1849159726
Euskal Herriko historia 100 objektutan

Advertise on podcast: Euskal Herriko historia 100 objektutan

Categories
This podcast has
45 episodes
Publisher
Berria
Explicit
No
Date created
2025/10/28
Latest episode
2026/11/03
Average duration
9 min.
Release period
10 days

Description

Euskal Wikilarien Kultura Elkartearen proiektu bat da 'Euskal Herriko historia 100 objektutan'; Euskal Herriko historia objektuen bidez kontatzeko helburuarekin sortu da, objektu horiek museo eta unibertsitateetako adituekin elkarlanean hautatuta. Orain podcast bihurtu da proiektu hori: hamar idazlek idatzi dituzte gidoiak,eta BERRIArekin elkarlanean ekoitzi dute astero zabaltzen den saio hau.

Podcast episodes

Check latest episodes from Euskal Herriko historia 100 objektutan podcast


Teila
2026/11/03
Esan ohi da ez dela etxea teilatutik hastea komeni, baina batzuetan ez d**o beste erremediorik. Teilak ematen baitio izena teilatuari, nahiz eta baden, jakina, teilarik gabeko teilaturik, nola baden teilaturik gabeko teilarik. Teilena izan zen, ziurrenik, euskal paisaia berdearen puzzlera gorri zantzuren bat ekarri zuen lehen piezetako bat: Tellagorri izena zuen Pio Barojaren Martin Zalakain abenturazalea eleberriko pertsonaia batek. Beste Martin ezagun bat ere bada, Martin Larralde, garai bateko euskal paisaiaren postal vintage-a hiru erpinekin adierazten diguna: “Larre berdeak, etxe zuri teila gorriak…” dio Joseba Sarrionandiak idatzi eta Ruper Ordorikak abesten duen klasiko biziak. Gidoia: Harkaitz Cano. Lokuzioa: Intza Alkain. Sintonia eta soinuteria: Nagore Etxabe Antuxuna. Informazio gehiago: 100objektu.eus.
Bereterretxeren hilarria
2026/10/27
Hilarri diskoidal zahar bat d**o bide bazterrean, Zuberoan, Atharratzetik gora Andozeko ibarrean, Ligitik nahiz Etxarretik gora, Ezpeldoi deitzen den etxearen parean. Hilarria hortxe egon da antzinatik. Apurtu egin zen, eta berriro ipini zuten. Lehen, giza figura bat ikusten omen zen harriaren biribilean, antzina hortxe hildako norbaitena beharbada. Borratu da marrazkia aire zabalean egotez, aterperik gabe, haizetan eta euripean. Gidoia: Joseba Sarrionandia. Lokuzioa: Intza Alkain. Sintonia eta soinuteria: Nagore Etxabe Antuxuna. Informazio gehiago: 100objektu.eus. Bereterretxeren hilarria
Floriturak eskopetetan
2026/10/19
Arbasoren baten etxean topatu duzu, egongelako arasategi beiradunaren goiko apalean: altxor bat erakusgai. Edo agian kaxa batean gordeta zegoen, oihal baten babesean. Edo agian ez zaude arbasoenean —zure odolekoek ez zuten inoiz ezagutu halako luxurik—; agian lanera etorri zara 150 m2-ko apartamentu honetara, zeinetan bizi izan baitziren lanerako deitu dizunaren amona eta aitona, eta ondoren hil, eta zeinetan, zuk egin beharreko guztiak egin eta gero, jatorrizko etxebizitzaren oskola bakarrik utzita, biziko baitira lanerako deitu dizuna, bere bikotekidea eta beren hiru umeak.  Gidoia: Danele Sarriugarte.  Lokuzioa: Intza Alkain. Sintonia eta soinuteria: Nagore Etxabe Antuxuna. Informazio gehiago: 100objektu.eus. Felipa Guisasolak damaskinatutako markoa
Izturitzeko xirula
2026/10/12
Nora eraman zaitu, entzule, txirularen doinu horrek? Nora, edo zein garaitara? Itxi begiak. Eta bat-batean denboraren makinan sartu zara, eta 35.000 urte gibelera eraman zaitu. Han zaude, orain, Izturitzeko haitzuloan, eta irudikatzen dituzu garai hartako gizakiak borobilean bildurik, edo nork daki nola, txirula doinu horrekin lasaitzen. Ilundu duenean? Goizean? Arratsalde hastapenean? Ez dakigu. Ezta ere zein helbururekin jotzen zuten txirula. Badakiguna da Euskal Herrian musika badagoela, gutxienez 35.000 urte hauetan. Gidoia: Eneko Bidegain. Lokuzioa: Intza Alkain. Sintonia eta soinuteria: Nagore Etxabe Antuxuna. Informazio gehiago: 100objektu.eus. Izturitzeko xirula
Agirre lehendakariaren idazmakina
2026/10/05
Agirre lehendakariaren idazmakina laukitxo luzanga zurian tekleatuz gero, bilatzaileak bi emaitza nagusi itzultzen dizkizu. Gidoia: Danele Sarriugarte. Lokuzioa: Intza Alkain. Sintonia eta soinuteria: Nagore Etxabe Antuxuna. Informazio gehiago: 100objektu.eus. Agirre Lehendakariaren idazmakina
Aralarko San Migel eta eulien ugazaba
2026/09/28
Goñitarren leinuko Teodosio gerrara joan zen VIII. mendean mairuen kontra borrokatzera. Gerratik itzuli zenean, Beltzebu agertu zitzaion erromesez mozorrotuta eta kontatu zion Konstantza bere emaztea zerbitzariarekin maite-kontuetan zebilkiola. Beltzebuk esandakoak eragindako suminak itsututa eta laidoa ezin jasanik, etxeratu bezain laster, izarapean ziren bi gorputzak ezpataz sastakatu eta hil egin zituen Teodosiok. Amorru batean utzi zuen atzean etxea, odolez blaitutako maitaleen gorpuei begiratzera ausartu gabe. Kaleratu orduko harri eta zur geratu zen, ordea, Konstantza emaztea elizatik airoski irteten ikusi zuenean: Konstantza eta bere maitalea ez, bere gurasoak hil zituen nahi gabe Teodosiok; jakin gabe Konstantzak etxean egun batzuk pasatzera gonbidatu zituela. Gidoia: Harkaitz Cano. Lokuzioa: Intza Alkain. Sintonia eta soinuteria: Nagore Etxabe Antuxuna. Informazio gehiago: 100objektu.eus. Aralarko Mikel Donearen irudia
Hezur-oihalen eszeneratzea
2026/09/21
Ongi etorri Arabako Arte Ederren museora. Begien parean izango duzu laster orain arte ikusi duzun instalazio berezienetako bat. Akaso “instalazio” ez da hitzik egokiena sortua izan zen garaian kokatuz gero, oso zaharra baita ikustera zoazena, baina jartzen diogun izena jartzen diogula, ez zaitu epel utziko. Gidoia: Aintzane Usandizaga Lokuzioa: Intza Alkain. Sintonia eta soinuteria: Nagore Etxabe Antuxuna. Informazio gehiago: 100objektu.eus.  Martiodako erlikiak
Esklabotasunaren Ama Birjina
2026/09/14
Bada gauza bat On Kixote eleberriak, Xabiertxo testuliburuak eta Santa Mariari egindako 209. kantigak konpartitzen dutena: mise en abîme-a. Nola? Ez dakizula zer den? Eta zer ari zara bada Nire izena X da atala entzun gabe beste hau entzuten? Pausatu hau, entzun hura eta zatoz bueltan, hemen itxoinen zaitugu. Gidoia: Amets Aranguren. Lokuzioa: Intza Alkain. Sintonia eta soinuteria: Nagore Etxabe Antuxuna. Informazio gehiago: 100objektu.eus.
Denak kristau
2026/09/07
1197. urteko egun buruzuri batek argitu du Iruñean. Nafarroako Erresumako buruzagi Antso VII.ak, Azkarra ere deitzen den horrek berak, kontu eta arreta handiz egindako lan bat jaso du jauregian: biblia bat da, bere enkarguz, beren-beregi eta espresuki egina. Pentsa liteke jauregiko tokirik zabalenean erakutsiko dutela, erran nahi baita jende gehien batzen den tokian, adibidez, egongela nagusian edo kapera gisa egokitutako areto batean. Ageri-agerian jarriko dute behintzat, bertan bizi den noble eta zerbitzari orok ikus dezan; baita bisitariek ere, jakina. Gidoia: Garbiñe Ubeda. Lokuzioa: Intza Alkain. Sintonia eta soinuteria: Nagore Etxabe Antuxuna. Informazio gehiago: 100objektu.eus. Iruñeko Biblia
Bandera beltz bat
2026/08/31
Mundua bitan banatuta bezala kontatu zaigu XIX. mendea. Bidasoaz iparraldera, xuriak dituzu batetik eta gorriak bestetik. Bibaka eta kukuka emango dute mende amaiera bi aldeek: Le Réveil Basque leituko duzu edo Eskual Herria, gorria izatera, eta Eskualduna xuria bazara, Otsaldetarra zara ala Hiriart Urrutizalea. Horra herri bat bi hemisferiotan banatuta. Bestela esanda, errepublikaren faboreko zara ala elizaren aldeko. Gidoia: Iñigo Aranbarri. Lokuzioa: Intza Alkain. Sintonia eta soinuteria: Nagore Etxabe Antuxuna. Informazio gehiago: 100objektu.eus.
Infernuko bideak hauspotzen
2026/08/24
Zein ezaugarri bete behar dira tradizionala izateko? Zerk egiten du objektu bat, ospakizun bat, doinu bat tradizio? Bertan sortua izateak? Egunerokoan sakon erroturik egoteak? Denbora izan liteke eguneroko zerbait, behinola besterik gabe arrunta zena tradizional bihurtzen duen magia. Baina... zenbat denbora behar da horretarako? Urteak? Hamarkadak? Mendeak? Gidoia: Aintzane Usandizaga. Lokuzioa: Intza Alkain. Sintonia eta soinuteria: Nagore Etxabe Antuxuna. Informazio gehiago: 100objektu.eus.
Sigma
2026/07/27
Hainbat gauza izan daiteke Sigma, hainbat gauza da. Lehena, nabarmenena, eta ezinbestean aipatu beharrekoa —guztiaren jatorria izanik—, Sigma da alfabeto grekoaren hamazortzigarren letra. Sigma letraren bitartez adierazten da, besteak beste, batukarien ikurra. Sigma deitzen zaio heste lodiaren zati bati, baita funtzio aritmetiko bati ere, zatiketekin lotua eta hedapen bat ere baduena. Estatistikan, industria-prozesuetan, fisikan, kimikan, elektrizitatean, argazkilaritzan, materialen mekanikan eta baita fikzioan ere erabili izan da Sigma gauzak izendatzeko. Gidoia: Danele Sarriugarte. Lokuzioa: Intza Alkain. Sintonia eta soinuteria: Nagore Etxabe Antuxuna. Informazio gehiago: 100objektu.eus.
Mundua kaskezur batek kontatua
2026/07/20
Guardiatik hego-ekialdera d**o San Juan Ante Portam Latinam deituriko parajea, herritik hiru bat kilometrora, Carralogroñoko urmaeletik hurbil. Harkaizpe zabala zegoen garai batean bertan, Kripanen eta Bilarren aurki daitezkeenen ez oso bestelakoa. Egun, harri gorrixkaz egindako horma batek markatzen digu tokia. Izena, bertako mahastien ugazaba zen kofradiari zor zaio. Gidoia: Iñigo Aranbarri. Lokuzioa: Intza Alkain. Sintonia eta soinuteria: Nagore Etxabe Antuxuna. Informazio gehiago: 100objektu.eus.
Sarako deportazio plaka
2026/07/13
1794ko irailaren 19an. Arrasti partean, bostak aldera. Chauvin-Dragonen, gaur egungo Donibane Lohizunen, gillotina bat zegoen zain. Haren oinetan, irule saratar bat: Maddalen Larralde. Kondairak hamabost urteko neskatxa xalo bat ikusi du harengan, martiri kristaua, erlijioa aitortzeagatik hila. Sinbolo bat, urte haietan Lapurdik bizi izan zuen izuaren garaiaren sinboloa. Gidoia: Eneko Bidegain. Lokuzioa: Intza Alkain. Sintonia eta soinuteria: Nagore Etxabe Antuxuna. Informazio gehiago: 100objektu.eus.
Ezkio-Itsasoko talo-burdina
2026/06/29
XVIII. mendeko talo-burdin bat ikus dezakezue Donostiako San Telmo Museoan.  Ez dakigu zenbat talo egingo zituen, milioika esatea gehiegi ote da?... baina hori badakigu, talo-burdin hau mendetan zehar baserri hartan janaria presatzeko ezinbesteko tresna izan zen, eta ondorioz, biziraupenaren giltzetako bat ere bai. Horregatik besterik ez bada ere, gure bihotzean lekutxo bat egin behar diogu. Baina, gainera, bazenekien objektu honen atzean ozeano baten tamainako historia ere badagoela? Gidoia: Cira Crespo. Lokuzioa: Intza Alkain. Sintonia eta soinuteria: Nagore Etxabe Antuxuna. Informazio gehiago: 100objektu.eus.

Podcast reviews

Read Euskal Herriko historia 100 objektutan podcast reviews


0 out of 5
0 reviews

Podcast sponsorship advertising

Start advertising on Euskal Herriko historia 100 objektutan relevant audience podcasts


What do you want to promote?

You may also like to advertise on these Podcasts