Advertise on podcast: Voetnoten

Kolencentrales moeten over vier jaar stoppen met kolenstook. Maar hun rol in het energiesysteem is niet uitgespeeld. Hoe zijn ze het beste in te zetten en wat zijn de alternatieven voor kolen? In 2030 is het in Nederland verboden om nog langer kolen te stoken om elektriciteit op te wekken. Natuur en Milieu liet uitzoeken wat de alternatieven zijn voor de Eemshavencentrale in Groningen. Deze centrale is van het Duitse energiebedrijf RWE en draait nog voornamelijk op kolen.   Energierapporten zijn verplichte kost voor iedereen die de energietransitie wil begrijpen. Maar waar haal je de tijd vandaan om die studies tot aan de voetnoten door te lezen? Daar heeft Energeia de oplossing voor: Voetnoten, de podcast waarin complexe rapporten, studies en droge teksten helder en begrijpelijk worden besproken door energiedeskundige Laetitia Ouillet en Sabine Sluijters. Onderzochte opties waren onder meer de omschakeling naar een waterstofcentrale, een ijzerpoedercentrale en warmteopslag voor aandrijving van de generatoren. Hoewel het onderzoek gaat over de Eemshavencentrale zijn de conclusies ook toepasbaar op de andere kolencentrales in Nederland. Ouillet loodst de luisteraar aan de hand van het rapport door de technische en economische haalbaarheid van de alternatieven. Spoiler: aan alle opties zitten haken en ogen en er zal altijd overheidssteun nodig zijn. De documenten die gebruikt zijn voor deze aflevering zijn te vinden op Energeia. See omnystudio.com/listener for privacy information.

De Nederlandse economie moet duurzamer en concurrerender. Welke mogelijkheden zijn er volgens de rapporten van Wennink en Gehrels?   Zonder verduurzaming van de industrie gaat Nederland de klimaatdoelen niet halen. Maar de randvoorwaarden voor die verduurzaming moeten wel op orde zijn zodat verduurzaming mogelijk wordt zonder de concurrentiepositie van de industrie verder in gevaar te brengen. In deze aflevering van Voetnoten aandacht voor twee rapporten die deze ingewikkelde puzzel proberen te leggen.   Energierapporten zijn verplichte kost voor iedereen die de energietransitie wil begrijpen. Maar waar haal je de tijd vandaan om die studies tot aan de voetnoten door te lezen? Daar heeft Energeia de oplossing voor: Voetnoten, de podcast waarin complexe rapporten, studies en droge teksten helder en begrijpelijk worden besproken door energiedeskundige Laetitia Ouillet en Sabine Sluijters.   Ouillet las het rapport "Kantelpunt voor klimaat en industrie" van Carolien Gehrels en "De route naar toekomstige welvaart" van kabinetsadviseur Peter Wennink, de oud topman van ASML. Gehrels had als opdracht samen met vertegenwoordigers van de industrie, overheid en milieu- en kennisorganisaties te komen met alternatieven voor het opheffen van de CO2-heffing. Wennink kreeg de taak het Draghi-rapport te vertalen naar Nederland en met ideeën te komen hoe Nederland zijn concurrentiepositie in de wereld kan versterken. Energie is daarbij een belangrijke randvoorwaarde en een van de sectoren waar Nederland zich in kan onderscheiden. De genoemde rapporten zijn te vinden op de site van Energeia.   See omnystudio.com/listener for privacy information.

Verenigingen van eigenaren (VvE's) lopen achter als het gaat om de verduurzaming van hun gezamenlijke woongebouw. Dat komt voor een belangrijk deel door de manier waarop de besluitvorming plaatsvindt.    Een VvE beslist bijvoorbeeld over het formaat van de kerstboom in de centrale hal van de flat, en is verantwoordelijk voor het onderhoud van de lift. Dat is soms al een opgave maar het wordt echt spannend als het appartementencomplex "van het gas af gaat" en aansluit op een warmtenet. Voor zo'n 100.000 VvE's betekent dat een wijziging van de splitsingsakte. De procedure die een VvE daarvoor moet volgen is complex, duurt lang en kost veel tijd.   Energierapporten zijn verplichte kost voor iedereen die de energietransitie wil begrijpen. Maar waar haal je de tijd vandaan om die studies tot aan de voetnoten door te lezen? Daar heeft Energeia de oplossing voor: Voetnoten, de podcast waarin complexe rapporten, studies en droge teksten helder en begrijpelijk worden besproken door energiedeskundige Laetitia Ouillet en Sabine Sluijters.   In deze aflevering neemt Laetitia Ouillet de luisteraar mee langs de vele hindernissen die VvE's moeten nemen om te kunnen verduurzamen. Ze legt uit wat het modelregelement is, wat een quorum is en wie de beperkt gerechtigden precies zijn. Aan de hand van het rapport "Verduurzaming en de rol van de splitsingsakte" van onderzoeksbureau Berenschot duikt ze dieper in de splitsingsakte, welke stappen VvE's moeten nemen om die te wijzigen en hoe dit makkelijker kan. See omnystudio.com/listener for privacy information.

In de jaarlijkse Klimaat en Energieverkenning (KEV) berekent het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) hoeveel CO₂-reductie gehaald wordt met het vastgesteld en voorgenomen klimaatbeleid. Net als het vorige jaar gaat Nederland het wettelijk vastgestelde doel van 55% CO₂-reductie in 2030 niet halen. In deze podcast neemt Laetitia Ouillet de luisteraars aan de hand mee door de KEV. Ze duikt dieper in de sectoren industrie, elektriciteit en gebouwde omgeving en legt uit wat er veranderd is ten opzichte van het vorige jaar. Ook het energiebesparingsdoel en het doel voor de hernieuwbare opwek komen aan bod. De belangrijkste conclusie van het PBL: op deze manier gaan we de doelen niet halen. En waar 2030 ooit een stip aan de horizon was, de verre toekomst, is het nu heel snel. Er zijn dus steeds minder opties die geen serieuze economische pijn gaan doen of maatschappelijke weerstand zullen oproepen. Energierapporten zijn verplichte kost voor iedereen die de energietransitie wil begrijpen. Maar waar haal je de tijd vandaan om die studies tot aan de voetnoten door te lezen? Daar heeft Energeia de oplossing voor: Voetnoten, de podcast waarin complexe rapporten, studies en droge teksten helder en begrijpelijk worden besproken door energiedeskundige Laetitia Ouillet en Sabine Sluijters. Het is de vijfde KEV die ze behandelt, en ze blijft de jaarlijkse rapportage belangrijk vinden, zegt Ouillet. "Je zou kunnen zeggen waarom toch die focus op het halen van dat 2030 doel. Wat maakt het uit of een windpark een jaar later komt. Maar we willen wel naar nul emissie in 2050. En alle uitstel maakt de toekomst duurder.” De besproken documenten en de handgeschreven aantekeningen zijn te vinden op Energeia. See omnystudio.com/listener for privacy information.

Op 29 oktober gaat Nederland naar de stembus. Een belangrijke dag voor de energietransitie en het klimaat. Want voor het halen van de wettelijk vastgestelde doelen zal een nieuw kabinet stevig aan de bak moeten. Wat willen de verschillende partijen en welke coalities zijn mogelijk? Energierapporten zijn verplichte kost voor iedereen die de energietransitie wil begrijpen. Maar waar haal je de tijd vandaan om die studies tot aan de voetnoten door te lezen? Daar heeft Energeia de oplossing voor: Voetnoten, de podcast waarin complexe rapporten, studies en droge teksten helder en begrijpelijk worden besproken door energiedeskundige Laetitia Ouillet en Sabine Sluijters. In deze aflevering vlooit Laetitia Ouillet door de energie- en klimaathoofdstukken van tien verkiezingsprogramma's heen. Wat opvalt is dat energie niet langer een heel groot thema is, behalve misschien voor VOLT en SP. "Je ziet deze verkiezingen niet om klimaattransitie gaat draaien", zegt Ouillet. De doelen zijn niet afgeschaft maar ze profileren zich er niet meer mee. Ook staat klimaatadaptatie meer dan de vorige verkiezingen op de agenda van partijen.  Hoewel er flinke verschillen zijn tussen partijen vinden ze elkaar op de terreinen isolatie en netcongestie, ziet Ouillet. "Dat wordt groot, ongeacht welke partijen met elkaar gaan werken. Ik denk dat we op het punt van een doorbraak staan op het gebied van netcongestie en de rolverdeling tussen de netbeheerders en de markt." De podcast is langer dan gebruikelijk maar er is met markers aangegeven welke partij op welk moment besproken wordt. Alle artikelen over de verkiezingen en de partijprogramma's van de besproken partijen zijn terug te lezen op de verkiezingspagina van Energeia.  See omnystudio.com/listener for privacy information.

Het aantal huishoudens in energiearmoede neemt de laatste jaren weer toe. Vorig jaar leefden in Nederland zo’n half miljoen huishoudens in energiearmoede. Dat is 6,1% van alle huishoudens, en daarmee flink meer dan in 2022 en 2023. Hoe komt dat en welke maatregelen werken? In deze aflevering aandacht voor het rapport Energiearmoede in Nederland 2019 - 2024 van TNO. Het onderzoek wordt jaarlijks uitgevoerd en maakt een schatting van de energiearmoede in Nederland. Energierapporten zijn verplichte kost voor iedereen die de energietransitie wil begrijpen. Maar waar haal je de tijd vandaan om die studies tot aan de voetnoten door te lezen? Daar heeft Energeia de oplossing voor: Voetnoten, de podcast waarin complexe rapporten, studies en droge teksten helder en begrijpelijk worden besproken door energiedeskundige Laetitia Ouillet en Sabine Sluijters. Ouillet worstelt zich daarbij door alle indicatoren en legt uit waar de afkortingen LILEK, LIZLEK, LEKWI voor staan in de dagelijkse praktijk. Welke huishoudens zijn dit, onder welke omstandigheden leven zij en in welke delen van Nederland zijn ze oververtegenwoordigd? Aan het einde heeft ze nog een toegift met wat er aan dit hardnekkige probleem te doen is. Het besproken rapport is te vinden op de site van Energeia.  See omnystudio.com/listener for privacy information.

De thuisbatterij lijkt de nieuwste gadget van de energietransitie. Steeds meer mensen overwegen er een aan te schaffen. Om zelfvoorzienend te worden, om geld mee te verdienen of om klimaatverandering tegen te gaan. Heeft dat zin?  In de podcast wordt stil gestaan bij de vier strategieën waarmee de batterij ingezet kan worden en welke haken en ogen daaraan zitten. Zo kan met een batterij bespaard worden op de energiekosten, maar ook actief gehandeld worden op energiemarkten en op de onbalansmarkt.  Energierapporten zijn verplichte kost voor iedereen die de energietransitie wil begrijpen. Maar waar haal je de tijd vandaan om die studies tot aan de voetnoten door te lezen? Daar heeft Energeia de oplossing voor: Voetnoten, de podcast waarin complexe rapporten, studies en droge teksten helder en begrijpelijk worden besproken door energiedeskundige Laetitia Ouillet en Sabine Sluijters. Ouillet legt uit hoe dat werkt en welke voor- en nadelen daaraan zitten. Ook legt ze uit welke invloed tijdgebonden nettarieven en volatiliteit van de energieprijzen daarop hebben. En passant behandelt ze waarom de dubbele energiebelasting eigenlijk niet dubbel is - en dat ChatGPT het daarover niet met haar eens is - en wat passief handelen eigenlijk betekent.  Op de vraag of de aanschaf nou wel of geen goed idee is? "Als je er geld mee wilt verdienen, of het klimaat wil redden moet je er niet aan beginnen. Als je optimaal wilt profiteren van je dynamische contract en je ziet het als een sport, moet je het vooral doen." Maar in alle gevallen geldt volgens Ouillet: "Doe de aanschaf met je ogen open." See omnystudio.com/listener for privacy information.

De stroomvoorziening wordt steeds meer weersafhankelijk en de vraag naar flexibele productiecapaciteit groeit. Wat zijn de opties en hoe blijft het betaalbaar? Op dit moment wordt de helft van de elektriciteit in Nederland opgewekt met duurzame bronnen zoals wind en zonne-energie. Over tien jaar moet dat 100% zijn. Bovendien neemt de vraag naar stroom door voortdurende elektrificatie steeds verder toe. Onze stroomvoorziening wordt daarmee steeds meer weersafhankelijk. En hoe meer we voor onze elektriciteitsvoorziening afhankelijk worden van zon en wind, hoe moeilijker het is om die leveringszekerheid te garanderen. Energierapporten zijn verplichte kost voor iedereen die de energietransitie wil begrijpen. Maar waar haal je de tijd vandaan om die studies tot aan de voetnoten door te lezen? Daar heeft Energeia de oplossing voor: Voetnoten, de podcast waarin complexe rapporten, studies en droge teksten helder en begrijpelijk worden besproken door energiedeskundige Laetitia Ouillet en Sabine Sluijters. In deze aflevering behandelt Ouillet welke opties er zijn om de leveringszekerheid op peil te houden. Ze doet dat aan de hand van de leveringszekerheidsmonitor 2025 van TenneT en het rapport Regel het regelbare van Publieke zaken en Quo Mare. Ze legt daarbij uit welke haken en ogen er zitten aan batterijen, interconnectiviteit en vraagsturing en het open houden van gascentrales en waarom een capaciteitsmechanisme vergelijkbaar is met een "poetsvergoeding".  See omnystudio.com/listener for privacy information.

Noordzeelanden willen tegelijkertijd grote aantallen windparken op zee aanleggen. Maar volgens de sector die daarvoor aan de lat staat is het hoogst onwaarschijnlijk dat die planning gehaald wordt. De Noordzee is een ideaal terrein voor de bouw van windparken. Het is ondiep water, met relatief hoge windsnelheden, veel havens en industriële afnemers van windstroom. Alle landen die aan de zee grenzen hebben dan ook forse ambities. De gezamenlijke ambitie is om 300 GW aan wind op zee te realiseren in 2050 met als tussendoel 120 GW in 2030. Maar die doelen zijn onhaalbaar, zeggen mensen uit de sector die de parken moeten bouwen, in een studie uitgevoerd in opdracht van Arcadis. Ook is het de vraag of de sector op tijd kan opschalen en of daar voldoende financiering voor beschikbaar is. Tenslotte is de vraag of de windambities wel binnen de ecologische draagkracht van de Noordzee passen. Energierapporten zijn verplichte kost voor iedereen die de energietransitie wil begrijpen. Maar waar haal je de tijd vandaan om die studies tot aan de voetnoten door te lezen? Daar heeft Energeia de oplossing voor: Voetnoten, de podcast waarin complexe rapporten, studies en droge teksten helder en begrijpelijk worden besproken door energiedeskundige Laetitia Ouillet en Sabine Sluijters. In deze podcast aandacht voor drie verschillende rapporten die allemaal een deel van de problematiek rond offshore wind belichten: welke bottlenecks zich voordoen in de toeleveringsketen voor de bouw van windparken bij de huidige planning, waarom er onvoldoende financiering loskomt voor wind op zee en hoe de monitoring van de ecologische impact van offshore wind moet verbeteren. De gelezen rapporten zijn te vinden op: Energeia.nl See omnystudio.com/listener for privacy information.

Een speciale bonusaflevering in de vorm van een erratum op Voetnoten 24 waarin verwarring ontstond over het begrip koolstofverwijdering. Laetitia Ouillet legt uit wat het begrip koolstofverwijdering inhoudt en waar het misverstand vandaan kwam.  See omnystudio.com/listener for privacy information.

Het Klimaatplan is de leidraad voor het klimaatbeleid de komende tien jaar. De Raad van State had behoorlijk wat kritiek op het concept. Wat is daarmee gedaan? Het eerste Klimaatplan stamt uit 2019 en in de Klimaatwet is vastgelegd dat het kabinet elke vijf jaar een update moet maken van het plan. In deze podcast aandacht voor de uitgangspunten en inzichten aan de hand waarvan het klimaatbeleid wordt vormgegeven, (denk aan rechtvaardigheid en economisch perspectief) en de sleutelfactoren die de uitvoering ervan beïnvloeden (denk aan netcongestie, financiering en de arbeidsmarkt).  Energierapporten zijn verplichte kost voor iedereen die de energietransitie wil begrijpen. Maar waar haal je de tijd vandaan om die studies tot aan de voetnoten door te lezen? Daar heeft Energeia de oplossing voor: Voetnoten, de podcast waarin complexe rapporten, studies en droge teksten helder en begrijpelijk worden besproken door energiedeskundige Laetitia Ouillet en Sabine Sluijters. Veel is een voortzetting van bestaand klimaatbeleid. Wel nieuw is de introductie van een "tweede spoor" voor het klimaatbeleid: koolstofverwijdering, het actief verwijderen van CO2 uit de atmosfeer. "Dit kwam echt uit het niks", zegt Ouillet. "In het vorige Klimaatplan kwam het woord niet een keer voor. In deze versie 124 keer." Dit tweede spoor komt naast het bestaande beleid van reductie van de uitstoot.  De Raad van State had waardering voor het Klimaatplan maar had er ook best wat op aan te merken. Zo vindt de Raad dat het EU tussendoel van 90% CO2-reductie in 2040 wettelijk moet worden vastgelegd. Ook vindt de Raad het goed dat het kabinet stevig inzet op koolstofverwijdering, maar waarschuwt tegelijk dat het niet alleen beleid moet maken, maar ook moet werken aan een snelle uitvoering daarvan. De gebruikte documenten zijn te vinden op Energeia.nl See omnystudio.com/listener for privacy information.

Ruim honderd partijen hebben de minister hulp aangeboden om de warmtetransitie uit de impasse te halen. Wat bieden ze aan en wat willen ze daarvoor terug? Op dit moment zijn er 515.000 woningen aangesloten op een warmtenet. Over tien jaar wil het kabinet dat aantal verdubbeld hebben. Volgens de Warmtealliantie is dat mogelijk als wordt voldaan aan een waslijst aan voorwaarden. In deze podcast aandacht voor het Warmtebod, de randvoorwaarden en de kritiek vanuit de marktpartijen. Energierapporten zijn verplichte kost voor iedereen die de energietransitie wil begrijpen. Maar waar haal je de tijd vandaan om die studies tot aan de voetnoten door te lezen? Daar heeft Energeia de oplossing voor: Voetnoten, de podcast waarin complexe rapporten, studies en droge teksten helder en begrijpelijk worden besproken door energiedeskundige Laetitia Ouillet en Sabine Sluijters. "Er is van alles aan de hand in Warmteland", begint Ouillet deze aflevering. Vervolgens duikt ze aan de hand van het Warmtebod, de verkenning warmtebedrijven van Frans Rooijers en een rapport van de Algemene Rekenkamer in de vraag wat er allemaal moet veranderen zodat de aanleg van warmtenetten rendabel wordt voor de warmtebedrijven en de warmte betaalbaar blijft voor afnemers. De gebruikte documenten zijn te vinden op: Energeia.nl  See omnystudio.com/listener for privacy information.

Drie jaar na het begin van de maatwerkaanpak met grote uitstoters is de eerste deal een feit. Maar wat is er eigenlijk precies afgesproken met chemiebedrijf Nobian? Met de maatwerkaanpak wil het kabinet afspraken maken met de bedrijven die de meeste broeikasgassen uitstoten, om te kijken wat elk bedrijf nodig heeft om sneller en meer uitstoot te reduceren dan in het Klimaatakkoord was afgesproken. Veel verder dan principeafspraken was het tot nu toe niet gekomen. Behalve met chemiebedrijf Nobian, waarin in november 2023 ook een intentieverklaring werd getekend. En nu is de definitieve afspraak ondertekend.  Energierapporten zijn verplichte kost voor iedereen die de energietransitie wil begrijpen. Maar waar haal je de tijd vandaan om die studies tot aan de voetnoten door te lezen? Daar heeft Energeia de oplossing voor: Voetnoten, de podcast waarin complexe rapporten, studies en droge teksten helder en begrijpelijk worden besproken door energiedeskundige Laetitia Ouillet en Sabine Sluijters. In deze podcast aandacht voor het ontstaan en de voortgang van de maatwerkaanpak en de details van de afspraak met Nobian. Wat gaat het bedrijf doen voor de €185 mln die het krijgt, hoeveel investeert het zelf en welke voorwaarden zijn er aan de deal verbonden? De documenten die in deze podcast aan de orde komen zijn de maatwerk afspraak zelf, de bijbehorende Kamerbrief en de Kamerbrief over de voortgang van de maatwerkafspraken. De gebruikte documenten kunt u vinden op: Energeia.nl See omnystudio.com/listener for privacy information.

Een speciale aflevering waarin vragen van luisteraars worden besproken over onder meer warmteopslag, SMR’s, netbeheerders en batterijen en aansprakelijkheid voor het halen van de klimaatdoelen. In de laatste extra lange Voetnoten van 2024 aandacht voor de vragen van luisteraars. Een mooie variëteit aan onderwerpen passeert de revue. Niet alle vragen komen aan de orde. Gekozen is voor onderwerpen waar objectieve data in de vorm van rapporten, kamerbrieven of onderzoeken over gevonden konden worden. De vragen die gingen over een stellingname "wat vind je van", zijn buiten beschouwing gebleven. Energierapporten zijn verplichte kost voor iedereen die de energietransitie wil begrijpen. Maar waar haal je de tijd vandaan om die studies tot aan de voetnoten door te lezen? Daar heeft Energeia de oplossing voor: Voetnoten, de podcast waarin complexe rapporten, studies en droge teksten helder en begrijpelijk worden besproken door energiedeskundige Laetitia Ouillet en Sabine Sluijters. De documenten die gebruikt zijn om de vragen te kunnen beantwoorden kunt u vinden op: Energeia.nl.  See omnystudio.com/listener for privacy information.

Netbeheerders en het kabinet willen ruimte op het laagspanningsnet creëren en de stijgende kosten voor het elektriciteitsnet eerlijker verdelen. Dat kan bijvoorbeeld met een alternatief nettarief. Berenschot onderzocht hoe zo'n nettarief eruit zou kunnen zien en welke effecten dat heeft op de energierekening van verschillende huishoudens. Energierapporten zijn verplichte kost voor iedereen die de energietransitie wil begrijpen. Maar waar haal je de tijd vandaan om die studies tot aan de voetnoten door te lezen? Daar heeft Energeia de oplossing voor: Voetnoten, de podcast waarin complexe rapporten, studies en droge teksten helder en begrijpelijk worden besproken door energiedeskundige Laetitia Ouillet en Sabine Sluijters. Deze podcast is eigenlijk een vervolg op aflevering 13 die ging over de hoogte van de energierekening in 2035 en aflevering 14 waarin de dreigende problemen op het laagspanningsnet aan bod komen. De oplossing die Berenschot (in opdracht van de netbeheerders) in het rapport voorstelt is een tijdgebonden kWh-tarief. Daarbij is het transporttarief zowel afhankelijk van het moment als van de hoeveelheid afgenomen elektriciteit. In deze podcast komt aan bod hoe dat tarief is opgebouwd, hoe het uitpakt voor de verschillende huishoudens, wat het met de piekbelasting van het laagspanningsnet doet en wat er bij invoering allemaal komt kijken. See omnystudio.com/listener for privacy information.