Advertise on podcast: Zimmerman en Space

Eind januari van dit jaar, 2026, lazen we in het nieuws over de vondst van een ietwat koude exoplaneet, die grote gelijkenis vertoont met onze planeet aarde. Luisteraar Bert attendeerde mij erop. De grote vraag is dus... moeten we onze koffers gaan pakken? En nog belangrijker: moeten de ski-spullen mee. Laten we in deze aflevering de feiten eens langslopen. Kepler ruimtetelescoop: https://en.wikipedia.org/wiki/Kepler_space_telescope Frosty Candidate Planet 150 Light-Years Away Might Be Remarkably Similar To Earth: https://www.iflscience.com/frosty-candidate-planet-150-light-years-away-might-be-remarkably-similar-to-earth-82392 Discovery Alert: An Ice-Cold Earth? https://science.nasa.gov/universe/exoplanets/discovery-alert-an-ice-cold-earth/ A Cool Earth-sized Planet Candidate Transiting a Tenth Magnitude K-dwarf From K2: https://arxiv.org/pdf/2601.19870 PLATO - Terrestrial planet hunter: https://www.esa.int/Science_Exploration/Space_Science/Plato Planet Hunters TESS (Zooniverse): https://www.zooniverse.org/projects/nora-dot-eisner/planet-hunters-tess Afbeelding: NASA/JPL-Caltech/Keith Miller (Caltech/IPAC). De Zimmerman en Space podcast is gelicenseerd onder een Creative Commons CC0 1.0 licentie. http://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0

Onlangs werd een "metalen balk" in de beroemde Ringnevel M57 in sterrenbeeld de Lier waargenomen. Wat moeten we daar nou weer van denken? Messier challenge: https://britastro.org/section_information_/observing-challenges/the-messier-challenge Astronomers Spot Surprising Iron ‘Bar’ at Heart of Ring Nebula: https://www.sci.news/astronomy/iron-bar-ring-nebula-14488.html WEAVE imaging spectroscopy of NGC 6720: an iron bar in the Ring: https://academic.oup.com/mnras/article/546/1/staf2139/8425243?login=false WEAVE: https://www.ing.iac.es/astronomy/instruments/weave/weaveinst.html De Zimmerman en Space podcast is gelicenseerd onder een Creative Commons CC0 1.0 licentie. http://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0

Eind vorig jaar werd een artikel gepubliceerd in the Astrophysical Journal Letters met de titel "The First RELHIC? Cloud-9 is a Starless Gas Cloud". Wat er zo bijzonder is aan een plek zonder sterren hoort u in deze aflevering, tenzij u natuurlijk besluit niet te luisteren. Why not finding stars has astronomers on Cloud-9: https://www.astronomy.com/science/why-not-finding-stars-has-astronomers-on-cloud-9/   The First RELHIC? Cloud-9 is a Starless Gas Cloud: https://iopscience.iop.org/article/10.3847/2041-8213/ae1584 Reionization: https://en.wikipedia.org/wiki/Reionization Five-hundred-meter Aperture Spherical Telescope (FAST): https://en.wikipedia.org/wiki/Five-hundred-meter_Aperture_Spherical_Telescope Steun deze podcast en koop het album met muziek: https://henszimmermanaudio.bandcamp.com/album/really-slow-tapes Hey en bedankt hè, iedereen die mijn muziekjes al kocht! Geweldig. De Zimmerman en Space podcast is gelicenseerd onder een Creative Commons CC0 1.0 licentie. http://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0

De titel is kort gezegd de vraag van de vader van Jan. In deze aflevering zullen we proberen samen te vatten wat onze oorsprong is. We hebben het daar natuurlijk wel vaker over gehad, maar hopelijk wordt het zo wat duidelijker! Periodic Table of the Elements: Origins of the Elements: https://svs.gsfc.nasa.gov/13873/ Synthetic elements: https://en.wikipedia.org/wiki/Synthetic_element Triggered Star Formation Inside The Shell Of A Wolf-Rayet Bubble As The Origin Of The Solar System: https://arxiv.org/pdf/1712.10053 De Zimmerman en Space podcast is gelicenseerd onder een Creative Commons CC0 1.0 licentie. http://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0

Het ziet er naar uit dat we binnen enkele weken gaan meemaken dat astronauten voor het eerst sinds 1972 verder de ruimte in zullen reizen dan alleen in een baan rond de aarde. Om goed voorbereid te zijn als u binnenkort met de borrelnootjes achter de tv of laptop zit, leek het me aardig om in deze aflevering wat feiten op een rijtje te zetten. Artemis (NASA): https://www.nasa.gov/humans-in-space/artemis/ NASA Moon to Mars architecture: https://www.nasa.gov/moontomarsarchitecture/ Over the moon: How the Trump-Musk feud helps the lunar mission: https://www.politico.com/news/2025/06/06/musk-trump-nasa-spacex-moon-00391742 Here's how Artemis 2 astronauts will exercise, sleep and use the toilet on their moon mission: https://www.space.com/artemis-2-orion-spacecraft-moon-astronaut-mockup Stuur uw naam (of die van uw (klein)kind) mee naar de maan: https://www3.nasa.gov/send-your-name-with-artemis/ Trajectories in the Earth-Moon space with symmetrical free return properties: https://ntrs.nasa.gov/api/citations/19630007117/downloads/19630007117.pdf Free return trajectories: https://en.wikipedia.org/wiki/Free-return_trajectory Voedsel in de ruimte: https://www.nasa.gov/ochmo/food-in-space/ Fabrique des Lumières Amsterdam: https://www.fabrique-lumieres.com/nl De Zimmerman en Space podcast is gelicenseerd onder een Creative Commons CC0 1.0 licentie. http://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0

Ver voorbij de baan van Neptunus, zelfs nog verder weg dan de Kuipergordel, vinden we - waarschijnlijk - de Oortwolk, genoemd naar Jan Hendrik Oort (1900 - 1992). Maar kunnen we objecten in die "Oortwolk" eigenlijk waarnemen? Het antwoord daarop hoort u in deze laatste aflevering van 2025. Jan Hendrik Oort: https://nl.wikipedia.org/wiki/Jan_Hendrik_Oort Origin And Evolution Of The Unusual Object 1996 Pw: Asteroids From The Oort Cloud? https://sci-hub.se/10.1086/310940 1996 PW in het Minor Planet Center (klik vooral ook op Interactive Orbit Sketch): https://www.minorplanetcenter.net/db_search/show_object?object_id=1996+PW Angular Diameters and Fundamental Parameters of Forty-Four Stars from the Navy Precision Optical Interferometer: https://arxiv.org/pdf/2211.09030 An Efficient Observational Strategy for the Detection of the Oort Cloud: https://iopscience.iop.org/article/10.3847/1538-3881/ad644b Detectability Of Oort Cloud Objects Using Kepler: https://iopscience.iop.org/article/10.1088/2041-8205/711/1/L7 Detectability Of Occultations Of Stars By Objects In The Kuiper Belt And Oort Cloud: https://iopscience.iop.org/article/10.1086/521396/pdf Report on Three Stellar Occultations by the Excited Kuiper Belt Object 2002 MS4: https://iopscience.iop.org/article/10.3847/2515-5172/ac5f3b International Occultation Timing Association (IOTA): https://occultations.org/ De Zimmerman en Space podcast is gelicenseerd onder een Creative Commons CC0 1.0 licentie. http://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0

Vaste luisteraars van deze podcast weten het misschien wel: elk jaar met kerst is er sprake van een onzin-aflevering. Dus in lijn der traditie heb ik een kerstverhaal voor u gemaakt. Fijne kerstdagen en dat 2026 maar vrede, liefde en saamhorigheid mag brengen. The Astronomer's Telegram bestaat trouwens echt: https://www.astronomerstelegram.org/ De Zimmerman en Space podcast is gelicenseerd onder een Creative Commons CC0 1.0 licentie. http://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0

Gigantische sterren tijdens de begindagen van ons heelal. Hoe zit dat nou weer? Astronomers find first direct evidence of “Monster Stars” from the cosmic dawn: https://www.port.ac.uk/news-events-and-blogs/news/astronomers-find-first-direct-evidence-of-monster-stars-from-the-cosmic-dawn 1000–10,000 M⊙ Primordial Stars Created the Nitrogen Excess in GS 3073 at z = 5.55: https://iopscience.iop.org/article/10.3847/2041-8213/ae1a63 Astronomen vinden eerste directe bewijs voor ‘monstersterren’ in het vroege heelal: https://www.astronomie.nl/nieuws/astronomen-vinden-eerste-directe-bewijs-voor-monstersterren-in-het-vroege-heelal-4773 GA-NIFS: An extremely nitrogen-loud and chemically stratified galaxy at z ∼ 5.55: https://arxiv.org/html/2404.04148v1 Afbeelding: © Nandal et al De Zimmerman en Space podcast is gelicenseerd onder een Creative Commons CC0 1.0 licentie. http://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0

Ja, hoe zit dat eigenlijk met die buisjes die momenteel op Mars verzameld worden door de Perseverance rover? Dat hoort u in deze aflevering. Vision and Voyages for planetary science in the decade 2013-2022: https://science.nasa.gov/wp-content/uploads/2023/04/Planetary_DS.pdf Mars rock samples: https://science.nasa.gov/mission/mars-2020-perseverance/mars-rock-samples/ Mars sample return: https://science.nasa.gov/mission/mars-sample-return/ NASA ziet op dit moment twee opties: https://www.nasa.gov/news-release/nasa-to-explore-two-landing-options-for-returning-samples-from-mars/ Mars Rock Samples: The Stories They Could Tell: https://www.youtube.com/watch?v=iIJcqiqYXG8 Earth Return Orbiter – the first round-trip to Mars: https://www.esa.int/Science_Exploration/Human_and_Robotic_Exploration/Earth_Return_Orbiter_the_first_round-trip_to_Mars Funding levels for fiscal year (FY) 2026: https://www.whitehouse.gov/wp-content/uploads/2025/05/Fiscal-Year-2026-Discretionary-Budget-Request.pdf Bringing Mars rock samples back to Earth: https://www.youtube.com/watch?v=YPNVVDphQVc De Zimmerman en Space podcast is gelicenseerd onder een Creative Commons CC0 1.0 licentie. http://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0

De ontdekking van tryptofaan op een ander hemellichaam dwingt ons na te denken over de geschiedenis van leven op onze aarde. Scientists found tryptophan, the ‘sleepy’ amino acid, in an asteroid. Here’s what it means: https://edition.cnn.com/2025/11/27/science/tryptophan-asteroid-bennu-nasa-sample Prebiotic organic compounds in samples of asteroid Bennu indicate heterogeneous aqueous alteration: https://www.pnas.org/doi/10.1073/pnas.2512461122 Hayabusa 2: https://en.wikipedia.org/wiki/Hayabusa2 OSIRIS-REx: https://nl.wikipedia.org/wiki/OSIRIS-REx Tryptofaan: https://nl.wikipedia.org/wiki/Tryptofaan Nucleobase: https://nl.wikipedia.org/wiki/Nucleobase Nucleobase synthesis in interstellar ices: https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/5/5d/S41467-019-12404-1.pdf Could nucleobases form in the ISM? A theoretical study in the horsehead nebula: https://arxiv.org/pdf/2303.03963 De Zimmerman en Space podcast is gelicenseerd onder een Creative Commons CC0 1.0 licentie. http://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0

Onze derde bekende interstellaire bezoeker, 3I/ATLAS, is de laatste tijd flink aanwezig in het nieuws. Luisteraar van deze podcast Chris vraagt zich af of we niet terug kunnen rekenen waar dit object vandaan komt. Asteroid Terrestrial-impact Last Alert System: https://atlas.fallingstar.com/ JUICE and 3I/ATLAS: An Unexpected Encounter in Space: https://www.mps.mpg.de/juice-and-3iatlas-an-unexpected-encounter-in-space NASA’S STEREO Observes Interstellar Comet 3I/ATLAS: https://science.nasa.gov/blogs/3iatlas/2025/11/19/nasas-stereo-observes-interstellar-comet-3i-atlas/ JWST detection of a carbon dioxide dominated gas coma surrounding interstellar object 3I/ATLAS: https://arxiv.org/pdf/2508.18209 All The Real Science of 3I/ATLAS. The Ultimate Guide: https://www.youtube.com/watch?v=hZWKAxFeNp8 The Kinematic Age of 3I/ATLAS and its Implications for Early Planet Formation: https://arxiv.org/pdf/2507.08111 3I/ATLAS: In Search of the Witnesses to Its Voyage: https://arxiv.org/pdf/2509.07678 Search for Past Stellar Encounters and the Origin of 3I/ATLAS: https://arxiv.org/pdf/2509.03361 Thick disk: https://astronomy.swin.edu.au/cosmos/t/thick+disk Spying Interstellar Comet 3I/ATLAS Near Perihelion: https://www.universetoday.com/articles/spying-interstellar-comet-3iatlas-near-perihelion Newly-Discovered Interstellar Comet is Billions of Years Older Than the Solar System: https://www.universetoday.com/articles/newly-discovered-interstellar-comet-is-billions-of-years-older-than-the-solar-system From a Different Star: 3I/ATLAS in the context of the Otautahi–Oxford interstellar object population model: https://arxiv.org/pdf/2507.05318 Foto credit: International Gemini Observatory/NOIRLab/NSF/AURA/Shadow the Scientist. De Zimmerman en Space podcast is gelicenseerd onder een Creative Commons CC0 1.0 licentie. http://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0

Een beetje een populair nieuwsitem, maar goed. Voor het eerst is een CME, een Coronal Mass Ejection, waargenomen bij een andere ster dan onze zon. Wellicht biedt deze aflevering nog wat extra context, die u in andere nieuwsbronnen moest missen. First confirmed sighting of giant explosion on nearby star: https://www.eurekalert.org/news-releases/1105091 Radio burst from a stellar coronal mass ejection (Arxiv): https://arxiv.org/pdf/2511.09289 Radio burst from a stellar coronal mass ejection (Nature): https://www.nature.com/articles/s41586-025-09715-3 Steun deze podcast en koop het album met muziek: https://henszimmermanaudio.bandcamp.com/album/really-slow-tapes Afbeelding credit: Olena Shmahalo/Callingham et al. De Zimmerman en Space podcast is gelicenseerd onder een Creative Commons CC0 1.0 licentie. http://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0

Baanbrekend onderzoek aan de Cygnus X regio aan onze sterrenhemel laat op geheel nieuwe wijze het gas zien, waaruit sterren ontstaan. H II region: https://en.wikipedia.org/wiki/H_II_region Astronomers Map Mysterious “Dark” Gas in the Milky Way: https://public.nrao.edu/news/astronomers-map-mysterious-dark-gas-in-the-milky-way/ Cool Dark Gas in Cygnus X: The First Large-scale Mapping of Low-frequency Carbon Recombination Lines: https://iopscience.iop.org/article/10.3847/1538-4357/adfa17 Arecibo-Green Bank-LOFAR Carbon Radio Recombination Line Observations toward Cold H I Clouds: https://www.researchgate.net/publication/357968001_Arecibo-Green_Bank-LOFAR_Carbon_Radio_Recombination_Line_Observations_toward_Cold_H_i_Clouds LAP1-B is the First Observed System Consistent with Theoretical Predictions for Population III Stars: https://iopscience.iop.org/article/10.3847/2041-8213/ae122f Steun deze podcast en koop het album met muziek: https://henszimmermanaudio.bandcamp.com/album/really-slow-tapes De Zimmerman en Space podcast is gelicenseerd onder een Creative Commons CC0 1.0 licentie. http://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0

Lijken buitenaardse wezens op ons? Dat is min of meer de vraag die ik ontving van luisteraar Martijn. Voor het antwoord op deze vraag (deze aflevering, red.) is het belangrijk dat u goed wakker bent, want het is nogal veel informatie. En anders slaat u deze aflevering maar over of gebruikt u mijn langzame gezwets maar om juist lekker in slaap te vallen. Maar alle gekheid op een stokkie: het is heus een interessante vraag en als u het echt goed wilt begrijpen kan ik u aanraden het uitstekend leesbare Engelse artikel, waar ik naar verwijs, zelf nog eens rustig door te lezen. Het is de eerste link hieronder. Darwin's aliens: https://www.cambridge.org/core/journals/international-journal-of-astrobiology/article/darwins-aliens/89B3E0F2165EB8D63A7C5EAA7D9702D3 Hubble Reveals Observable Universe Contains 10 Times More Galaxies Than Previously Thought: https://science.nasa.gov/missions/hubble/hubble-reveals-observable-universe-contains-10-times-more-galaxies-than-previously-thought Widespread distribution of bacteria containing PETases with a functional motif across global oceans: https://repository.kaust.edu.sa/server/api/core/bitstreams/72764071-65d4-43e7-91f5-f7e62193227f/content Steun deze podcast en koop het album met muziek: https://henszimmermanaudio.bandcamp.com/album/really-slow-tapes De Zimmerman en Space podcast is gelicenseerd onder een Creative Commons CC0 1.0 licentie. http://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0

Eigenlijk maak ik deze podcast al die jaren vooral omdat ik er zo'n lol in heb kleine luisterverhalen te maken. Dat deed ik al toen ik nog op de basisschool zat met de vier sporen Aristona bandrecorder van mijn ouders. Tegenwoordig gaat dat veel gemakkelijker, maar dat ter zijde. In deze aflevering maken we melding van 2025 SC79, een steen die nietsvermoedend om de zon cirkelt. Moeten we ons zorgen maken? In deze aflevering hoort u of dat zo is. Astronomers discover 2nd fastest asteroid in the solar system hiding in the sun's glare: https://www.space.com/astronomy/asteroids/astronomers-discover-2nd-fastest-asteroid-in-the-solar-system-hiding-in-the-suns-glare MPEC 2025-T164 : 2025 SC79: https://www.minorplanetcenter.net/iau/mpec/K25/K25TG4.html Steun deze podcast en koop het album met muziek: https://henszimmermanaudio.bandcamp.com/album/really-slow-tapes De Zimmerman en Space podcast is gelicenseerd onder een Creative Commons CC0 1.0 licentie. http://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0