Advertise on podcast: Izvolite u salon

Šta zapravo znači „Vrt zemaljskih uživanja“ Jeronimusa Boša?Da li je ova čuvena slika prikaz greha, pakla i kazne, ili složena vizuelna šifra srednjovekovnog sveta?U ovoj epizodi analiziramo „Vrt zemaljskih uživanja“ Jeronimusa Boša i pokušavamo da odgovorimo na pitanje: kako se čita Boš?Kroz detaljnu analizu simbola, figura, životinja i neobičnih prizora, ulazimo u šifrovani svet jednog od najzagonetnijih slikara zapadne umetnosti. U epizodi saznaj:kako su srednjovekovni gledaoci razumeli Bošove slikešta znače fantastična bića, gole figure i bizarne sceneda li je Boš bio moralista, heretik ili vizuelni filozofzašto je „Vrt zemaljskih uživanja“ i danas jedna od najtumačenijih slika u istoriji umetnostiOva epizoda je namenjena svima koje onima koje zanimaju istorija umetnosti, simbolika, srednji vek, renesansa, pakao u umetnosti, vizuelne šifre i čitanje slika.Jeronimus Boš nije slikar koga gledamo, već umetnik koji zahteva da ga čitamo.

Milena Pavlović Barili je bila rastrzana između Evrope i Amerike, slikarstva i poezije, modernizma i mita. Podjednako dobra kao slikarka, pesnikinja i modna ilustratorka časopisa Vogue i Harper's Bazaar, Milena je svoju umetnost stvarala na raskršću kultura i identiteta. Nakon tragične smrti iza nje je ostao zadivljujući opus koji je smešta u društvo najznačajnijih umetnica i umetnika u našoj istoriji. Od rodnog Požarevca, preko Rima, Pariza, Londona, pa sve do Njujorka, Milenina umetnost je istovremeno bila intimna i simbolička, krhka i uznemirujuća, pa je Milena u istoriju otišla kao jedna od najintrigantnijih umetnica 20. veka. Govorimo o njenom slavnom poreklu i porodici, odnosu sa raditeljima i stalnoj nostalgiji; O tome da li njeno slikarstvo pripada nadrealizmu ili je pak u pitanju vešto poigravanje sa žanrom i pokušavamo da naslutimo visine visine dosegla da nije tragično nastradala u trenutku kada se od nje očekivalo najviše. Ovo nije klasična biografija, već pokušaj da se razume umetnica koja kao da se celog života vodila onom rečenicom MIloša Crnjanskog da nema smrti, već samo seoba. Ukoliko vam se dopada šta radimo, možete postati deo zajednice i pogledati ekskluzivne epizode na našem Patreon kanalu na kom možete predložiti teme za naredne epizode: 🔗 https://www.patreon.com/c/Izvoliteusalonu

Sava Šumanović jedan je od najznačajnijih slikara srpske moderne i jedan od najtragičnijih umetnika jugoslovenske umetnosti 20. veka. U ovoj epizodi podkasta se bavimo se njegovim životom, umetničkim razvojem i razvojem njegovog slikarstva, počev od školovanja u Zagrebu, preko tri odlaska u Pariz i konačnog povratka u Šid u kom je odrastao. Za to vreme suočio se sa osporavanjem, slavom, pritiscima francuskih vlasti i teškim mentalnim oboljenjem koje je decenijama nakon njegovog ubistva bilo nepoznanica. Analiziramo Šumanovićevo slikarstvo kroz ključne faze: njegov odnos prema kubizmu, opsesiju čistom formom, ljubav prema aktu i pejzažima i evoluciji koja je doprinela da možda najbolje od njegovog slikarstva nagovesti tek pred svoj tragični kraj. Epizoda se bavi i istorijskim kontekstom: političkom i kulturnom klimom Kraljevine Jugoslavije, kao i tragičnim okolnostima Šumanovićeve smrti 1942. godine. Umesto mitologizacije, pokušavamo da razumemo Šumanovića kao umetnika, dendija i čoveka koji je umnogome bio ispred svog vremena.

U ovoj epizodi podkasta Izvolite u salon razgovaramo sa Marinom Marković, savremenom vizuelnom umetnicom čiji se radovi kreću između instalacije, performansa i istraživanja tela, prostora i rodnih politika.Razgovaramo o tome zašto je ovladavanje sopstvenim telom jedan od ključnih postupaka za odmicanje od korpo-realnosti i kako je žensko telo postalo teren za borbu protiv patrijarhata. Sa Marinom govoirmo o njenoj umetnosti koja proizilazi iz: trauma ženskog odrastanja u patrijarhatupritiska najužeg kruga porodice da se "ostvari kao majka"kože, kao graničnog organa između sopstvenog tela i korporativnog kapitalaGovorimo o tome zašto Marininu umetnost najbolje opisuje rečenica teoretičarke Marije Ratković da„nema relanosti sem korpro-realnosti, budući da je žensko telo prag na kom se priroda i nauka suprotstavljaju kulturi i politici." Marina Marković je rođena u Beogradu 1983. godine. Diplomirala je na Fakultetu likovnih umetnosti u Beogradu. Trenutno pohađa doktorske studije Novih medija na Univerzitetu u Beogradu. Od 2006. godine izlagala je na raznim festivalima, sajmovima umetnosti, grupnim i samostalnim izložbama širom Srbije, Sjedinjenih Država, Velike Britanije, Japana, Italije, Meksika i šire. Marković je učestvovala u programima umetničke rezidencije u okviru ISCP-a (Međunarodni studio i kuratorski program) u Njujorku i Q21 MuseumsQuartier-a u Beču. Dobitnica je nagrade "Dimitrije Bašičević Mangelos" za 2011. godinu, kao i nagrade za crtež "Vladimir Veličković" za 2021. godinu. Njeni radovi se nalaze u raznim privatnim i javnim umetničkim kolekcijama širom sveta.Godine 2022, njen rad je dodat u Sekundarnu arhivu, platformu za žene umetnice iz Centralne i Istočne Evrope (https://secondaryarchive.org/artists/marina-markovic/) i izložen je na Manifesti 14. Suosnivačica je Naked Art Residency, međunarodnog programa umetničke rezidencije u Goloj Glavi, Srbija, i gostujuća profesorka na Univerzitetu RUFA u Rimu, Italija. Ukoliko vam se dopada šta radimo, možete postati deo zajednice i pogledati ekskluzivne epizode na našem Patreon kanalu na kom možete predložiti teme za naredne epizode: 🔗 https://www.patreon.com/c/IzvoliteusalonuPogledajte ostale epizode iz našeg serijala o savremenoj umetnosti: https://www.youtube.com/watch?v=2B_T7-FQxds&list=PLknev6LgFE3dxEnNCCfVFZCaUZ4PmxMMa*Zahvaljujemo se Marini Marković na ustupljenom vizuelnom materijalu. Sva prava pripadaju umetnici.

U ovoj epizodi bavimo se razvojem i formiranjem predstave Hrista u umetnosti: od prvih, skrivenih simbola ranog hrišćanstva do monumentalne figure Hrista Pantokratora.Da li ste znali da je prva predstava Hrista ikada zaprao grafit?Zašto prvi hrišćani nisu prikazivali Hrista kao čoveka?Kako su krst, riba, paun i rotas-kvadrat nosili značenja koja su zamenjivala sliku?Kada se pojavljuje lik mladog Hrista — pastira, učitelja, dečaka?I kako dolazimo do moćne, frontalne figure Pantokratora koja i danas oblikuje naše razumevanje svetog?Kroz umetnost ranog hrišćanstva i srednjeg veka pratimo kako se vizuelna predstava Hrista postepeno gradi, ne samo kao religijska slika, već kao teološka i politička poruka.Ukoliko vam se dopada šta radimo, možete postati deo zajednice i pogledati ekskluzivne epizode na našem Patreon kanalu na kom možete predložiti teme za naredne epizode: 🔗 https://www.patreon.com/c/Izvoliteusalonu

Temu ove epizode su odabrali članovi naše Patreon zajednice, a mi vam je poklanjamo za srećnui 2026. Razgovaramo o slikarskom geniju Mikelanđela Buonarotija. Iako je istorija umetnosti Mikelanđela najčešće slavila kao vajara i arhitektu, njegovo slikarstvo je ništa manje revolucionarno. Ni pre ni posle Mikelanđela se nije pojavio umetnik koji do te mere nije voleo da slika, da je bio spreman da izazove i diplomatski skandal kako bi izbegao slikarske porudžbine, a koji je istovremeno bio i ostao nedostižni uzor za svakog slikara do današnjih dana. Kroz pažljivo vođenu analizu govorimo o njegovim ključnim delima: od ranog Iskušenja svetog Antonija, preko intimnog Polaganja Hrista u grob i dirljive Mančesterske madone, do vrhunaca ljudskog stvaralaštva – monumentalnih fresaka u Sikstinskoj kapeli i Strašnog suda. U ovoj epizodi otkrivamo kako su lična duhovna borba, politički konteksti, filozofske ideje i rivalastva sa Leonardom, Rafaelom, ali i prezir prema Peruđinu, oblikovali Mikelanđelovu umetnost, ali i zašto je za života zasluženo poneo epitet "božanski" Buanaroti. Pridruživanjem našoj zajednici ne dobijate samo pristup ovoj epizodi, već i priliku da zajedno gradimo jedinstven prostor za razgovor o umetnosti.

Biljana Đurđević jedna je od najistaknutijih savremenih srpskih slikarki. Rođena je u Beogradu 1973. godine, gde živi i radi, zaposlena na Fakultetu likovnih umetnosti kao profesorka na slikarskom odseku. Diplomirala je i magistrirala u klasi profesora Čedomira Vasića na Fakultetu likovnih umetnosti 1997. odnosno 2000. godine. Od 1999. je zaposlena na istom fakultetu, a bila je gostujući predavač na Parsons univerzitetu, The New School, NY, SAD, 2011. i 2012. godine. Izlagala je na brojnim samostalnim i grupnim izložbama u zemlji i inostranstvu, a radovi joj se nalaze u stalnim kolekcijama Muzeja savremene umetnosti Beograd, Essl kolekciji Austrija, Muzeja savremene umetnosti Askons u Švajcarskoj, Muzeju moderne umetnosti u Švedskoj, Kolekciji Podesta u SAD.Umetnička praksa Biljane Đurđević je najviše vezana za medij slikarstva, dok su poslednjih nekoliko godina njena interesovanja usmerena i na video animaciju. U svom opusu neretko se konceptualno poziva na matrice dela i stilova velikih majstora prošlosti, renesanse i baroka, originalno ih interpretirajući i stavljajući ih u službu savremenog trenutka. Njeno slikarstvo je realistično u pristupu, a utisak koji ostavljaju kompozicije graniči se sa osećanjima egzistencijalne ugroženosti, napetosti i straha koji ispunjavaju glavne junake njenih radova, kao i latentne pretnje koja vreba iz nevidljivih uglova slike. Neretko upotrebljavajući alegoriju, ona je svesni kritičar današnjih globalnih tokova društvene i političke moći koji stežu obruč oko pojedinca, čineći njegov život sve skučenijim i komplikovanijim. Do sada je uradila brojne crteže i slike koje svrstava u nekoliko ciklusa (ovde navedeni od najnovijeg predstavljenog u Salonu Muzeja savremene umetnosti u Beogradu u saradnji sa istoričarem umetnosti i kustosom Miroslavom Karićem, do najranijih kojim započinje svoju karijeru): Studija slučaja (2022), Tamna šuma (2011–2012), Oddity (2008), Izgubljeni raj (2005), Hotbed (2009–2010), Živeći u zaboravu (2006), Sedam smrtnih grehova (2004), Stomatološko društvo (1996–1998). Indikativno je da pravi dugu pauzu između poslednjeg ciklusa Studija slučaja i prethodne izložbe koja kombinuje sliku i instalaciju, Tamna šuma, iz 2012. godine za koju je bila nagrađena Politikinom nagradom „Vladislav Ribnikar” za najbolju izložbu te godine, održanu u Legatu Čolaković u Beogradu.Ukoliko vam se dopada šta radimo, možete postati deo zajednice i pogledati ekskluzivne epizode na našem Patreon kanalu na kom možete predložiti teme za naredne epizode: 🔗 https://www.patreon.com/c/Izvoliteusalonu

U drugom delu razgovora o životu Leonarda da Vinčija pratimo period nakon završetka Tajne večere. Za umetnika je ovo period pun previranja, lutanja i remek-dela i u kojem nastaju osmeh Mone Lize i Leonardova najdublja intelektualna i umetnička preispitivanja. Kroz istorijski i umetnički kontekst, istražujemo: - šta se dešava nakon pada Sforca i Leonardovog odlaska iz Milana - njegov povratak u Firencu - bitku kod Angjjarija i rivalstvo sa mladim Mikelanđelom rad na Mona Lizi - Leonardovo preseljenje u Rim i potom u Francusku - poslednje godine života u službi francuskog kralja Ovo je priča o umetniku koji nikada nije prestao da istražuje, i o putu koji ga je vodio ka stvaranju najpoznatijeg osmeha u istoriji umetnosti. Pretplatite se na https://www.patreon.com/c/Izvoliteusalonu za ekskluzivni sadržaj! Izvolite u salon je emisija o umetnosti iz ugla onih koji stvaraju. Svakog četvrtka u 20h, Dunja Trutin i Luka Tripković sa Fakulteta likovnih umetnosti u Beogradu vode vas kroz biografije, fenomene i zanimljivosti iz istorije umetnosti. Očekuju vas duboke analize, priče o velikim imenima umetnosti i teme obrađene iz ugla onih koji i sami stvaraju.

Žolt Kovač je rođen u Pančevu 1975. godine. Po svršetku Matematičke gimnazije u Beogradu 1994. godine upisuje Fakultet likovnih umetnosti u Beogradu, odsek slikarstvo, na kom i magistrira 2002. godine. Doktorske studije umetnosti završava 2016. godine na Fakultetu likovnih umetnosti u Beogradu. Od 2000. do 2002. godine pohađao Školu za istoriju i teoriju slike pri Centru za savremenu umetnost u Beogradu. Radi kao redovni profesor strukovnih studija u Visokoj školi strukovnih studija Beogradska politehnika. Suosnivač internet magazina za savremenu umetnost Supervizuelna (www.supervizuelna.com). Svira bas gitaru u alternativnoj rok grupi Jarboli. Izlagao je na više od dvadeset saostalnih i na mnogobrojnim grupnim izložbama u zemlji i inostranstvu. Dobitnik je više nagrada: 2014. Nagrada publike 27. Memorijala Nadežde Petrović, Čačak, 2012. Druga nagrada na izložbi “Likovna jesen 2012”, Sombor 2003. Nagrada 36. zimskog salona, galerija “Josip-Bepo Benković”, Herceg Novi, Crna Gora. Godine 2002. dobio je sledeće nagrade:Nagrada 35. zimskog salona, galerija “Josip-Bepo Benković”, Herceg Novi, Crna GoraNagrada na izložbi “OGLEDALO BALKANA: Lice-Identitet”, Narodni muzej, Kralјevo. 1998. Nagrada za mozaik “Napred”. Radovi Žolta Kovača nalaze se u brojnim privatnim i javnim kolekcijama. Živi u Beogradu.

Da li ste znali da u Beogradu možete da vidite Mikelanđelovog Mojsija? U ovoj epizodi podkasta Izvolite u salon razgovaramo o Vojislavu Veljkoviću, doktoru ekonomskih nauka sa Sorbone, tvorcu srpskog dinara, filantropu i kolekcionaru. Kako su neprocenjive bronzane kopije renesansnog genija MIkelanđela, Venere sa MIlosa i mnogih drugih remek-dela dospele u Beograd? Koja je bila njihova sudbina nakon prerane smrti gospodina Veljkovića i zašto danas služe na ponos Fakultetu likovnih umetnosti kao jedinstvena učila za studente?Naša gošća je redovna profesorka Fakulteta likovnih umetnosti dr Aleksandra Kučeković, urednica monografije "Bronze iz kolekcije porodice Veljković" na kojoj je radila sa prof. dr Jelenom Todorović sa FLU i prof. dr Igorom Borozanom sa Filozofskog fakulteta u Beogradu. Pogledajte ovu uzbudljivu i nesvakidašnju priču o gotovo nepoznatom umetničkom blagu našeg glavnog grada!Dr Aleksandra Kučeković je redovna profesorka Fakulteta likovnih umetnosti u Beogradu.Osnovne (1997), magistarske (2006) i doktorske studije (2012) istorije umetnosti završila je na Filozofskom fakultetu u Beogradu, na Odeljenju za istoriju umetnosti. Od završetka osnovnih studija do doktorata bila je zaposlena u Biblioteci Fakulteta likovnih umetnosti. Za docenta na Odseku za teoriju Fakulteta likovnih umetnosti u Beogradu izabrana je 2012, za vanrednog profesora 2017, a za redovnog 2022 godine. Bila je šef Odseka za teoriju umetnosti FLU, a od 2022.do 2025. obavljala je funkciju prodekana za nastavu FLU. Više od dve decenije predavala je predmet Istorija opšte i nacionalne religiozne umetnosti novog veka na Akademiji Srpske pravoslavne crkve za umetnost i konzervaciju. Član je Odbora Odeljenja za likovne umetnosti Matice srpske.Autorka je više zapaženih monografija.Ukoliko vam se dopada šta radimo, možete postati deo zajednice i pogledati ekskluzivne epizode na našem Patreon kanalu na kom možete predložiti teme za naredne epizode: 🔗 https://www.patreon.com/c/Izvoliteusalonu

Umetnici važe za specifične ljude neobičnih navika i pogleda na svet. Šta je od toga predmet romantizacije uloge umetnika u društvu, a šta istina? U ovoj epizode podkasta Izvolite u salon govorimo o bizarnim navikama slavnih umetnika i na koji način su se odrazile na njihove karijere i živote: od plemenitosti Leonarda da Vinčija i njegove ljubavi prema životinjama, Miikelanđelove naravi i nepostojanja bilo kakvog odnosa prema ličnoj higijeni, preko ateljea Frensisa Bejkona, verovatno najprljavijeg ateljea u istoriji umetnosti pa sve do mikromenadžmenta Andija Vorhola, pojedini umetnici su ostavljali utisak ne samo delima kojima se danas divimo u muzejima. već i svojim karakterom. Ukoliko vam se dopada šta radimo, možete postati deo zajednice i pogledati ekskluzivne epizode na našem Patreon kanalu na kom možete predložiti teme za naredne epizode: 🔗 https://www.patreon.com/c/Izvoliteusalonu

Slika “Doručak na travi” je zauvek promenila tok istorije umetnosti. Eduar Mane je ovim platnom otvorio put čitavoj generaciji umetnika kao što su Klod Mone, Pol Gogen i Pol Sezan. U ovoj epizodi "Izvolite u salon" istražujemo zbog čega je upravo ovo delo izazvalo skandal u Parizu, zašto ga je Emil Zola ovekovečio u svom romanu "Delo" iz 1886. i šta im je zajedničko sa čuvenim romanom "Madam Bovari" Gistava Flobera. Govorimo o Rafaelovom uticaju na Manea, kao i o njegovoj vezi sa umetnicom i modelom Viktorin Muran, koja će svojim pogledom provocirati publiku sa niza Maneovih slika, počev upravo od "Doručka na travi".Ukoliko vam se dopada šta radimo, možete postati deo zajednice i pogledati ekskluzivne epizode na našem Patreon kanalu na kom možete predložiti teme za naredne epizode.

U ovoj epizodi Izvolite u salon razgovaramo o jednoj od najveličanstvenijih skulptura svih vremena, Niki sa Samotrake. Boginja pobede, uhvaćena u trenutku večnog kretanja, prkosi vremenu, gravitaciji i zaboravu. Njeno telo bez glave i ruku postalo je simbol slobode i snage umetnosti koja nadilazi svet u kojem je stvorena.Kako je nastala? Šta je čini toliko moćnom i savremenom i danas? I zašto je baš Nika sa Samotrake postala jedno od najprepoznatljivijih dela u istoriji umetnosti?Kroz mit, istoriju i estetsku analizu, istražujemo kako se kamen pretvara u tren, a pobeda u pokret.

Žan-Mišel Baskijat je za samo nekoliko godina prešao put od umetnika sa ulica Bruklina do svetske senzacije, od poruka ispisanih na zidovaima do slika koje su zadivile Endija Vorhola. Slikao je u ritmu džeza i hip-hopa, stvarao ono što je Majls Dejvis svirao, a Čarli Parker disao. U njegovim delima, ulica je progovorila jezikom umetnosti, a energija grada postala poezija boje.Večito svoj i neprilagođen, Baskijat se kretao između luksuza njujorške elite i glasnog svedočenja o rasizmu i nepravdi koji su oblikovali američko društvo. Govorimo o umetniku koji je spojio tradicionalno i urbano, o njegovim ljubavima, snovima i stalnoj gladi za slavom, ali i o senkama koje su ga pratile.Analiziramo prepreke sa kojima se suočavao zbog boje kože i tragičan vrtlog koji je doveo do njegovog preranog kraja. Pridružite nam se u razgovoru o umetniku koji je u svoja platna uneo bol, ritam i prkos i koji do danas ostaju razobručeni simbol slobode i strasti.

Leonardo da Vinči: umetnik, pronalazač, filozof i možda najradoznaliji um koji je ikada živeo. U ovoj epizodi podkasta “Izvolite u salon” pratimo njegov put od Verokijevog ateljea u Firenci do dvora u Milanu, otkrivajući kako je slikarstvo za njega bilo samo deo mnogo šire potrage za znanjem.Koju tajnu krije "Vitruvijev čovek", verovatno najpoznatiji crtež u istoriji, i šta su skrivene poruke renesansnih lepotica koje je portretisao? Govorimo o tome kako ga je potraga za znanjem odvela do seciranja leševa, eksperimentisanja sa novim tehnikama i otkriću čuvenog sfumata. Razgovaramo i o tome šta mu je veliki rival Mikelanđelo zamerao, zašto se Papa odlučio da ga ne pozove da oslikava Sikstinsku kapelu i zbog čega je "Tajna večera" remek-delo iako već vekovima opstaje samo u tragovima. Pridružite nam se u razgovoru o umetniku koji je do danas predmet intriga, kontroverzi i divljenja. Izvolite u salon! Pretplatite se na https://www.patreon.com/c/Izvoliteusalonu za ekskluzivni sadržaj!