Advertise on podcast: Historia w 5 minut

Republika Weimarska odzyskuje stabilność dzięki polityce Stresemanna i planowi Dawesa. Jej finanse nadal zależą jednak od kredytu z USA, a przeciwnicy demokracji czekają na kolejny kryzys. Stresemann, plan Dawesa i Rentenmarka przywracają dostęp do kredytu oraz dyplomacji europejskiej. Stabilizacja zależy od amerykańskiego kapitału, nierozwiązane problemy trwają, a Hitler i inni radykałowie czekają na kolejny kryzys. Hindenburg staje się dla prawicy symbolem stabilności, Stresemann wykorzystuje dyplomację do powrotu Niemiec na scenę europejską, a Hitler i NSDAP odbudowują struktury. To odcinek 17 z 19 sezonu NIEMCY. HW5M Podcast jest serią audio projektu Historia w 5 minut. Autorem i narratorem jest David G. Rodenko. Rozdziały:00:00 Demokracja pod ostrzałem00:30 Hindenburg i nowa stabilizacja05:23 Polityka Stresemanna12:15 Złote lata Republiki Weimarskiej19:17 NSDAP w stanie uśpienia25:02 Krach 1929 i plan Younga Wybrana literatura: Mary Fulbrook, A History of Germany 1918–2008; Dietrich Orlow, A History of Modern Germany. Dalej w sezonie: Krach 1929 otworzył Hitlerowi drogę do władzy — NIEMCY 18 Bonus wyjaśniający upadek Republiki Weimarskiej i pełne archiwum są dostępne dla Patronów HW5M: https://patronite.pl/historiaw5minut?utm_source=spotify&utm_medium=episode_description&utm_campaign=niemcy_2026&utm_content=e17

Hitler, pucz monachijski i hiperinflacja: kryzys Republiki Weimarskiej wynosi radykalnego agitatora na scenę ogólnoniemiecką. Więzienie i proces stają się dla niego polityczną trampoliną. Okupacja Ruhry, bierny opór i hiperinflacja niszczą oszczędności oraz zaufanie do państwa. Hitler wykorzystuje kryzys do puczu; proces daje mu ogólnoniemiecki rozgłos, a w Landsbergu powstaje większość pierwszego tomu Mein Kampf. Rząd broni się przed presją Francji i Belgii, zwykli Niemcy obserwują upadek marki, a radykałowie próbują przekuć gniew w zamach na władzę. To odcinek 16 z 19 sezonu NIEMCY. HW5M Podcast jest serią audio projektu Historia w 5 minut. Autorem i narratorem jest David G. Rodenko. Rozdziały:00:00 Hitler wchodzi do polityki00:31 Reparacje i kryzys Republiki08:30 Problemy z reparacjami13:32 Okupacja Zagłębia Ruhry19:40 Hiperinflacja i upadek marki23:27 Pucz monachijski34:20 Rentenmarka kończy hiperinflację36:44 Plan Dawesa 1924 Wybrana literatura: Mary Fulbrook, A History of Germany 1918–2008; Dietrich Orlow, A History of Modern Germany. Dalej w sezonie: Republika Weimarska: demokracja pod ostrzałem — NIEMCY 17 Bonus wyjaśniający upadek Republiki Weimarskiej i pełne archiwum są dostępne dla Patronów HW5M: https://patronite.pl/historiaw5minut?utm_source=spotify&utm_medium=episode_description&utm_campaign=niemcy_2026&utm_content=e16

Freikorpsy, pucz Kappa, spory graniczne i reparacje podważają Republikę Weimarską. Przemoc uliczna oraz konflikt o granice zamieniają powojenny kryzys w walkę o państwo. Pucz Kappa, działalność Freikorpsów, plebiscyty i walki o Górny Śląsk pokazują, że powojenna granica nie powstaje wyłącznie przy stole negocjacyjnym. Republika musi jednocześnie bronić konstytucji, negocjować reparacje i mierzyć się z uzbrojonymi przeciwnikami. Berlin mówi o krzywdzie wersalskiej, Polska walczy o sporne ziemie, alianci próbują egzekwować traktat, a niemieccy radykałowie odrzucają legalny porządek. To odcinek 15 z 19 sezonu NIEMCY. HW5M Podcast jest serią audio projektu Historia w 5 minut. Autorem i narratorem jest David G. Rodenko. Rozdziały:00:00 Granice, Freikorpsy i pucz00:39 Traktat wersalski w praktyce06:36 Oburzenie na traktat wersalski08:02 Pucz Kappa19:51 Plebiscyty na wschodzie27:50 Górny Śląsk i propaganda30:52 Wina Niemiec i reparacje wojenne Wybrana literatura: Mary Fulbrook, A History of Germany 1918–2008; Dietrich Orlow, A History of Modern Germany. Dalej w sezonie: Jak Hitler wszedł do niemieckiej polityki — NIEMCY 16 Bonus wyjaśniający upadek Republiki Weimarskiej i pełne archiwum są dostępne dla Patronów HW5M: https://patronite.pl/historiaw5minut?utm_source=spotify&utm_medium=episode_description&utm_campaign=niemcy_2026&utm_content=e15

Traktat wersalski, rewolucja i mit ciosu w plecy tworzą pokój, który nie kończy politycznej wojny w Niemczech. Republika Weimarska rodzi się pod presją klęski, przemocy i upokorzenia. Republika Weimarska rodzi się w chwili klęski, rewolucji i demobilizacji milionów żołnierzy. Traktat wersalski oraz mit ciosu w plecy pozwalają przeciwnikom demokracji przedstawiać nowe państwo jako produkt zdrady, a nie próbę uporządkowania katastrofy. Alianci chcą zabezpieczyć powojenny ład, niemieccy demokraci próbują ocalić państwo, a skrajna prawica buduje opowieść o zdradzie wewnętrznej. To odcinek 14 z 19 sezonu NIEMCY. HW5M Podcast jest serią audio projektu Historia w 5 minut. Autorem i narratorem jest David G. Rodenko. Rozdziały:00:00 Wersal i pokój bez końca00:32 Koniec Cesarstwa Niemieckiego07:57 Mit ciosu w plecy17:55 Powroty żołnierzy z frontu26:42 Powstanie Spartakusa36:36 Samozatopienie floty w Scapa Flow43:24 Narzucenie traktatu wersalskiego Wybrana literatura: Mary Fulbrook, A History of Germany 1918–2008; Dietrich Orlow, A History of Modern Germany. Dalej w sezonie: Granice, Freikorpsy i pucz Kappa — NIEMCY 15 Bonus wyjaśniający upadek Republiki Weimarskiej i pełne archiwum są dostępne dla Patronów HW5M: https://patronite.pl/historiaw5minut?utm_source=spotify&utm_medium=episode_description&utm_campaign=niemcy_2026&utm_content=e14

Dlaczego Niemcy przegrały I wojnę światową? Ofensywa wiosenna załamuje się, Ludendorff traci kontrolę, a bunt marynarzy, rewolucja i abdykacja Wilhelma II kończą Cesarstwo Niemieckie. Po nieudanej ofensywie wiosennej Niemcy tracą ludzi, zapasy i inicjatywę, a wojska amerykańskie wzmacniają Ententę. Załamanie frontu, bunt marynarzy, rewolucja i abdykacja Wilhelma II kończą Cesarstwo; dowództwo oraz rząd zabiegają już o rozejm. OHL próbuje przenieść odpowiedzialność za klęskę i prośbę o rozejm na rząd cywilny, żołnierze oraz cywile chcą końca wojny, a wojska Ententy przejmują inicjatywę. To odcinek 13 z 19 sezonu NIEMCY. HW5M Podcast jest serią audio projektu Historia w 5 minut. Autorem i narratorem jest David G. Rodenko. Rozdziały:00:00 Dlaczego Niemcy przegrały00:37 Pokój w Brześciu i rok 191804:16 Gospodarcze wyczerpanie Niemiec07:47 Ostatnia ofensywa Ludendorffa14:19 OHL poznaje skalę klęski19:11 Czarny dzień armii niemieckiej26:18 Bunt marynarzy w Kilonii29:39 Abdykacja Wilhelma II35:54 Upadek monarchii Wybrana literatura: Gordon A. Craig, Germany, 1866–1945; Dietrich Orlow, A History of Modern Germany. Dalej w sezonie: Wersal: pokój, który nie zakończył wojny — NIEMCY 14 Bonus o odpowiedzialności Niemiec za wybuch I wojny światowej i pełne archiwum są dostępne dla Patronów HW5M: https://patronite.pl/historiaw5minut?utm_source=spotify&utm_medium=episode_description&utm_campaign=niemcy_2026&utm_content=e13

Blokada Niemiec i bitwa nad Sommą odbierają Cesarstwu ludzi oraz zasoby, a wejście USA przesuwa równowagę sił. Berlin próbuje wyłączyć Rosję z wojny, ułatwiając Leninowi powrót i zawierając pokój brzeski. Somma wyczerpuje armię, a blokada morska i zima brukwiowa uderzają w zaplecze oraz ludność cywilną; wejście USA przesuwa równowagę sił. Niemcy próbują wyłączyć Rosję, wspierając powrót Lenina i zawierając pokój brzeski. Dowództwo niemieckie liczy czas i zasoby, cywile walczą z głodem, Amerykanie wchodzą do wojny, a rewolucyjna Rosja szuka wyjścia z konfliktu. To odcinek 12 z 19 sezonu NIEMCY. HW5M Podcast jest serią audio projektu Historia w 5 minut. Autorem i narratorem jest David G. Rodenko. Rozdziały:00:00 Niemcy na krawędzi00:30 Ludendorff i wojna totalna05:13 Bitwa nad Sommą10:30 Bitwa Jutlandzka, 191617:26 Zima brukwiowa i głód22:48 USA przystępują do wojny27:26 Królestwo Polskie i Legiony34:45 Lenin wraca do Rosji38:39 Rezolucja pokojowa Reichstagu42:46 Pokój w Brześciu 1918 Wybrana literatura: Gordon A. Craig, Germany, 1866–1945; Dietrich Orlow, A History of Modern Germany. Dalej w sezonie: Dlaczego Niemcy przegrały I wojnę światową — NIEMCY 13 Bonus o odpowiedzialności Niemiec za wybuch I wojny światowej i pełne archiwum są dostępne dla Patronów HW5M: https://patronite.pl/historiaw5minut?utm_source=spotify&utm_medium=episode_description&utm_campaign=niemcy_2026&utm_content=e12

Bitwa pod Verdun, U-Booty i gaz bojowy mają przełamać impas I wojny światowej. Zamiast rozstrzygnięcia przynoszą Niemcom i ich przeciwnikom jeszcze większe straty. Niemcy używają gazu bojowego i U-Bootów, szukając przełomu; pod Verdun Falkenhayn próbuje wykrwawić Francję w narzuconej bitwie materiałowej. Środki te zwiększają skalę śmierci, ale nie przynoszą rozstrzygnięcia. Niemieckie dowództwo szuka rozstrzygnięcia, Francuzi bronią Verdun, a Berlin obawia się reakcji państw neutralnych; po zatopieniu Lusitanii szczególnie silnie reagują Stany Zjednoczone. To odcinek 11 z 19 sezonu NIEMCY. HW5M Podcast jest serią audio projektu Historia w 5 minut. Autorem i narratorem jest David G. Rodenko. Rozdziały:00:00 Verdun, gaz i U-Booty00:30 Wojna bez przełomu03:29 Nowi sojusznicy i Włochy09:04 Początek wojny gazowej12:08 Chlor pod Ypres19:35 Mitteleuropa i plan dla Europy26:15 Wojna U-Bootów31:31 Zatopienie Lusitanii34:01 Bitwa pod Verdun37:31 Plan wykrwawienia Francji Wybrana literatura: Gordon A. Craig, Germany, 1866–1945; Dietrich Orlow, A History of Modern Germany. Dalej w sezonie: Głód, Somma i Lenin: Niemcy na krawędzi — NIEMCY 12 Bonus o odpowiedzialności Niemiec za wybuch I wojny światowej i pełne archiwum są dostępne dla Patronów HW5M: https://patronite.pl/historiaw5minut?utm_source=spotify&utm_medium=episode_description&utm_campaign=niemcy_2026&utm_content=e11

Plan Schlieffena miał dać Niemcom szybkie zwycięstwo nad Francją, zanim Rosja zdąży się zmobilizować. Belgia, Marna i wojna okopowa zamieniają plan na wojnę wyniszczenia. Niemieckie dowództwo próbuje pokonać Francję szybkim uderzeniem przez Belgię, zanim Rosja rozwinie pełne siły. Opór Belgów, reakcja Wielkiej Brytanii, bitwa nad Marną i błędy dowodzenia zatrzymują ofensywę, a wojna przechodzi w długotrwały konflikt okopowy. Niemieckie dowództwo zakłada szybkie rozstrzygnięcie, Belgowie stawiają opór, Francuzi i Brytyjczycy kontratakują nad Marną, a Wielka Brytania przystępuje do wojny po naruszeniu neutralności Belgii. To odcinek 10 z 19 sezonu NIEMCY. HW5M Podcast jest serią audio projektu Historia w 5 minut. Autorem i narratorem jest David G. Rodenko. Rozdziały:00:00 Plan wojny na kilka tygodni00:38 Duch 1914 i plan Schlieffena09:26 Cud nad Marną12:45 Analiza błędu von Moltke19:43 Wyścig do morza24:14 Bitwa pod Tannenbergiem35:56 Kryzys niemieckiego dowództwa Wybrana literatura: Gordon A. Craig, Germany, 1866–1945; Dietrich Orlow, A History of Modern Germany. Dalej w sezonie: Verdun, gaz i U-Booty: wojna bez wyjścia — NIEMCY 11 Bonus o odpowiedzialności Niemiec za wybuch I wojny światowej i pełne archiwum są dostępne dla Patronów HW5M: https://patronite.pl/historiaw5minut?utm_source=spotify&utm_medium=episode_description&utm_campaign=niemcy_2026&utm_content=e10

Kryzys lipcowy i wybuch I wojny światowej łączą się w ciąg decyzji po zamachu w Sarajewie. Mobilizacje, ultimata i kalkulacje mocarstw zmieniają lokalny konflikt w wojnę europejską. Po zamachu w Sarajewie Austria-Węgry otrzymują niemieckie poparcie i stawiają Serbii ultimatum. Mobilizacje Rosji, Niemiec i Francji oraz system sojuszy zamieniają lokalny konflikt w wojnę europejską. Wiedeń chce ukarać Serbię, Berlin obawia się utraty jedynego pewnego sojusznika, Petersburg broni wpływów na Bałkanach, a Paryż i Londyn reagują na niemiecką eskalację. To odcinek 09 z 19 sezonu NIEMCY. HW5M Podcast jest serią audio projektu Historia w 5 minut. Autorem i narratorem jest David G. Rodenko. Rozdziały:00:00 Europa idzie na wojnę00:31 Drugi kryzys marokański06:30 Afera z Zabern i militaryzm10:29 Ostatnia prosta do wojny14:32 Wojny bałkańskie20:47 Zamach w Sarajewie25:04 Europejskie domino 191429:24 Duch 1914 i piękna wojna Wybrana literatura: Gordon A. Craig, Germany, 1866–1945; Dietrich Orlow, A History of Modern Germany. Dalej w sezonie: Plan Schlieffena: wojna miała trwać tygodnie — NIEMCY 10 Bonus o odpowiedzialności Niemiec za wybuch I wojny światowej i pełne archiwum są dostępne dla Patronów HW5M: https://patronite.pl/historiaw5minut?utm_source=spotify&utm_medium=episode_description&utm_campaign=niemcy_2026&utm_content=e09

Kryzysy marokańskie pokazują, dlaczego Niemcy przed 1914 rokiem zaczynają czuć się osaczone. Wyścig zbrojeń zbliża Londyn, Paryż i Petersburg, a kolejne ruchy Berlina pogłębiają jego izolację. Kryzysy marokańskie, kryzys bośniacki i wyścig morski zbliżają do siebie Wielką Brytanię, Francję i Rosję. Niemieckie próby rozbijania porozumienia rywali przynoszą odwrotny skutek i wzmacniają w Berlinie poczucie strategicznego osaczenia. Niemcy widzą zaciskający się pierścień, Francja broni wpływów w Maroku, Wielka Brytania chroni przewagę na morzu, a Rosja po upokorzeniu w kryzysie bośniackim zbliża się do Francji i Wielkiej Brytanii. To odcinek 08 z 19 sezonu NIEMCY. HW5M Podcast jest serią audio projektu Historia w 5 minut. Autorem i narratorem jest David G. Rodenko. Rozdziały:00:00 Niemcy w strategicznej pułapce00:30 Izolacja Niemiec04:30 Pierwszy kryzys marokański11:24 SPD i afera Daily Telegraph17:51 Kryzys bośniacki21:50 Panika morska i nowe pancerniki25:39 Panslawizm i pangermanizm28:31 Drugi kryzys marokański Wybrana literatura: Gordon A. Craig, Germany, 1866–1945; Dietrich Orlow, A History of Modern Germany. Dalej w sezonie: Jak Europa weszła w I wojnę światową — NIEMCY 09 Bonus o odpowiedzialności Niemiec za wybuch I wojny światowej i pełne archiwum są dostępne dla Patronów HW5M: https://patronite.pl/historiaw5minut?utm_source=spotify&utm_medium=episode_description&utm_campaign=niemcy_2026&utm_content=e08

Niemiecki kolonializm, ludobójstwo Herero i Nama oraz kolej bagdadzka pokazują cenę „miejsca pod słońcem”. Ambicje mocarstwowe zwiększają napięcie z Wielką Brytanią i Francją. Rozbudowa floty i Weltpolitik mają dać Niemcom pozycję globalnego mocarstwa, lecz prowadzą do izolacji i kosztownej rywalizacji. W Afryce niemieckie panowanie kolonialne przynosi ludobójstwo Herero i Nama, pokazując brutalną cenę imperialnych ambicji. Berlin mówi o prestiżu i rozwoju, Londyn widzi zagrożenie morskie, a Herero i Nama doświadczają przemocy kolonialnego państwa. To odcinek 07 z 19 sezonu NIEMCY. HW5M Podcast jest serią audio projektu Historia w 5 minut. Autorem i narratorem jest David G. Rodenko. Rozdziały:00:00 Cena miejsca pod słońcem00:32 Psychologia Wilhelma II07:06 Niemiecki kompleks spóźnienia15:57 Druga ustawa o flocie22:53 Mit pruskiej solidności27:37 Herero i Nama33:20 Sprzeciw wobec kolonializmu35:07 Od ekspansji do izolacji Wybrana literatura: Gordon A. Craig, Germany, 1866–1945; Dietrich Orlow, A History of Modern Germany. Dalej w sezonie: Jak Niemcy zostały osaczone przed 1914 rokiem — NIEMCY 08 Bonus o odpowiedzialności Niemiec za wybuch I wojny światowej i pełne archiwum są dostępne dla Patronów HW5M: https://patronite.pl/historiaw5minut?utm_source=spotify&utm_medium=episode_description&utm_campaign=niemcy_2026&utm_content=e07

Wilhelm II i Bismarck zderzają się o kierunek Cesarstwa Niemieckiego. Dymisja kanclerza, Weltpolitik i rozbudowa floty kończą epokę ostrożnej dyplomacji. Wilhelm II chce większego osobistego wpływu, doprowadza do odejścia Bismarcka, a nowy rząd nie przedłuża układu reasekuracyjnego z Rosją. Ambicje kolonialne prowadzą następnie do Weltpolitik i rozbudowy floty. Cesarz przedstawia panowanie jako nowy początek, Bismarck ostrzega przed prowokowaniem mocarstw, a Europa obawia się zmian po odejściu stabilizującego kanclerza. To odcinek 06 z 19 sezonu NIEMCY. HW5M Podcast jest serią audio projektu Historia w 5 minut. Autorem i narratorem jest David G. Rodenko. Rozdziały: 00:00 Cesarz zwalnia Bismarcka 00:37 Wilhelm II przejmuje władzę 08:27 Dymisja Bismarcka 11:41 Nowy kurs Capriviego 20:30 Śmierć Bismarcka 27:27 Nowy Niemiec XX wieku 33:17 Psychologia Wilhelma II 34:07 Początek rozbudowy floty 45:46 Tirpitz i wielka flota Wybrana literatura: Gordon A. Craig, Germany, 1866–1945; Dietrich Orlow, A History of Modern Germany. Dalej w sezonie: Niemieckie „miejsce pod słońcem” i jego cena — NIEMCY 07 Bonus o odpowiedzialności Niemiec za wybuch I wojny światowej i pełne archiwum są dostępne dla Patronów HW5M: https://patronite.pl/historiaw5minut?utm_source=spotify&utm_medium=episode_description&utm_campaign=niemcy_2026&utm_content=e06

Powstanie Cesarstwa Niemieckiego zmienia równowagę sił w Europie. Kulturkampf, industrializacja, system sojuszy Bismarcka i rosnące ambicje mocarstwowe tworzą państwo na kursie kolizyjnym. Po 1871 roku Bismarck umacnia nowe cesarstwo przez Kulturkampf, ustawodawstwo społeczne i system sojuszy, a równocześnie Niemcy stają się potęgą przemysłową. Wejście do wyścigu kolonialnego i narastający spór z Wilhelmem II kończą epokę ostrożnej Realpolitik. Berlin chce zabezpieczyć nowe państwo, Wielka Brytania obserwuje rosnącą konkurencję, a mieszkańcy kolonii ponoszą koszt niemieckiej ekspansji. To odcinek 05 z 19 sezonu NIEMCY. HW5M Podcast jest serią audio projektu Historia w 5 minut. Autorem i narratorem jest David G. Rodenko. Rozdziały: 00:00 Nowe Cesarstwo Niemieckie 00:30 Bismarck, reformy i Kulturkampf 05:49 Żydzi w Niemczech XIX wieku 10:45 Reformy socjalne Bismarcka 15:38 Kissinger Diktat i Realpolitik 19:03 Sojusz Trzech Cesarzy 21:29 Kolonializm niemiecki a Bismarck 23:25 Niemcy wchodzą do kolonii 26:18 Konferencja Berlińska, 1885 29:47 Togoland, Kamerun, Afryka 31:10 Niemiecka przemoc w Afryce 33:48 Bismarck i współpraca z Anglią 35:55 Bismarck kontra Wilhelm II 40:25 Wilhelm II i Weltpolitik 44:01 Relacja Wilhelma II z Anglią 46:12 Londyn kontra Berlin 48:01 Fobia antyniemiecka w Anglii 49:28 Made in Germany i nowe wyzwania 52:34 Droga do I wojny światowej Wybrana literatura: Gordon A. Craig, Germany, 1866–1945; Dietrich Orlow, A History of Modern Germany. Dalej w sezonie: Wilhelm II: cesarz, który zwolnił Bismarcka — NIEMCY 06 Bonus o odpowiedzialności Niemiec za wybuch I wojny światowej i pełne archiwum są dostępne dla Patronów HW5M: https://patronite.pl/historiaw5minut?utm_source=spotify&utm_medium=episode_description&utm_campaign=niemcy_2026&utm_content=e05

Bismarck i zjednoczenie Niemiec: wojny z Danią, Austrią i Francją pozwalają Prusom przebudować Europę. Dyplomacja, armia i polityka faktów prowadzą do proklamacji cesarstwa. Bismarck izoluje kolejnych przeciwników i wykorzystuje wojny z Danią, Austrią oraz Francją do skupienia państw niemieckich wokół Prus. Zwycięstwo militarne łączy z dyplomacją, a finałem jest proklamacja Cesarstwa Niemieckiego w Wersalu w 1871 roku. Bismarck i pruskie kierownictwo dążą do jedności; Austria traci dominację, Francja ponosi strategiczną klęskę, a południowe państwa niemieckie dołączają pod presją francuskiego zagrożenia. To odcinek 04 z 19 sezonu NIEMCY. HW5M Podcast jest serią audio projektu Historia w 5 minut. Autorem i narratorem jest David G. Rodenko. Rozdziały: 00:00 Trzy wojny Bismarcka 00:31 Bismarck, Żelazny Kanclerz 04:48 Krwią i żelazem 05:56 Dualizm austro-pruski 07:51 Wojny o Szlezwik i Holsztyn 10:26 Prusy kontra Austria 12:50 Wojna prusko-austriacka, 1866 20:25 Ausgleich i gra Bismarcka 24:56 Depesza Emska i prowokacja Francji 26:43 Wojna francusko-pruska, 1870 32:10 Zjednoczenie Niemiec w 1871 Wybrana literatura: Christopher Clark, Iron Kingdom: The Rise and Downfall of Prussia, 1600–1947; Dietrich Orlow, A History of Modern Germany. Dalej w sezonie: Cesarstwo Niemieckie na kursie kolizyjnym — NIEMCY 05 Pełny prolog sezonu i materiały bonusowe są dostępne dla Patronów HW5M: https://patronite.pl/historiaw5minut?utm_source=spotify&utm_medium=episode_description&utm_campaign=niemcy_2026&utm_content=e04

Wiosna Ludów i zjednoczenie Niemiec: parlament frankfurcki oferuje koronę Fryderykowi Wilhelmowi IV, lecz król Prus ją odrzuca. Liberalna próba jedności upada, a inicjatywę przejmą monarchowie. Parlament frankfurcki dąży do zjednoczenia Niemiec pod liberalną konstytucją, lecz napotyka opór Austrii i Prus. Fryderyk Wilhelm IV odrzuca koronę ofiarowaną przez zgromadzenie, Prusy tłumią zrywy, a Austria odzyskuje dominację w Związku Niemieckim. Liberałowie dążą do konstytucyjnych Niemiec, król Prus odrzuca koronę pochodzącą z woli zgromadzenia i ludu, a Austria odbudowuje dominację. To odcinek 03 z 19 sezonu NIEMCY. HW5M Podcast jest serią audio projektu Historia w 5 minut. Autorem i narratorem jest David G. Rodenko. Rozdziały: 00:00 Korona Niemiec z rynsztoka 00:32 Zollverein: Prusy kontra Austria 05:37 Powstanie listopadowe a Niemcy 11:01 Liberalizm narodowy i romantyzm 14:42 Hambacher Fest i liberalizm 18:09 Wiosna Ludów i triumf liberałów 26:23 Korona z rynsztoka 28:42 Unia Erfurcka i dominacja Austrii 33:44 Wojna krymska osłabia Austrię 36:50 Rewolucja przemysłowa w Niemczech 38:20 Marks, Engels i socjalizm Wybrana literatura: Christopher Clark, Iron Kingdom: The Rise and Downfall of Prussia, 1600–1947; Dietrich Orlow, A History of Modern Germany. Dalej w sezonie: Jak Bismarck zjednoczył Niemcy trzema wojnami — NIEMCY 04 Pełny prolog sezonu i materiały bonusowe są dostępne dla Patronów HW5M: https://patronite.pl/historiaw5minut?utm_source=spotify&utm_medium=episode_description&utm_campaign=niemcy_2026&utm_content=e03