Advertise on podcast: SSR Meestervertellers

Hoe werkt rechtspraak als deze dichter bij de mensen wordt gebracht? In deze podcastaflevering spreekt Daan Langkamp met Elvira Devis, wijkrechter en familie- en jeugdrechter bij de rechtbank Amsterdam, over de opkomst van de buurtrechter en de wijkrechtbank. Steeds vaker vinden rechtszaken niet plaats in een traditionele rechtszaal, maar midden in de wijk, bijvoorbeeld in een buurtcentrum. Daar is meer tijd voor gesprekken, zitten betrokkenen samen aan tafel en zijn hulpverlenende organisaties direct aanwezig om ondersteuning te bieden. Onderwerpen zoals schulden, overlast en schoolverzuim kunnen hier behandeld worden. Elvira Devis vertelt over haar ervaringen, de voordelen van deze aanpak en haar visie op de toekomst van rechtspraak dichtbij de samenleving.

Een kijkje in de keuken bij Europese collega’s kan enorm leerzaam zijn. Toch zijn veel Nederlandse rechters, officieren van justitie en gerechtsjuristen daar terughoudend in. En dat is jammer volgens Didine van Waesberghe, handelsrechter in hoger beroep in Den Haag en Danielle Bogaert, jeugdrechter bij de rechtbank Zeeland-West-Brabant. Met Daan Langkamp gaan zij in gesprek over de ervaringen die zij hebben opgedaan tijdens de uitwisselingen van EJTN en waarom andere collega’s ook eens een kijkje moeten nemen bij andere Europese rechtbanken. Wil je meer naar aanleiding van deze podcast meer weten over de EJTN-uitwisselingen? Bekijk het aanbod op onze webstie.

Per 12 juni 2026 is het vreemdelingenrecht door de invoering van het Europese asiel- en migratiepact en de onderliggende Nederlandse uitvoerings- en implementatiewet enorm veranderd. Rechter Bart Klaus is raadsadviseur Vreemdelingenrecht voor de Raad voor de rechtspraak en voorzitter van de landelijke projectgroep Asiel- en migratiepact. Hij gaat met Daan Langkamp in gesprek over wat er zoal is veranderd, wat deze nieuwe wetgeving betekent voor de Rechtspraak en waarover hij zich zorgen maakt.

In deze zomerspecial van SSR Meestervertellers een filosofische verkenning van het begrip Erkenning door onze vaste columnist Diederik Greive. Volg Greive in een audiotour langs filosofen als Hegel en Deleuze, onderzoek de waarderende erkenning, denk na over deepfakes en probeer niet te zwichten voor erkenningstirannie waarbij het slachtoffer afhankelijk blijft van de dader.

Inwoners van Bonaire worden al jarenlang minder goed beschermd tegen klimaatverandering dan mensen die in Europees Nederland wonen. Dat mag niet. Aldus het oordeel van de Haagse rechtbank in januari 2026 naar aanleiding van een zaak die was aangespannen door Greenpeace. Laura Burgers is klimaatjurist en universitair docent aan de Universiteit van Amsterdam. Daan Langkamp sprak met haar kort na de uitspraak in deze zaak. Nu de rechter steeds vaker wordt ingezet in grote milieuzaken is de vraag: Wat moet de Nederlandse overheid met zo’n uitspraak? En wat gebeurt er als er de overheid de uitspraak naast zich neer legt?

Bijna 30 jaar lang kregen vrouwelijke rechters (in opleiding) niet hetzelfde betaald als hun mannelijke collega’s voor hetzelfde werk, terwijl ze soms jaren meer werkervaring hadden. Er werd bij de inschaling namelijk gekeken naar het laatstverdiende loon en daar hebben vrouwen meer nadeel van. Zo concludeerde het College voor de rechten van de Mens onlangs (5 maart jl.) dat vrouwelijke rechters jarenlang zijn gediscrimineerd. Sannah Hübel, rechter in hoger beroep bij het gerechtshof in Amsterdam, zet zich al jarenlang actief in voor deze discussie. Samen met Daan Langkamp gaat ze in gesprek over de ongelijke beloning van rechters en wat er moet veranderen in de rechterlijke organisatie om dit te doorbreken.

Als er bij een inval naast drugs ook geneesmiddelen worden gevonden dan wordt er vaak géén beroep gedaan op de geneesmiddelenwet. Tot verbazing van Hans Heuvelmans. Tot zijn pensioen werkte Heuvelmans voor de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) als adviseur en nog steeds wordt hij ingevlogen voor zijn expertise. Voor SSR heeft hij onlangs de e-learning module Geneesmiddelenwet ontwikkeld. In gesprek met Daan Langkamp vertelt hij over de illegale handel in geneesmiddelen en hoe vervolging onder de geneesmiddelenwet vaak makkelijker is dan onder de opiumwet. Medewerkers van het Openbaar Ministerie en de Rechtspraak kunnen de Geneesmiddelenwet e-learning kosteloos volgen.

Bij zijn afscheid als rechter-commissaris in Noord-Nederland deed Chris Beuker een noodkreet via social media. De sterke toename van mensen die verward gedrag vertonen in het strafrecht baart hem grote zorgen. Niet alleen het aantal mensen uit deze groep dat voor de rechter verschijnt, is toegenomen, maar ook het aantal keer dat deze mensen terugkeren in de rechtszaal. Samen met Daan Langkamp gaat Chris Beuker in gesprek over deze ontwikkeling en wat een mogelijke oplossing is: meer investering aan de voorkant in plaats van aan de achterkant van de strafrechtketen.

Al twintig jaar geef het spreekrecht slachtoffers en nabestaanden van ernstige delicten de mogelijkheid om zelf hun verhaal te doen in de rechtszaal. Nog voordat de rechter een beslissing neemt. Zo kunnen ze de impact en de gevolgen van het delict op hun dagelijks leven toelichten. Maar is dit wel helemaal eerlijk? Wat als je hier geen gebruik van wilt maken? Of wat als je het wel doet, maar je niet goed uit je woorden komt? Volgens strafrecht advocaat en rechterplaatsvervanger Feride Tosun, kan dit ook anders. In deze aflevering van SSR Meestervertellers praat ze daarover met Daan Langkamp.

Tot op de dag van vandaag hebben gedupeerden van de kinderopvangtoeslagenaffaire last van de gevolgen. Zij werden jaren geleden door de Belastingdienst onterecht aangewezen als fraudeur en moesten vaak duizenden euro’s terugbetalen. Recht zoeken was lastig: rechters hielden zich vaak strak aan regels, waardoor erkenning en rechtvaardigheid uitbleven. Pas later bood de Raad voor de rechtspraak excuses aan. In deze podcastaflevering bespreekt Narda Teke-Bozkurt met Daan Langkamp de impact van de affaire. Teke-Bozkurt staat als sociaal advocaat meer dan 180 slachtoffers van de toeslagenaffaire bij en is zelf ook slachtoffer. Ze heeft als geen ander inzicht in de gevolgen en de zaken waar zij en haar lotgenoten nog steeds tegenaan lopen. Welke lessen moeten er getrokken worden en gebeurt dat ook voldoende?

Ybo Buruma – de nestor van het Nederlandse strafrecht - ging in september 2025 met pensioen. Hij nam hij afscheid van de Hoge Raad waar hij sinds 2011 raadsheer was. Ook verscheen onlangs zijn boek Onvoltooide rechtsstaat. Hoogste tijd voor een terugblik op zijn carrière en voor een blik vooruit. Een bezorgde blik, want ‘we begeven ons op dit moment op een kantelpunt’, volgens Buruma. Samen met interviewer Daan Langkamp bespreekt hij in deze extra lange aflevering zijn zorgen over de staat van de rechtsstaat.

Kunst kan ons iets laten begrijpen zonder oordeel. En daar kunnen we in de rechterlijke organisatie, als beoordelaars van geschillen, veel van leren. SSR-bestuurder Diederik Greive pleit in deze podcast dan ook voor meer verbeelding in de rechtspraktijk.

When it comes to protecting the rule of law, international cooperation is vital. Why is the sharing of knowledge and experience so important? And what’s the role of judicial education in this process? In this English episode of our podcast series we discuss the matter with two European training institutions: EJTN, the European Judicial Training Network represented by Secretary General Ingrid Derveaux and the Academy of European Law ERA, represented by deputy director and director of programmes Viktor Vadász. Host of this episode is Margreet Blaisse, dean of SSR the Dutch Training Institute for the Judiciary and the Prosecution Office. Our guests will share some personal notes, speak about building trust and also indicate how the European legal community can join or contribute to the training activities that are offered by EJTN, ERA and SSR. The direct registration link for the EUFLP event (November 14, 2025 – free online participation): https://era-int.zoom.us/meeting/register/28GU_fqEQbitXSBGbKPq_g#/registration The Academy of European Law (ERA)- http://www.era.int/ The European Forum of the Legal Professions - https://euflp.eu/ European Judicial Training Network - https://ejtn.eu/ EJTN Online Training Catalogue - https://catalogue.ejtn.eu/ EJTN Digital Ambassador Programme - https://ejtn.eu/digital-ambassador-programme/ EJTN publications - https://ejtn.eu/publications/ SSR Internationaal - https://ssr.nl/internationaal/wat-we-doen/#

Wat als iemand neurodivers is en bijvoorbeeld borderline, ADHD of autisme heeft? Hoe zorg je dan voor een passende straf? Is het rechtvaardig om iemands persoonlijkheidsstoornis mee te rekenen of juist niet? Want wat is de impact van neurodiversiteitslabels op een vonnis? Daan Langkamp gaat daarover in gesprek met Léon de Bruin, hoogleraar Cognitieve Diversiteit aan de Radboud Universiteit Nijmegen en hoogleraar Filosofie van de Neurowetenschappen aan het Amsterdam UMC.

Wat zijn de mogelijkheden én de moeilijkheden bij het toepassen van maatwerk en de menselijke maat? Paulien de Winter, rechtssocioloog en universitair hoofddocent rechtstheorie aan de Universiteit Utrecht, praat erover met Daan Langkamp. Naar aanleiding van haar boek Van hard naar hart praat ze over het verschil tussen deze begrippen en het onderzoek dat ze ernaar deed.