yola çıkarak biyolojik çeşitliliğin korunmasını, ekosistemlerin bütünlüğünü ve Birleşmiş Milletler Biyolojik Çeşitlilik Sözleşmesi 17. Taraflar Konferansı öncesinde doğa koruma politikalarının geleceğini ele alıyoruz.

2023–2024 El Niño döneminden yola çıkarak, aşırı sıcaklık ve kuraklığın tropikal ormanlar üzerindeki etkilerini ele alıyor; iklim değişikliğinin biyoçeşitlilik, karbon döngüsü ve ekolojik dayanıklılık üzerindeki sonuçlarını, güncel bilimsel araştırmalar ışığında değerlendiriyoruz.

El Niño’nun insan kaynaklı iklim değişikliğiyle dönüşen dünyada biyoçeşitlilik ve ekosistemler üzerindeki etkilerini; kuşlardan tropikal ormanlara, mercan resiflerinden Amazon’a uzanan örneklerle ele alıyoruz.

Geçtiğimiz hafta Tayfun Atay ile başladığımız söyleşinin ikinci bölümüne devam ediyor; geçimlik ekonomiden tüketim kapitalizmine uzanan süreçte çalışma, üretim ve tüketim kültürünün dönüşümünü ele alıyoruz ve tarım devriminden Antroposen’e insanın doğayla değişen ilişkisini ve bu dönüşümün ekolojik sonuçlarını konuşuyoruz.

Konuğumuz Prof. Dr. Tayfun Atay ile Şempanzelerden Peygamberlere kitabından yola çıkarak, avcı-toplayıcılıktan yerleşik yaşama ve tarıma geçiş sürecinde insanın doğayla kurduğu ilişkinin nasıl dönüştüğünü; kültür, mülkiyet ve eşitsizliklerin ortaya çıkışı ekseninde ele alıyoruz.

İklim değişikliği yalnızca gezegeni ısıtmıyor; doğal sistemleri, türlerin yaşam alanlarını ve ekolojik ilişkileri de yeniden şekillendiriyor. Biz de iklim geri beslemelerinden kelebek ve bombus arılarının değişen coğrafyalarına uzanarak, “İklim değişirken yaşam nereye gider?” sorusunun peşine düşüyoruz.

Konuğumuz Ela Demiral ile Rothschild ailesinin kuşlu porselenlerinden doğa tarihi müzelerindeki koleksiyonlara uzanıyor; kuşların statü, sınıf, koleksiyonculuk, sanat ve bilimle kurduğu ilişkiyi konuşuyoruz.

Konuğumuz Gündüz Vassaf'ın Gündelik Hayat Felsefesi: Şimdiye Övgü kitabından hareketle alışkanlıkların görünmez sınırlarını, şimdide kalmayı, belirsizlik ve özgürlük ilişkisini; insanın diğer canlılarla ve gezegenle kurduğu bağı konuşuyoruz.

Daron Acemoğlu ve James Robinson’ın geliştirdiği 'Dar Koridor' yaklaşımından hareket ile biyoçeşitlilik, denge, kamusal kapasite ve toplumsal denetim arasındaki ilişkiyi ele alıyor; ayrıca 2022’de Daron Acemoğlu ile gerçekleştirdiğimiz söyleşiye dönerek, o programda kendisine yönelttiğimiz “Dar Koridor yaklaşımı biyoçeşitliliğe uyarlanabilir mi?” sorusunu yeniden gündeme getiriyoruz.

Bugünkü Antroposen Sohbetler'de konuğumuz siyaset bilimci Aybars Yanık'la İletişim Yayınları'ndan çıkan yeni kitabı "Zalimin Zulmü Varsa - Popüler Kültür ve Siyaset" başlıklı kitabından hareketle popülizm üzerine konuşuyoruz.

Konuğumuz editör, yazar ve Apaçık Radyo programcısı Mesut Varlık ile dil, doğa ve hafıza arasındaki ilişkiyi konuşuyor; doğayı kaybettikçe dilin nasıl yoksullaştığını, edebiyatın kaybolan dünyaları nasıl yeniden çağırabildiğini ve değişen dünyanın yeni bir dili nasıl şekillendirdiğini ele alıyoruz.

Konuğumuz iktisatçı-yazar Mahfi Eğilmez ile iklim krizinin ekonomik boyutunu, büyüme anlayışını, karbon fiyatlandırmasını, yeşil dönüşümün maliyetlerini ve gezegenin sınırları içinde sürdürülebilir bir ekonomik düzenin mümkün olup olmadığını konuşuyoruz.

Konuğumuz Prof. Dr. Tayfun Atay ile insanın taşı, ateşi, bitkileri ve hayvanları evcilleştirmesinden başlayıp enerjiyi denetimi altına alışına uzanan süreci ele alıyor; bu büyük atılımın, aynı zamanda gezegenin derin zamanını birkaç yüzyıl içinde tüketmek anlamına gelip gelmediğini; enerjinin evcilleştirilmesini fosil yakıtlar, iklim krizi, hız, zaman ve insanın doğayla kurduğu ilişki üzerinden tartışıyoruz.

Konuğumuz Özlem Numanoğlu ile Kayıp Heykel Bürosu projesini, kaybolan ya da görünmezleşen heykelleri, bu eserlerin kent belleğindeki yerini ve şehirlerin kültürel hafızasını birlikte keşfediyoruz.

Konuğumuz Prof. Dr. İsmail Gezgin ile Sanatın Mitolojisi kitabı üzerinden insanın kendini anlamlandırma serüvenini konuşuyor; ilk mağara resimlerinden Gılgamış Destanı'na uzanan bu yolculukta sanatın, mitlerin ve inancın insan olma hikâyesini nasıl şekillendirdiğini; ölümsüzlük arayışını, kültürün kökenlerini ve mitlerin günümüz dünyasındaki etkilerini ele alıyoruz.