Advertise on podcast: HR Talks

ผู้จัดการสองคน นั่งทำงานในอาคารเดียวกัน คนแรกรู้ทุกรายละเอียด ไม่เคยขาดประชุม และคอยติดตามงานตลอด คนที่สองไม่ได้รู้ทุกอย่าง แต่ทีมของเขากล้าทดลอง แก้ปัญหาได้เร็วกว่า และรู้สึกว่างานมีความหมาย Gartner เรียกคนที่สองว่า "Supermanager" ใน HR Talk episode นี้ ผมชวนคุยว่า Supermanager คืออะไร ต่างจากผู้จัดการทั่วไปอย่างไร และองค์กรจะสร้างได้อย่างไร ฟังได้เลยครับ 👇

EP. 1423 อย่าเพิ่งวิ่งตาม AI โดยไม่ดูว่าระบบ HR ของเราพร้อมแล้วหรือยัง by Prakal Pantapalangkura

คุณมีพนักงานคนหนึ่ง ตำแหน่ง "นักการตลาด" แต่เขาเขียนโค้ด Python ได้ วิเคราะห์ข้อมูลเก่ง และเคยทำ Data Dashboard ให้ทีมมาแล้วหลายครั้ง ในขณะเดียวกัน คุณกำลังเปิดรับสมัคร "นักวิเคราะห์ข้อมูล" แล้วก็จ่ายเงินให้ Headhunter หาคนใหม่จากภายนอก ทั้งที่คำตอบ... อยู่ตรงหน้าคุณมาตลอด

เคยไหมครับที่ตื่นเช้ามาแล้วรู้สึกไม่อยากไปทำงาน ไม่ใช่เพราะเบื่องานที่ทำ แต่เป็นเพราะคน ที่เราต้องเจอ โดยเฉพาะคนที่เป็นหัวหน้าของเราเอง ผมเชื่อว่าหลายคนคงเคยเจอประสบการณ์แย่ๆ ในที่ทำงานมาบ้าง แต่มันมีเส้นแบ่งบางๆ ระหว่างหัวหน้าที่แค่น่ารำคาญ กับหัวหน้าที่เป็นพิษ (Toxic Boss)

ผมอยากลองถามคำถามง่าย ๆ สักข้อครับ ถ้าวันนี้คุณเดินเข้าออฟฟิศ แล้วรู้สึกในใจว่า "ที่นี่เห็นคุณค่าของเรา" คุณจะทำงานแบบไหนครับ? เชื่อว่าคำตอบของทุกคนไม่ต่างกันมากนัก ทุ่มเทมากขึ้น ตั้งใจมากขึ้น และอยากอยู่ที่นี่ต่อไป แต่ถ้าเดินเข้าออฟฟิศแล้วรู้สึกว่า "ไม่รู้ว่าตัวเองมีความหมายแค่ไหนในที่นี่" ก็คงเดาผลลัพธ์ได้ไม่ยากเช่นกันครับ นี่แหละครับที่เรียกว่า ความรู้สึกของ Well-Being มันไม่ใช่แค่ จัด Event สนุก ๆ ซื้อ Program ดูแลสุขภาพจิต จัดมุมผ่อนคลายในออฟฟิศ หรือแม้แต่พาพนักงานไป Retreat ต่างจังหวัด แต่เพียงอย่างเดียวแล้วจะเกิด well-being แต่มันต้องเสริมด้วยความรู้สึกทางจิตใจเข้าไปด้วย

ส่งลูกน้องไปอบรม แล้วใครได้ประโยชน์จริงๆ? คำตอบจาก Harvard อาจทำให้ท่านต้องคิดใหม่ เพราะมันไม่ใช่แค่พนักงานที่เก่งขึ้น แต่หัวหน้า ต่างหากที่ได้มากที่สุด ฟังแล้วจะเข้าใจว่าทำไม Training ROI ที่แท้จริงถึงสูงกว่าที่คิดเกือบเท่าตัว

มีคำศัพท์ใหม่เกิดขึ้นในโลกการทำงานยุคนี้ที่อยากให้ทุกคนรู้จัก — "Workslop" ฟังดูตลก แต่ไม่ตลกเลยสักนิด Workslop คืองานที่ถูกสร้างด้วย AI อย่างลวกๆ หน้าตาดูเนี้ยบ อ่านแล้วรู้สึกว่ามีเนื้อหา แต่พอลงมือใช้จริงก็พบว่า ไม่มีประโยชน์อะไรเลย แถมยังทำให้คนรับต้องมานั่งแก้ นั่งคิด นั่งตีความ เสียเวลาซ้ำซ้อนอีกต่างหาก

ช่วงหลังมานี้ ผมมีโอกาสได้ไปฟังงานสัมมนา กิจกรรม Event ต่าง ๆ ทางด้าน HR รวมถึงพูดคุยกับผู้บริหารระดับสูงขององค์กร สิ่งหนึ่งที่มักจะเห็นจนเป็นภาพชินตา คือความพยายามที่จะวิ่งตามเทรนด์ระดับโลกครับ ไม่ว่าจะเป็นการทำ Agile Organization, การสร้าง Employee Experience (EX) แบบว้าว ๆ หรือเทรนด์ล่าสุดอย่าง AI-Driven HR ซึ่งฟังดูแล้วมันทันสมัยและดูดีมากเลยใช่ไหมครับ แต่พอเราเหลียวหลังกลับไปมองระบบหลังบ้านจริง ๆ เรากลับพบความจริงที่น่าตกใจว่า ข้อมูลพนักงานยังอยู่ในไฟล์ Excel ที่ส่งต่อกันไปมา ข้อมูลผิด ๆ ถูก ๆ หรือระบบสวัสดิการพนักงานยังต้องใช้กระดาษเขียนเบิกกันอยู่เลย

ช่วงนี้เราได้ยินเรื่อง AI กันจนหูชาเลยนะครับ หลายบริษัทตั้งเป้าว่า "เราต้องเป็น AI-First Organization" หรือสั่งพนักงานว่า "ต้องใช้ AI ทำงานนะ" เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพ แต่เชื่อมั้ยครับว่าภายใต้คำสั่งเหล่านั้น กำลังเกิดปัญหาใหม่ที่ชื่อว่า "Workslop"

ช่วงนี้ไปไหนมาไหน ใครๆ ก็พูดถึงเรื่อง AI ใช่ไหมครับ ผู้บริหารหลายองค์กรต่างก็มีนโยบายที่จะให้พนักงานใช้ AI ช่วยในการทำงานกันเยอะ ๆ งานจะได้เสร็จไว ๆ ผลลัพธ์จะได้ดีขึ้นด้วย ความคาดหวังขององค์กรส่วนใหญ่คือ AI จะมาช่วยแบ่งเบาภาระงานที่จำเจ ช่วยสรุปรายงาน เขียนโค้ด หรือร่างเอกสาร เพื่อให้พนักงานมีเวลาไปทำงานที่ “มีคุณค่าสูง” (High Value) มากขึ้น ฟังดูเหมือนจะเป็นฝันที่เป็นจริงใช่ไหมครับ? แต่เชื่อไหมครับว่า งานวิจัยล่าสุดกำลังบอกเราในทางตรงกันข้ามเลยครับ

ผลกระทบของ AI ต่อ Mental Fitness หรือสุขภาวะทางจิตใจ อารมณ์ และความคิด จะกลายเป็นปัญหาเร่งด่วนที่องค์กรต้องเผชิญ ซึ่งเรื่องนี้ไม่ได้เป็นแค่เรื่องของความเหนื่อยล้าทั่วไป แต่มันลึกซึ้งกว่านั้น

วันนี้ผมไปเจอข้อมูลที่น่าสนใจมากเกี่ยวกับการสรรหาคัดเลือกคนเข้าทำงานในยุค AI ที่ดูเหมือนว่ายิ่งเรามีเทคโนโลยีที่ล้ำสมัยมากเท่าไหร่ ความเป็นมนุษย์ กลับยิ่งกลายเป็นของหายากและมีราคาแพงมากขึ้นเท่านั้น เรื่องนี้มันเริ่มมาจากสิ่งที่เรียกว่า สงคราม AI ในการสมัครงานครับ

เคยสงสัยไหมครับว่า ทำไมพนักงานที่เคยทำงานด้วยความกระตือรือร้น หรือเด็ก ๆ ที่เคยเล่นสนุกด้วยตัวเอง พอเราเริ่มเอา "รางวัล" เข้าไปล่อ หรือเอา "โบนัส" เข้าไปจับ แรก ๆ ดูเหมือนจะดีนะครับ แต่ทำไมผ่านไปสักพัก ความมุ่งมั่นเหล่านั้นกลับค่อย ๆ หายไป แถมพอวันหนึ่งที่เรา หยุดให้รางวัล คนเหล่านั้นกลับหยุดทำพฤติกรรมดี ๆ นั้นไปเสียดื้อ ๆ ทั้งที่เมื่อก่อนเขาก็เคยทำได้เองโดยไม่ต้องมีใครสั่ง

หลายคนมักจะมีความเชื่อว่า การเป็นหัวหน้าที่เน้นผลงานแบบ "สายบี้" (Results-driven) กับการเป็นหัวหน้าที่ลูกน้องรักและทำงานด้วยอย่างมีความสุข (Employee Engagement) เป็นสองสิ่งที่อยู่ตรงข้ามกัน จนบางครั้งเราเผลอคิดไปว่าถ้าจะเอา "งาน" ก็ต้องยอมเสีย "คน" หรือถ้าจะเอา "ใจคน" งานก็อาจจะหย่อนยานไปบ้าง แต่ในความเป็นจริง มันสามารถทำให้เกิดขึ้นได้ทั้งสองอย่าง

กุญแจสำคัญที่หายไปในการพัฒนาพนักงานให้สำเร็จ ไม่ใช่แค่เรื่องเทคโนโลยีหรือคอร์สที่ทันสมัยครับ แต่คือ "หัวหน้างาน หรือ ผู้จัดการสายงาน" นั่นเอง เพราะคนกลุ่มนี้คือคนที่อยู่ใกล้ชิดพนักงานมากที่สุด และรู้ว่าลูกน้องของตนเองจะต้องได้รับการพัฒนาอะไร อีกทั้ง ยังเป็นคนที่ส่งเสริม หรือ ทำลาย การพัฒนาพนักงานในทีมตัวเองได้อีกด้วยเช่นกัน