Advertise on podcast: De Koloniën

Met de Koloniën van Weldadigheid loopt het niet goed af. Een faillissement wordt op het nippertje afgewend als de strafkoloniën in 1859 worden overgenomen door de Nederlandse staat. Toch wordt het gedachtegoed van generaal Van den Bosch nu erkend met een Unesco-status. Wat zou Van den Bosch daar zelf van hebben gevonden?   In de laatste aflevering van de Podcast de Koloniën blikken Stef en Leonie terug op de afgelopen tijd. Hoewel de Koloniën op het eerste gezicht een mislukt experiment lijken, heeft Johannes van den Bosch met zijn ideeën wel degelijk zijn steentje bijgedragen aan hoe we nog altijd omgaan met het armoedevraagstuk.   De Koloniën is gemaakt door DVHN-verslaggevers Leonie Sinnema, Stef Bekhuis en Renate Winkel. In de vijfdelige podcast duiken de makers in de Koloniën van Weldadigheid, inmiddels benoemd tot Unesco werelderfgoed. Hoe was het om daar als armoedzaaier te leven? Welke sporen uit het verleden vind je er nu nog terug? En wat kunnen we er 200 jaar later eigenlijk van leren? Ze gaan op zoek naar de erfenis van dat revolutionaire plan van die bevlogen generaal: de Maatschappij van Weldadigheid. 

Niet alleen in Drenthe sticht Johannes van den Bosch koloniën. De Maatschappij van Weldadigheid breidt ook uit naar de zuidelijke Nederlanden, wat we nu als België kennen. Wanneer België zich van Nederland afscheidt, hebben de Belgen geen belang bij dat project van die Nederlandse generaal. Maar al snel komt de Wortel-kolonie goed van pas.   Wie vanaf 1866 in België op straat loopt en niet genoeg geld op zak heeft om een brood te kunnen kopen, wordt volgens de ‘wet op landloperij’ naar de kolonie gestuurd om te werken. En wat klinkt als een straf, pakt anders uit. Veel landlopers vinden het leven in de kolonie zo slecht nog niet. Zelfs als de wet in 1993 plotseling wordt afgeschaft, is Wortel dé plek waar de laatste landlopers willen blijven tot hun dood.   De Koloniën is gemaakt door DVHN-verslaggevers Leonie Sinnema, Stef Bekhuis en Renate Winkel. In de vijfdelige podcast duiken de makers in de Koloniën van Weldadigheid, inmiddels benoemd tot Unesco werelderfgoed. Hoe was het om daar als armoedzaaier te leven? Welke sporen uit het verleden vind je er nu nog terug? En wat kunnen we er 200 jaar later eigenlijk van leren? Ze gaan op zoek naar de erfenis van dat revolutionaire plan van die bevlogen generaal: de Maatschappij van Weldadigheid. 

Een paar jaar na het ontstaan van de allereerste proefkolonie in Frederiksoord, ontstaat iets verderop in Veenhuizen de zogenaamde kinderkolonie. Drie gestichten stampt generaal Johannes van den Bosch daar tussen 1823 en 1825 uit de grond. Duizenden weeskinderen uit het hele land worden hier naartoe gebracht.    De gestichten zijn bepaald geen hotels. Primitief, zou je ze zelfs kunnen noemen. Een hard leven onder toezicht van opzieners die bepaald niet pedagogisch onderlegd zijn. Maar wat de jonge kinderen wél hebben is onderwijs. Al ver voordat de leerplicht landelijk wordt ingevoerd zitten jonge kinderen in Veenhuizen in de schoolbanken.  De Koloniën is gemaakt door DVHN-verslaggevers Leonie Sinnema, Stef Bekhuis en Renate Winkel. In de vijfdelige podcast duiken de makers in de Koloniën van Weldadigheid, inmiddels benoemd tot Unesco werelderfgoed. Hoe was het om daar als armoedzaaier te leven? Welke sporen uit het verleden vind je er nu nog terug? En wat kunnen we er 200 jaar later eigenlijk van leren? Ze gaan op zoek naar de erfenis van dat revolutionaire plan van die bevlogen generaal: de Maatschappij van Weldadigheid. 

Frederiksoord is de plek waar de allereerste kolonisten vanaf 1818 naartoe gestuurd worden. De proefkolonie. De allerarmsten krijgen hier een kans op een beter leven. Sommige kolonisten wennen relatief snel aan hun nieuwe bestaan, maar uit de uitgebreide kolonieadministratie blijkt ook dat het niet iedereen even makkelijk vergaat.  De Drenten moeten even wennen aan hun nieuwe buren in de piepkleine koloniehuisjes. Zij kijken met een denigrerende blik naar de arme paupers. Het zal wel niet het beste volk zijn als ze niet eens voor zichzelf kunnen zorgen. En tóch komen veel kolonisten uiteindelijk goed terecht.   De Koloniën is gemaakt door DVHN-verslaggevers Leonie Sinnema, Stef Bekhuis en Renate Winkel. In de vijfdelige podcast duiken de makers in de Koloniën van Weldadigheid, inmiddels benoemd tot Unesco werelderfgoed. Hoe was het om daar als armoedzaaier te leven? Welke sporen uit het verleden vind je er nu nog terug? En wat kunnen we er 200 jaar later eigenlijk van leren? Ze gaan op zoek naar de erfenis van dat revolutionaire plan van die bevlogen generaal: de Maatschappij van Weldadigheid. 

Een ongelooflijke doordouwer met enorm veel lef: zo wordt generaal Johannes van den Bosch omschreven. Zijn plan om de allerarmsten uit de armoede te trekken is - ook in 1818 - niet nieuw. Maar Van den Bosch onderscheidt zich van andere voorgangers met bevlogen ideeën: hij doét het gewoon.  De oprichting van zijn Maatschappij van Weldadigheid veroorzaakt een golf van enthousiasme in ons land. Arme paupers uit het hele land worden naar koloniën in onder meer Drenthe gestuurd. Ze krijgen de belofte: je krijgt een huisje en een stukje land. Je leert er werken en voor jezelf zorgen. Zo krijg je de ultieme kans op een beter leven.   De Koloniën is gemaakt door DVHN-verslaggevers Leonie Sinnema, Stef Bekhuis en Renate Winkel. In de vijfdelige podcast duiken de makers in de Koloniën van Weldadigheid, inmiddels benoemd tot Unesco werelderfgoed. Hoe was het om daar als armoedzaaier te leven? Welke sporen uit het verleden vind je er nu nog terug? En wat kunnen we er 200 jaar later eigenlijk van leren? Ze gaan op zoek naar de erfenis van dat revolutionaire plan van die bevlogen generaal: de Maatschappij van Weldadigheid. 

In de podcast De Koloniën van Dagblad van het Noorden nemen verslaggevers Stef Bekhuis en Leonie Sinnema je mee op een tijdreis door de Koloniën van Weldadigheid: Hoe was het om daar als armoedzaaier te leven? Welke sporen uit het verleden vind je er nu nog terug? En wat kunnen we er 200 jaar later eigenlijk van leren?   Ze gaan op zoek naar de erfenis van dat revolutionaire plan van een bevlogen generaal: de Maatschappij van Weldadigheid.  Luister vanaf 2 augustus alle afleveringen.