Advertise on podcast: Podcast Narodowego Instytutu Architektury i Urbanistyki

Kim jest edukator/edukatorka architektoniczna? Czym jest mediacja architektoniczno-przestrzenna? Do kogo skierowane są studia podyplomowe Archi:kultura. Edukator architektoniczny? Na czym polega interdyscyplinarność programu studiów? Rozmawiamy z Dorotą Wantuch-Matlą, kierowniczką międzyinstytucjonalnych studiów podyplomowych Archi:kultura. Edukator architektoniczny współorganizowanych przez Narodowy Instytut Architektury i Urbanistyki we współpracy z Politechniką Krakowską i Politechniką Gdańską oraz autorką dwutomowej monografii o powszechnej edukacji architektonicznej, od ewolucji idei po współczesne doświadczenia polskie. Nowy odcinek podcastu NIAiU już dostępny do słuchania na Spotify, Apple Podcasts i YouTube NIAiU. Rozmowę poprowadziła Marta Baranowska Realizacja i produkcja podcastu: Zespół Działu Komunikacji i Promocji Narodowego Instytutu Architektury i Urbanistyki

Polski architekt i urbanista Krystyn Olszewski na przełomie lat 60. i 70. XX wieku brał udział w opracowaniu Planu Koncepcyjnego Sinagpuru. Prace podjęto w związku z ogłoszeniem niepodległości Singapuru i potrzebą zapanowania nad gwałtowną urbanizacją. W tym projekcie przyglądamy się projektowaniu w większej skali i w szerszym kontekście czasowym. Czy faktycznie można zaplanować rozwój miasta i wpłynąć na kierunek jego rozwoju za pomocą projektów urbanistycznych? Czy historia działalności projektowej Olszewskiego w Singapurze może być inspiracją do dziś? W jaki sposób urbaniści i urbanistki kształtują nasze życie i jaka jest ich współczesna rola? Rozmawiamy z Piotrem Wolińskim, architektem i kuratorem wystawy „Singapur. Krystyn Olszewski: Miasto, Urbanistyka, Przyszłość”. Więcej o wystawie: https://niaiu.pl/dzialalnosc/singapur-krystyn-olszewski/ Rozmowę poprowadziła Marta Baranowska. Realizacja i produkcja podcastu: Zespół Działu Komunikacji i Promocji Narodowego Instytutu Architektury i Urbanistyki. Dziękujemy i do usłyszenia!

Stanisława Sandecka-Nowicka po śmierci męża szczególnie zaangażowała się w działalność dydaktyczną. Została pierwszą profesorką architektury w Stanach Zjednoczonych, a w 2017 roku uhonorowano ją medalem Gloria Artis za zasługi dla polskiej kultury i inspirowanie młodego pokolenia architektów. W rozmowie z Karoliną Częczek – autorką projektu ekspozycji Humanistyczny modernizm. Maciej i Stanisława Nowiccy, a zarazem akademiczką odpowiedzialną za kwerendę i warstwę merytoryczną wystawy – skupiamy się przede wszystkim na amerykańskim rozdziale życia Nowickich oraz sylwetce Stanisławy Sandeckiej-Nowickiej. Rozmowę poprowadziła Marta Baranowska Realizacja i produkcja podcastu: Zespół Działu Komunikacji i Promocji Narodowego Instytutu Architektury i Urbanistyki

W rozmowie z Kacprem Kępińskim przyglądamy się życiu i twórczości pary wybitnych architektów: Macieja i Stanisławy Nowickich. Rozmawiamy o ich podejściu do projektowania, społecznym znaczeniu architektury oraz o wizji edukacji architektonicznej. Przyglądamy się koncepcji dydaktycznej Stanisławy Nowickiej – zastanawiając się, czym różni się ona od dzisiejszych metod kształcenia. Poruszamy również temat wpływu, jaki na pracę Nowickich miały konteksty geograficzne, polityczne i społeczne – zarówno w Polsce, jak i za granicą. – Tytuł wystawy, 𝙃𝙪𝙢𝙖𝙣𝙞𝙨𝙩𝙮𝙘𝙯𝙣𝙮 𝙢𝙤𝙙𝙚𝙧𝙣𝙞𝙯𝙢, podkreśla, że chcemy mówić o Nowickich nie tylko przez pryzmat formy czy innowacji technicznych, lecz przede wszystkim ich wrażliwości na człowieka, krajobraz i lokalny kontekst – mówi Kacper Kępiński, kurator wystawy 𝙃𝙪𝙢𝙖𝙣𝙞𝙨𝙩𝙮𝙘𝙯𝙣𝙮 𝙢𝙤𝙙𝙚𝙧𝙣𝙞𝙯𝙢. 𝙈𝙖𝙘𝙞𝙚𝙟 𝙞 𝙎𝙩𝙖𝙣𝙞𝙨ł𝙖𝙬𝙖 𝙉𝙤𝙬𝙞𝙘𝙘𝙮 prezentowanej w Warszawskim Pawilonie Architektury ZODIAK. Zapraszamy do wysłuchania rozmowy, którą z Kacprem Kępińskim przeprowadziła Marta Baranowska. Rozmowa została nagrana w marcu 2025 roku. Produkcja i realizacja: Dział Komunikacji i Promocji Narodowego Instytutu Architektury i Urbanistyki

Odcinek 2. | Hel Mozaika. Reportaże W krótkiej serii reportaży wspólnie z zaproszonymi gośćmi przyglądamy się temu, w jaki sposób tożsamość miejsca zapisana jest w architekturze. Czy architektura kształtuje charakter miejsca? Czy też odbija i zapisuje kolejne etapy kształtowania się tożsamości? Na warsztat wzięliśmy miejsca, które współcześnie postrzegane są przede wszystkim jako turystyczne destynacje. Zakopane i Półwysep Helski to nie tylko kurorty, ale i miejsca, które łączy wymagające uwarunkowanie geograficzne. Czy współcześnie określa je tylko turystyka? Jakie ślady historii możemy odczytać w architekturze, i jak czerpią z nich współcześni projektanci? Rozmowy z lokalnymi ekspertami i twórcami tworzą wielowątkową i niejednoznaczną opowieść, rozszerzając stereotypowe postrzeganie tych miejsc. Zapraszamy do podróży śladem lokalnych tożsamości. ____ Reportaże przygotowała Aldona Łaniewska-Wołłk (Polskie Radio, Program 2). Koncepcja i produkcja po stronie NIAiU: Marta Baranowska, Aleksandra Czapla Zrealizowano w 2024 roku.

Odcinek 1. | Zakopane Gośćmi Aldony Łaniewskiej-Wołłk (Polskie Radio, Program 2) są: Piotr Mazik (historyk architektury, Fundacja Zakopiańczycy. W Poszukiwaniu Tożsamości), Agata Nowakowska-Wolak (Prezes Towarzystwa Opieki nad Zabytkami w Zakopanem) i Jan Karpiel-Bułecka (architekt). Rozmowy, na podstawie których powstał reportaż, tworzą krajobraz architektoniczny współczesnego Zakopanego: od domu góralskiego, przez styl zakopiański, lokalną odsłonę modernizmu i soc-modernizmu, po współczesne interpretacje lokalnej tradycji budowlanej. Goście przedstawiają różne spojrzenia na to, co definiuje tożsamość ich miasta. Czy faktycznie jest to architektura? Poprzez opowieść o budynkach i lokalnych tradycjach poznajemy historię tego miejsca od dawnego przemysłowego i rolniczego rodowodu, po ważny ośrodek uzdrowiskowy i sportowy, także w skali międzynarodowej. Rozmówcy odnoszą się także do szerszego kontekstu Tatr i Podhala oraz uwarunkowań społeczno-gospodarczych i legislacji. Jaki jest charakter współczesnej, gęstej zabudowy Zakopanego, kto ją tworzy i jak spojrzeć na to miejsce z czułością? Zapraszamy do odsłuchu. ____ Mozaika. Reportaże W krótkiej serii reportaży wspólnie z zaproszonymi gośćmi przyglądamy się temu, w jaki sposób tożsamość miejsca zapisana jest w architekturze. Czy architektura kształtuje charakter miejsca? Czy też odbija i zapisuje kolejne etapy kształtowania się tożsamości? Na warsztat wzięliśmy miejsca, które współcześnie postrzegane są przede wszystkim jako turystyczne destynacje. Zakopane i Półwysep Helski to nie tylko kurorty, ale i miejsca, które łączy wymagające uwarunkowanie geograficzne. Czy współcześnie określa je tylko turystyka? Jakie ślady historii możemy odczytać w architekturze, i jak czerpią z nich współcześni projektanci? Rozmowy z lokalnymi ekspertami i twórcami tworzą wielowątkową i niejednoznaczną opowieść, rozszerzając stereotypowe postrzeganie tych miejsc. Zapraszamy do podróży śladem lokalnych tożsamości. ____ Reportaże przygotowała Aldona Łaniewska-Wołłk (Polskie Radio, Program 2). Koncepcja i produkcja po stronie NIAiU: Marta Baranowska, Aleksandra Czapla Zrealizowano w 2024 roku.

Dialog z otoczeniem O edukacji przestrzennej z Anną Stępniewską Co znaczy edukacja przestrzenna w rozwoju dziecka? Jaki związek ma edukacja architektoniczna z budzeniem społecznej odpowiedzialności za przestrzenie wspólnie przez nas użytkowane? Dlaczego powinniśmy współtworzyć miejsca, w których żyjemy i co to znaczy projektowanie partycypacyjne? Opowiadamy o tym, jak dzieci rozumieją architekturę, czy można o niej opowiadać bajki i budować historie. Rozmowa z Anną Stępniewską - edukatorką architektoniczną, architektką krajobrazu i twórczynią pierwszego programu podręcznika edukacji przestrzennej “Dialog z otoczeniem”. Rozmawiała Katarzyna Domagalska Koncepcja cyklu: Marta Baranowska, Katarzyna Domagalska (Dział Edukacji NIAiU) Identyfikacja wizualna: Katarzyna Nestorowicz (NIAiU) Produkcja: Studio Plac Komunikacja: Joanna Krupa (NIAiU)

Rytm miasta, Miasta rytm O tym, jak tworzyć opowieści wokół architektury z Jerzym S. Majewskim Ten odcinek podcastu jest o miłości do architektury modernizmu i uroku jej detalu. O historiach zaklętych w budynkach, które sprawiają, że kafelek zwany gorsecikiem staje się czymś więcej. Rozmawiamy o tym, jak opowiadać o architekturze i mieście wykorzystując Instagram i inne media społecznościowe. Jak zarazić swoją pasją innych? Jak poczuć miasta rytm i żyć z rytmem miasta? Dlaczego warto fotografować budynki? Jak wydobyć z nich historie ukryte za fasadami? Jak odkrywać miasto i na czym polega „myszking”? Zapraszamy na rozmowę z Jerzym Majewskim – historykiem sztuki, badaczem architektury, publicystą i autorem wielu książek oraz scenariuszy programów telewizyjnych o architekturze oraz twórcą bloga i profilu Miasta rytm na Instagramie. Rozmawiała Katarzyna Domagalska. Odcinek został nagrany w grudniu 2022 roku.

W 10. odcinku Podcastu NIAiU możecie posłuchać o wielkich targach, międzynarodowych wystawach i imprezach, które na stałe odmieniają miasta, często przyczyniając się do powstawania ikonicznych obiektów, takich jak na przykład Wieża Eiffla w Paryżu.

Sztuka edukacji O edukacji estetycznej z Małgorzatą Minchberg Z Małgorzatą Minchberg, animatorką kultury i doktor nauk społecznych, rozmawiamy o punkcie zwrotnym w edukacji w kontekście jej metody dydaktycznej: interdyscyplinarna edukacja przez sztukę (IEPS). Jaka jest różnica pomiędzy kreatywnością a twórczością? Jaka jest rola nauczyciela_ki, a jaka przestrzeni edukacyjnej, środowiska wychowania w procesie edukacji? W jaki sposób z przestrzeni uczynić narzędzie edukacyjne? Jak łączyć sztuki wizualne z edukacją przestrzenną? Pytanie o to: jak i w jaki sposób, okazuje się istotą nie tylko tej rozmowy, ale i nowoczesnego podejścia do edukacji. Kluczowym kompetencjom przyszłości (krytyczne myślenie, kreatywne myślenie, umiejętność współpracy) przyglądamy się z bliska i przekładamy je na konkretne rozwiązania, w tym m.in. na autorski program klasy architektonicznej opracowany przez naszą gościnię. Rozmawiamy o postawie edukatora_ki, satysfakcji z pracy, jakości nauczania i o tym, jak nawet w niesprzyjających warunkach znaleźć sposób na wzrastanie i rozwój. Rozmawiała Marta Baranowska Odcinek został nagrany w grudniu 2022 roku.

Co znaczy słowo archikultura? Dlaczego kultura budowania jest tak istotna w tworzeniu tożsamości lokalnej? Jak o tym mówi Deklaracja z Davos Ku wysokiej jakości Baukultur dla Europy? Czy przestrzeń potrzebuje kryteriów i oceny jakości? Rozmawiamy również o nowym projekcie Działu Edukacji NIAIU - Laboratorium regionów, którego celem jest rozpoznanie architektury regionów polskich i europejskich oraz o najnowszej serii NIAIU Notesy Archikultury. Zapraszamy na rozmowę z Martą Akinczą – wykładowczynią w Katedrze Architektury Krajobrazu Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego, architektką krajobrazu specjalizującą się w inwentaryzacji, analizach oraz projektach rewaloryzacji zabytkowych założeń parkowych i ogrodowych. Rozmawiała Katarzyna Domagalska. Odcinek został nagrany w grudniu 2022 roku. Więcej o serii podcastów na: https://ade.niaiu.pl/pl/zasoby?mc=26

O edukacji ekologicznej i przyrodniczej z Kasprem Jakubowskim Chaszcze, nieużytki, dzikie ogrody czy czwarta przyroda? Z Kasprem Jakubowskim, architektem krajobrazu, edukatorem ekologicznym i prezesem Fundacji Dzieci w Naturę, rozmawiamy o tym w jaki sposób zmienia się język, którym opowiadamy o otaczającej nas przestrzeni i środowisku. Porządkujemy pojęcia nowe i stare szczególnie pochylając się nad ruderalnością i gatunkami inwazyjnymi. Jaką pełnią rolę i jaki potencjał w nich drzemie? Czułe spojrzenie na samosiejki i zachwyt czwartą przyrodą przenosimy na grunt edukacji i projektowania. Jak projektować z uwzględnieniem czwartej przyrody? Kim dziś jest architekt_ka krajobrazu? W jaki sposób edukować o przyrodzie? Rozmawiamy o mikrowyprawach, ekostrefach, parkach ekologicznych i innych działaniach w ramach lokalnej przyrody, z lokalną społecznością. Nie zabraknie też praktycznych wskazówek: gdzie szukać czwartej przyrody? Rozmawiała Marta Baranowska. Odcinek został nagrany w grudniu 2022 roku. Więcej o serii podcastów na: https://ade.niaiu.pl/pl/zasoby?mc=26

NIEMAPA Mozaika zjawisk i miejsc O edukacji geograficznej i klimatycznej z Joanną Gusztą Czy papierowa mapa ma dziś zastosowanie? Jak stworzyć wartościowy projekt na styku kultury i biznesu? W jaki sposób edukować o miejscach, regionach, jak uchwycić duch miejsca? Przyglądamy się serii NIEMAPA razem z Joanną Gusztą (Ładne Halo), producentką, autorką tekstów i koncepcji, jedną z twórczyń przewodników realizowanych w ramach kolektywu Mamy Projekt. Na NIEMAPY patrzymy przez pryzmat gadżetu edukacyjnego, ale i produktu. Dookreślamy ich formę, nazwę i funkcje: od ilustracji, przez tematy, po misje związaną z kształtowaniem postaw proekologicznych i obywatelskich. Przybliżamy też inne działania kolektywu. Potencjał tkwiący w podręcznym, rodzinnym przewodniku po mieście, został przez Mamy Projekt rozwinięty w kierunku innych obszarów tematycznych i działań: wystaw związanych z kulturą i tożsamością, klimatem i ekologią. Jak pojemnym narzędziem edukacyjnym jest NIEMAPA? Więcej na www.ade.niaiu.pl Rozmawiała Marta Baranowska. Odcinek został nagrany w grudniu 2022 roku. _________________ W nowej serii podcastu Usłysz ADE dookreślamy zagadnienie edukacji architektonicznej. Dlaczego nazywamy ją wymiennie: edukacją o środowisku (zbudowanym) lub edukacją o przestrzeni? Czy architektura, od której wychodzimy, otwiera czy ogranicza ten sposób opowiadania o świecie? Jaką definicję architektury i edukacji architektonicznej przyjmujemy? Jakie obszary, wątki, tematy zawierają się w tym jak rozumiemy i w jaki sposób popularyzujemy edukację o przestrzeni? Będziemy rozmawiać o tym, jak nazywamy zjawiska zachodzące w otaczającej nas przestrzeni: jak je opisujemy i jak stwarzamy poprzez słowa. Co oznacza, między innymi pojęcie archikultura i jaki ma związek z architekturą? Odpowiedzi na te wszystkie pytania szukamy wspólnie z zaproszonymi gośćmi, doświadczonymi edukatorami, badaczami i projektantami. Cykl rozmów prowadzi Dział Edukacji Narodowego Instytutu Architektury i Urbanistyki.

Zachęcamy do wysłuchania odcinka Podcastu Narodowego Instytutu Architektury i Urbanistyki. O ważnych budynkach, które mogą stać się pomnikami epoki rozmawiali Błażej Brzostek i Andrzej Skalimowski.

Jaką formę współcześnie może mieć słownik architektury? Czy Archipedia może być narzędziem zarówno dla odbiorców kultury, jak i profesjonalistów? Wreszcie, jak zmierzyć się z zadaniem opowiedzenia o architekturze, przestrzeni, dziedzictwie i środowisku w krótkiej, komunikatywnej formie? Co to jest rzygacz, a czym jest planetarna urbanizacja i co to wszystko ma wspólnego z architekturą? W rozmowie z redaktorkami Archipedii, Zofią Piotrowską i Mileną Trzcińską z kwartalnika architektonicznego RZUT, szukamy odpowiedzi na pytanie o to, jak tworzyć pomost pomiędzy różnymi dziedzinami i profesjami, które zajmują się tworzeniem i badaniem otaczającej nas przestrzeni. Rozmawiamy o tym jak nie jednoznaczne jest na przykład tak znane i powszechne słowo, pojęcie, jak: miasto. Przybliżamy koncepcję i strukturę Archipedii opracowaną przez jej redaktorki i członkinie Zespołu ds. Powszechnej edukacji architektonicznej działającego przy NIAiU: prof. Grażynę Schneider-Skalską i dr Elżbietę Kusińską. Zastanawiamy się nad tym w jakim stopniu to język tworzy przestrzeń, a w jakim pomaga nam opisywać, ale i kreować, zjawiska oraz relacje w niej zachodzące. Zapraszamy do ostatniego odcinka tej serii Usłysz ADE, w której chcieliśmy przybliżyć Wam działy platformy edukacyjnej ADE, możliwości i sposoby korzystania z niej. Zachęcamy do słuchania pozostałych odcinków i zagłębiania się w świat ADE. Więcej na ade.niaiu.pl